Veðurstofan nýtir ofurtölvu til að herma eftir hraunflæði Smári Jökull Jónsson skrifar 29. júní 2025 12:58 Veðurstofan hýsir ofurtölvu í eigu Háskóla Íslands sem meðal annars er nýtt í hraunflæðihermi. Vísir/Vilhelm/Arnar Ofurtölva í eigu Háskóla Íslands gerir Veðurstofu Íslands kleift að herma eftir hraunflæði og áhrifum jökulhlaupa á nákvæmari hátt. Forstjóri Veðurstofunnar segir samstarfið við Háskóla Íslands gríðarlega mikilvægt og að það hafi verið mikið gæfuspor að samnýta mikilvæga reikniinnviði. Á dögunum var ofurtölva í eigu Háskóla Íslands flutt í húsnæði Veðurstofunnar en samrekstur mikilvægra reikniinnviða er hluti af samstarfi í að efla innviði fyrir rannsóknir með áherslu meðal annars á loftslagsmál, náttúruvá og alþjóðlegt vísindasamstarf. Hildigunnur Thorsteinsson forstjóri Veðurstofu Íslands segir ofurtölvuna nýtast stofnuninni á ýmsan hátt meðal annars í jarðhræringum á Reykjanesi. „Við erum að nýta þetta í jarðskjálftarannsóknir og til að herma eftir hraunflæði á öllu Reykjanesinu. Þetta skiptir máli í hraunflæðiherminum. Við erum líka að nýta þetta hvernig loftmengun, loftgæði og gös ferðast um loftið. Þetta nýtist í öll svona flókin reiknimódel sem taka mikla reiknigetu,“ sagði Hildigunnur í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Hægt að treysta gervigreindinni Hildigunnur segir ofurtölvuna og aðra öfluga reikniinnviði algjörlega nauðsynlega starfi Veðurstofunnar. „Til dæmis vorum við að skoða jökulhlaup undan Grímsvötnum og hvernig þau myndu flæða upp bæði í norður og suður ef þau kæmu upp í stórum skala. Þú ert að reikna bæði hvernig vatnið kæmi upp, hvernig það flæðir yfir landið, hvernig vatnsfarvegir taka við þessu. Þetta eru flóknar hermanir og þú ert að líkja eftir öllu þessu á sama tíma.“ Þá segir Hildigunnur að reikniinnviðirnir séu notaðir til að þróa gervigreindina í hvernig hægt er að gera betri veðurspár. Hún segir hægt að treysta gervigreindinni í að þróa tæknina áfram en að læra þurfi hvernig eigi að nýta hana rétt. „Það verður þróun því með gervigreind getur hún stytt þér suma ferla og auðvelda annað en þú þarft alltaf að passa að hún sé byggð á réttum gögnum og sé að læra rétta hluti og nýta hana rétt.“ Veður Eldgos og jarðhræringar Háskólar Gervigreind Tækni Loftslagsmál Vísindi Mest lesið Mikill meirihluti féll fyrir íslenskri gervigreindarmynd Innlent Hola í vegi tók fjóra bíla úr umferð á vanræktum vegkafla Innlent Sjá sér með engu móti fært að ná björgunarflugi Innlent Jón Baldvin segir söguskýringu Dags af og frá: Samdi við Davíð um EES Innlent Þór styrkti Kvennaathvarfið og fær að halda pútternum Innlent Bondi neydd til að svara spurningum um Epstein-málið Erlent Skrifstofustjórinn fær ekki áheyrn og situr uppi með feitan reikning Innlent Skæðadrífa frá Íran og Ísraelar héldu árásum á Líbanon áfram Erlent Tólf prósent Íslendinga á bótum Innlent Ráðast á bandarískt olíuflutningaskip en sverja af sér árás á Tyrkland Erlent Fleiri fréttir ASÍ segir niðurskurðaraðgerðir ekki koma til greina Þór styrkti Kvennaathvarfið og fær að halda pútternum Skrifstofustjórinn fær ekki áheyrn og situr uppi með feitan reikning Mikill meirihluti féll fyrir íslenskri gervigreindarmynd Jón Baldvin segir söguskýringu Dags af og frá: Samdi við Davíð um EES Ekki í fyrsta skipti sem oddvitarnir kljást um bílastæðamál Vilja gagnagrunn um hatursorðræðu og hatursglæpi á Íslandi Meiriháttar líkamsárás og sérstakt innbrotaeftirlit Hola í vegi tók fjóra bíla úr umferð á vanræktum vegkafla Tólf prósent Íslendinga á bótum Næsta skref að úttekt verði gerð á umfangi bælingarmeðferða Bændur á loðnuvertíð til að eiga fyrir áburðinum Sjá sér með engu móti fært að ná björgunarflugi Önnur hver stelpa beðin um nektarmyndir og fær klámfengin skilaboð Vantaði fimmtán tennur eftir að þau sviku út rafræn skilríki og neyddu í flug Engin leið að koma sér í björgunarferðir Hraðlygni leiðsögumaðurinn ekki einsdæmi: „Ekki að borga skatta, ekki að borga skyldur“ Leikskólastjóri og fyrrverandi fótboltamaður fram fyrir Miðflokkinn Reyndi að kveikja í bíl Grásleppufrumvarpið samþykkt Sagði frá ofbeldinu í fyrsta skipti Rannsaka frelsissviptingu og fíkniefnavörslu „Við ætlum ekki að líða þetta“ Baðst afsökunar í þinginu: „Þeir eru að verja ríka fólkið, kvótakóngana, sægreifana“ Lögregla bankar upp á vegna hótana í garð ráðamanna Bein útsending: Ræða upplýsingaóreiðu og netógnir í aðdraganda kosninga Sýknudómur Brims í máli sjómannsins ómerktur Ráðherra friðlýsti Grafarvoginn Brynjar ráðinn korter í kosningar Eitt helsta kennileiti bæjarins rifið: „Þetta er annað heimilið mitt“ Sjá meira
Á dögunum var ofurtölva í eigu Háskóla Íslands flutt í húsnæði Veðurstofunnar en samrekstur mikilvægra reikniinnviða er hluti af samstarfi í að efla innviði fyrir rannsóknir með áherslu meðal annars á loftslagsmál, náttúruvá og alþjóðlegt vísindasamstarf. Hildigunnur Thorsteinsson forstjóri Veðurstofu Íslands segir ofurtölvuna nýtast stofnuninni á ýmsan hátt meðal annars í jarðhræringum á Reykjanesi. „Við erum að nýta þetta í jarðskjálftarannsóknir og til að herma eftir hraunflæði á öllu Reykjanesinu. Þetta skiptir máli í hraunflæðiherminum. Við erum líka að nýta þetta hvernig loftmengun, loftgæði og gös ferðast um loftið. Þetta nýtist í öll svona flókin reiknimódel sem taka mikla reiknigetu,“ sagði Hildigunnur í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Hægt að treysta gervigreindinni Hildigunnur segir ofurtölvuna og aðra öfluga reikniinnviði algjörlega nauðsynlega starfi Veðurstofunnar. „Til dæmis vorum við að skoða jökulhlaup undan Grímsvötnum og hvernig þau myndu flæða upp bæði í norður og suður ef þau kæmu upp í stórum skala. Þú ert að reikna bæði hvernig vatnið kæmi upp, hvernig það flæðir yfir landið, hvernig vatnsfarvegir taka við þessu. Þetta eru flóknar hermanir og þú ert að líkja eftir öllu þessu á sama tíma.“ Þá segir Hildigunnur að reikniinnviðirnir séu notaðir til að þróa gervigreindina í hvernig hægt er að gera betri veðurspár. Hún segir hægt að treysta gervigreindinni í að þróa tæknina áfram en að læra þurfi hvernig eigi að nýta hana rétt. „Það verður þróun því með gervigreind getur hún stytt þér suma ferla og auðvelda annað en þú þarft alltaf að passa að hún sé byggð á réttum gögnum og sé að læra rétta hluti og nýta hana rétt.“
Veður Eldgos og jarðhræringar Háskólar Gervigreind Tækni Loftslagsmál Vísindi Mest lesið Mikill meirihluti féll fyrir íslenskri gervigreindarmynd Innlent Hola í vegi tók fjóra bíla úr umferð á vanræktum vegkafla Innlent Sjá sér með engu móti fært að ná björgunarflugi Innlent Jón Baldvin segir söguskýringu Dags af og frá: Samdi við Davíð um EES Innlent Þór styrkti Kvennaathvarfið og fær að halda pútternum Innlent Bondi neydd til að svara spurningum um Epstein-málið Erlent Skrifstofustjórinn fær ekki áheyrn og situr uppi með feitan reikning Innlent Skæðadrífa frá Íran og Ísraelar héldu árásum á Líbanon áfram Erlent Tólf prósent Íslendinga á bótum Innlent Ráðast á bandarískt olíuflutningaskip en sverja af sér árás á Tyrkland Erlent Fleiri fréttir ASÍ segir niðurskurðaraðgerðir ekki koma til greina Þór styrkti Kvennaathvarfið og fær að halda pútternum Skrifstofustjórinn fær ekki áheyrn og situr uppi með feitan reikning Mikill meirihluti féll fyrir íslenskri gervigreindarmynd Jón Baldvin segir söguskýringu Dags af og frá: Samdi við Davíð um EES Ekki í fyrsta skipti sem oddvitarnir kljást um bílastæðamál Vilja gagnagrunn um hatursorðræðu og hatursglæpi á Íslandi Meiriháttar líkamsárás og sérstakt innbrotaeftirlit Hola í vegi tók fjóra bíla úr umferð á vanræktum vegkafla Tólf prósent Íslendinga á bótum Næsta skref að úttekt verði gerð á umfangi bælingarmeðferða Bændur á loðnuvertíð til að eiga fyrir áburðinum Sjá sér með engu móti fært að ná björgunarflugi Önnur hver stelpa beðin um nektarmyndir og fær klámfengin skilaboð Vantaði fimmtán tennur eftir að þau sviku út rafræn skilríki og neyddu í flug Engin leið að koma sér í björgunarferðir Hraðlygni leiðsögumaðurinn ekki einsdæmi: „Ekki að borga skatta, ekki að borga skyldur“ Leikskólastjóri og fyrrverandi fótboltamaður fram fyrir Miðflokkinn Reyndi að kveikja í bíl Grásleppufrumvarpið samþykkt Sagði frá ofbeldinu í fyrsta skipti Rannsaka frelsissviptingu og fíkniefnavörslu „Við ætlum ekki að líða þetta“ Baðst afsökunar í þinginu: „Þeir eru að verja ríka fólkið, kvótakóngana, sægreifana“ Lögregla bankar upp á vegna hótana í garð ráðamanna Bein útsending: Ræða upplýsingaóreiðu og netógnir í aðdraganda kosninga Sýknudómur Brims í máli sjómannsins ómerktur Ráðherra friðlýsti Grafarvoginn Brynjar ráðinn korter í kosningar Eitt helsta kennileiti bæjarins rifið: „Þetta er annað heimilið mitt“ Sjá meira