Óvirðing við sveitarstjórnarstigið Dýrunn Pála Skaftadóttir skrifar 10. mars 2026 10:30 Sveitarstjórnarkosningar fara fram eftir rétt rúmlega níu vikur, þar sem páskavikan er inni í tímabilinu. Framboð eru að mótast og stefnumál þeirra verða smám saman sýnileg. Fyrir öll sveitarfélög skipta þessar kosningar miklu máli, enda marka þær upphaf næstu fjögurra ára í rekstri og uppbyggingu nærsamfélaga. Þess vegna vekur það furðu og raunar verulegar áhyggjur að ríkisstjórnin skuli nú koma með tillögu að dagsetningu fyrir þjóðaratkvæðagreiðslu um framhald aðildarviðræðna að ESB á nákvæmlega sama tíma og kosningabarátta sveitarstjórna er að hefjast fyrir alvöru. Með þeirri ákvörðun er verið að kasta stórpólitísku og umdeildu máli inn í umræðu sem ætti fyrst og fremst að snúast um málefni sveitarfélaganna sjálfra. Frá gamalli tíð hefur Alþingi tekið hlé frá störfum sínum í tvær vikur fyrir sveitarstjórnarkosningar. Sú hefð byggir á einfaldri hugsun: að sýna sveitarstjórnarstiginu virðingu og tryggja að umræðan í landinu fái að snúast um málefni nærsamfélaganna en ekki landsmálapólitík. Með páskavikunni sem framundan er starfar þingið í raun aðeins í um sex vikur fram að kosningunum 16. maí. Því vaknar sú spurning hvort ekki hefði verið bæði skynsamlegra og heiðarlegra gagnvart kjósendum að fresta umræðu um ESB fram yfir kosningar. Þannig hefðu sveitarstjórnarkosningarnar fengið að standa á eigin forsendum, án þess að yfir þær væri varpað skugga stærsta álitamáls íslenskra stjórnmála. Þegar ríkisstjórn velur að setja jafn stórt og umdeilt mál á dagskrá á þessum tímapunkti er hætt við að það sé ekki tilviljun heldur meðvituð ákvörðun. Afleiðingin er sú að umræðan færist frá skipulagsmálum, rekstri, innviðum og atvinnumálum sveitarfélaga yfir í deilur um Evrópusambandið. Sem formaður fulltrúaráðs stjórnmálaflokks í sveitarfélagi finn ég vel hversu mikið hver einasta vika og hver einasti dagur skiptir máli í kosningabaráttu sveitarstjórna. Það er því erfitt að skilja hvers vegna ríkisstjórnin telur eðlilegt að skyggja á þessa mikilvægu lýðræðislegu umræðu með landsmálapólitík af þessari stærðargráðu. Það er ekki of seint að staldra við. Sveitarstjórnarkosningar eiga að snúast um sveitarfélögin sjálf. Að blanda þeim saman við eitt stærsta deilumál íslenskra stjórnmála er ekki aðeins óheppilegt, það er einfaldlega óvirðing við sveitarstjórnarstigið og þá lýðræðislegu umræðu sem þar á að fara fram. Höfundur er formaður fulltrúaráðs Sjálfstæðisflokksins í Fjarðabyggð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson Skoðun Skoðun Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Sjá meira
Sveitarstjórnarkosningar fara fram eftir rétt rúmlega níu vikur, þar sem páskavikan er inni í tímabilinu. Framboð eru að mótast og stefnumál þeirra verða smám saman sýnileg. Fyrir öll sveitarfélög skipta þessar kosningar miklu máli, enda marka þær upphaf næstu fjögurra ára í rekstri og uppbyggingu nærsamfélaga. Þess vegna vekur það furðu og raunar verulegar áhyggjur að ríkisstjórnin skuli nú koma með tillögu að dagsetningu fyrir þjóðaratkvæðagreiðslu um framhald aðildarviðræðna að ESB á nákvæmlega sama tíma og kosningabarátta sveitarstjórna er að hefjast fyrir alvöru. Með þeirri ákvörðun er verið að kasta stórpólitísku og umdeildu máli inn í umræðu sem ætti fyrst og fremst að snúast um málefni sveitarfélaganna sjálfra. Frá gamalli tíð hefur Alþingi tekið hlé frá störfum sínum í tvær vikur fyrir sveitarstjórnarkosningar. Sú hefð byggir á einfaldri hugsun: að sýna sveitarstjórnarstiginu virðingu og tryggja að umræðan í landinu fái að snúast um málefni nærsamfélaganna en ekki landsmálapólitík. Með páskavikunni sem framundan er starfar þingið í raun aðeins í um sex vikur fram að kosningunum 16. maí. Því vaknar sú spurning hvort ekki hefði verið bæði skynsamlegra og heiðarlegra gagnvart kjósendum að fresta umræðu um ESB fram yfir kosningar. Þannig hefðu sveitarstjórnarkosningarnar fengið að standa á eigin forsendum, án þess að yfir þær væri varpað skugga stærsta álitamáls íslenskra stjórnmála. Þegar ríkisstjórn velur að setja jafn stórt og umdeilt mál á dagskrá á þessum tímapunkti er hætt við að það sé ekki tilviljun heldur meðvituð ákvörðun. Afleiðingin er sú að umræðan færist frá skipulagsmálum, rekstri, innviðum og atvinnumálum sveitarfélaga yfir í deilur um Evrópusambandið. Sem formaður fulltrúaráðs stjórnmálaflokks í sveitarfélagi finn ég vel hversu mikið hver einasta vika og hver einasti dagur skiptir máli í kosningabaráttu sveitarstjórna. Það er því erfitt að skilja hvers vegna ríkisstjórnin telur eðlilegt að skyggja á þessa mikilvægu lýðræðislegu umræðu með landsmálapólitík af þessari stærðargráðu. Það er ekki of seint að staldra við. Sveitarstjórnarkosningar eiga að snúast um sveitarfélögin sjálf. Að blanda þeim saman við eitt stærsta deilumál íslenskra stjórnmála er ekki aðeins óheppilegt, það er einfaldlega óvirðing við sveitarstjórnarstigið og þá lýðræðislegu umræðu sem þar á að fara fram. Höfundur er formaður fulltrúaráðs Sjálfstæðisflokksins í Fjarðabyggð.
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar