Samstarf um grænni framtíð í borginni okkar Óskar Dýrmundur Ólafsson skrifar 19. mars 2026 14:30 Hluti af stærstu áskorunum samtímans fjalla um heilbrigði vistkerfa, umgengni okkar manna við þau og hvernig við stuðlum að sjálfbærri þróun eins og kemur fram í heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna og Græna plani Reykjavíkurborgar. Við þurfum að leita leiða til þess að svara þessum áskorunum sem gera okkur kleift að eiga samstarf um lausnir sem virka. Hvernig gerum við það? Nýjar og árangursríkari leiðir með félagslegri nýsköpun Til þess að ná markmiðum sjálfbærrar þróunar hefur verið hvatt til félagslegrar nýsköpunar út frá markmiðum verkefnisins þar sem tengsl milli umhverfislausna og samsköpunar með íbúum eru könnuð. Félagsleg nýsköpun mætir félagslegum þörfum fólks á sama tíma og fundnar eru nýjar og árangursríkari leiðir í leit að lausnum. Áherslan á staðbundinn veruleika byggir á rannsóknum um félagsauð sem benda til þess að það sé mikilvægt að fólk eigi hlutdeild í að hanna raunhæfar lausnir sem virka. Ein þeirra sem gert hefur rannsóknir á þessu sviði er hagfræðingurinn Maríana Mazzucato. Hún hefur bent á að til að leysa úr flóknum áskorunum sé nauðsynlegt að starfa með íbúum samfélaga. „Evrópusambandið getur til dæmis ekki fyrirskipað hvernig borgir verða kolefnishlutlausar: það verða borgirnar sjálfar, þátttakendur þeirra og samtök að uppgötva“ segir hún meðal annars í bókinni Mission Economy. A moonshot guide to changing capitalism. Það er mikilvægt að við látum okkur nærumhverfið varða með samstarfi um að þróa það á þann hátt að borgin okkar verði enn lífvænlegri og tökum þátt í að svara hnattrænum áskorunum líka með staðbundnum lausnum. Fyrir áhugasama þá vísa ég til verkefnis sem starfrækt er í þessum anda og er kennt við grænar borgir eða GreenInCities og er ætlað að stuðla að umhverfisvænum lausnum með þátttöku íbúa. Höfundur er framkvæmdastjóri Suðurmiðstöðvar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Umhverfismál Mest lesið Þegar pólitíska tilfinningarótið tætir niður gagnrýna hugsun og vanvirðir tjáningarfrelsið Sóley Sævarsdóttir Meyer Skoðun Er bara best að þegja? Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Reykjavík er höfuðborg, ekki fjölmenningarborg Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun Þau sem hafna framförum Birkir Ingibjartsson Skoðun Lægri skattar eru réttlætismál fyrir ungt fólk Arnar Elvarsson Skoðun Viltu græða sólarhring í hverjum mánuði? Hjördís Lára Hlíðberg Skoðun Hvað er svona gott við að búa í Kópavogi? Sveinn Gíslason Skoðun Skrölt á gömlum Land Cruiser í þjóðaratkvæðagreiðslu Bjarki Fjalar Guðjónsson Skoðun Nýr golfvöllur í Hafnarfirði Örn Geirsson Skoðun Áhrifamat; Hvað aðild myndi þýða fyrir hinn almenna Íslending Matthías Ólafsson,Cailean Macleod Skoðun Skoðun Skoðun Bestum borgina fyrir skynsegið fólk! Olga Margrét Cilia skrifar Skoðun Pólland að verða efnahagsveldi - kallar eftir fleira fólki Jónas Guðmundsson skrifar Skoðun Lægri skattar eru réttlætismál fyrir ungt fólk Arnar Elvarsson skrifar Skoðun Ég lifi í draumi! Ingvar Örn Ákason skrifar Skoðun Neyðarkall úr Eyjum Hallgrímur Steinsson skrifar Skoðun Hvað er svona gott við að búa í Kópavogi? Sveinn Gíslason skrifar Skoðun Stytting vinnuvikunnar í Reykjavík tekin út í umferðartöfum Ari Edwald skrifar Skoðun Viltu græða sólarhring í hverjum mánuði? Hjördís Lára Hlíðberg skrifar Skoðun Nýr golfvöllur í Hafnarfirði Örn Geirsson skrifar Skoðun „Hvað plön ertu með í sumar?“ Vigdís Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Ef ég C með hattinn, fer ég örugglega í stuð Sigríður Þóra Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Siglunes, já eða nei? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Reykjavík er höfuðborg, ekki fjölmenningarborg Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar Skoðun Kostnaður, ójöfnuður og þátttaka barna í íþróttum á Akureyri Sigrún Steinarsdóttir skrifar Skoðun Heimsveldið og hjúkrunarkonan Haukur Þorgeirsson skrifar Skoðun Lægri vextir eru STÓRA MÁLIÐ Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Tækni með tilgang Einar Stefánsson skrifar Skoðun Bretland og Norðurslóðir Bryony Mathew skrifar Skoðun Þegar óttinn verður að röksemd Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Áhrifamat; Hvað aðild myndi þýða fyrir hinn almenna Íslending Matthías Ólafsson,Cailean Macleod skrifar Skoðun Hversu oft má samgöngukerfi bregðast? Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Hafnarfjörður, höfnin, samgöngur og samfélagið Guðmundur Fylkisson skrifar Skoðun Eru huldufólk enn til eða höfum við hætt að sjá það? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Öruggt húsnæði eru mannréttindi - líka í Hafnarfirði Ester Bíbí Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Samgöngusáttmáli er ekki heilagur. Ekkert er slegið í stein Símon Þorkell Símonarson Olsen skrifar Skoðun Hvernig get ég aðstoðað? Sverrir Páll Einarsson skrifar Skoðun Samfélagið í fyrsta sæti Daði Pálsson skrifar Skoðun Þegar pólitíska tilfinningarótið tætir niður gagnrýna hugsun og vanvirðir tjáningarfrelsið Sóley Sævarsdóttir Meyer skrifar Skoðun Menntamál í Hafnarfirði: Raunverulegar lausnir fyrir nemendur og starfsfólk Margrét Lilja Pálsdóttir skrifar Skoðun Skrölt á gömlum Land Cruiser í þjóðaratkvæðagreiðslu Bjarki Fjalar Guðjónsson skrifar Sjá meira
Hluti af stærstu áskorunum samtímans fjalla um heilbrigði vistkerfa, umgengni okkar manna við þau og hvernig við stuðlum að sjálfbærri þróun eins og kemur fram í heimsmarkmiðum Sameinuðu þjóðanna og Græna plani Reykjavíkurborgar. Við þurfum að leita leiða til þess að svara þessum áskorunum sem gera okkur kleift að eiga samstarf um lausnir sem virka. Hvernig gerum við það? Nýjar og árangursríkari leiðir með félagslegri nýsköpun Til þess að ná markmiðum sjálfbærrar þróunar hefur verið hvatt til félagslegrar nýsköpunar út frá markmiðum verkefnisins þar sem tengsl milli umhverfislausna og samsköpunar með íbúum eru könnuð. Félagsleg nýsköpun mætir félagslegum þörfum fólks á sama tíma og fundnar eru nýjar og árangursríkari leiðir í leit að lausnum. Áherslan á staðbundinn veruleika byggir á rannsóknum um félagsauð sem benda til þess að það sé mikilvægt að fólk eigi hlutdeild í að hanna raunhæfar lausnir sem virka. Ein þeirra sem gert hefur rannsóknir á þessu sviði er hagfræðingurinn Maríana Mazzucato. Hún hefur bent á að til að leysa úr flóknum áskorunum sé nauðsynlegt að starfa með íbúum samfélaga. „Evrópusambandið getur til dæmis ekki fyrirskipað hvernig borgir verða kolefnishlutlausar: það verða borgirnar sjálfar, þátttakendur þeirra og samtök að uppgötva“ segir hún meðal annars í bókinni Mission Economy. A moonshot guide to changing capitalism. Það er mikilvægt að við látum okkur nærumhverfið varða með samstarfi um að þróa það á þann hátt að borgin okkar verði enn lífvænlegri og tökum þátt í að svara hnattrænum áskorunum líka með staðbundnum lausnum. Fyrir áhugasama þá vísa ég til verkefnis sem starfrækt er í þessum anda og er kennt við grænar borgir eða GreenInCities og er ætlað að stuðla að umhverfisvænum lausnum með þátttöku íbúa. Höfundur er framkvæmdastjóri Suðurmiðstöðvar.
Þegar pólitíska tilfinningarótið tætir niður gagnrýna hugsun og vanvirðir tjáningarfrelsið Sóley Sævarsdóttir Meyer Skoðun
Áhrifamat; Hvað aðild myndi þýða fyrir hinn almenna Íslending Matthías Ólafsson,Cailean Macleod Skoðun
Skoðun Reykjavík er höfuðborg, ekki fjölmenningarborg Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar
Skoðun Kostnaður, ójöfnuður og þátttaka barna í íþróttum á Akureyri Sigrún Steinarsdóttir skrifar
Skoðun Áhrifamat; Hvað aðild myndi þýða fyrir hinn almenna Íslending Matthías Ólafsson,Cailean Macleod skrifar
Skoðun Samgöngusáttmáli er ekki heilagur. Ekkert er slegið í stein Símon Þorkell Símonarson Olsen skrifar
Skoðun Þegar pólitíska tilfinningarótið tætir niður gagnrýna hugsun og vanvirðir tjáningarfrelsið Sóley Sævarsdóttir Meyer skrifar
Skoðun Menntamál í Hafnarfirði: Raunverulegar lausnir fyrir nemendur og starfsfólk Margrét Lilja Pálsdóttir skrifar
Þegar pólitíska tilfinningarótið tætir niður gagnrýna hugsun og vanvirðir tjáningarfrelsið Sóley Sævarsdóttir Meyer Skoðun
Áhrifamat; Hvað aðild myndi þýða fyrir hinn almenna Íslending Matthías Ólafsson,Cailean Macleod Skoðun