Betri borg Alexandra Briem skrifar 13. maí 2025 14:45 Nú hefur verið framkvæmd úttekt á 20 stórum verkefnum í stafrænni umbreytingu þjónustu Reykjavíkurborgar, sem voru hluti af átakinu sem hófst árið 2020. Árangurinn af þeim er einstaklega góður. Sammanlagt hafa, úr þessum 20 verkefnum, sparast árlega: 613.935.287 kr. í beinhörðum peningum 12.957 klukkustundir af tíma borgarbúa 7.267 klukkustundir af tíma starfsfólks 330.193 km af eknum kílómetrum 240.790 prentaðar blaðsíður 40.986 tonn af kolefnisútblæstri Þegar samfélagslegur sparnaður, svo sem tímasparnaður borgarbúa og starfsfólks, er umreiknaður í fjárhagslegan ávinning, nemur heildarsparnaður Reykjavíkurborgar 709 mkr. á ári. Það samsvarar samanlögðum sparnaði upp á 2,8 makr. á fjögurra ára tímabili, frá því markvisst átak í stafrænni umbreytingu hófst. Þessi umbreyting er sannarlega að skila sér, þó vissulega kosti það ákveðna fjárfestingu í upphafi, þá skilar það sér margfalt til baka að eiga góða stafræna innviði, eiga kerfi sem eru læs á gögn hvert frá öðru, að yfirfara þjónustu og breyta verklagi til þess að eyða flöskuhálsum. Við spörum tíma íbúa og starfsfólks og nýtum fjármuni borgarbúa betur inn í framtíðina. Í ljósi Sögunnar Það er þess virði að líta aðeins yfir sögu þessarar umbreytingar. Þegar Covid stóð sem hæst var tekin sameiginleg og þverpólitískt ákvörðun í borgarstjórn um það að draga ekki saman seglin þá, heldur þvert á móti að gefa aðeins í. Það var til þess að halda góðu þjónustustigi þegar fólk þurfti á því að halda, og til þess að taka þátt í því að halda atvinnulífinu gangandi, eins og seðlabankinn og ríkisstjórnin hvöttu sveitarfélög til, en þess í stað að gera ráð fyrir því að vaxa út úr vandanum og þá frekar draga saman seglin þegar faraldurinn væri liðinn hjá. Sú áætlun hét Græna planið og byggðist á þremur grunn forsendum. Að viðbragðið okkar væri grænt og ábyrgt með tilliti til umhverfis, að það væri samfélagslega ábyrgt og að það væri skynsamlegt fjárhagslega og stuðlaði að nýsköpun, vexti og betri rekstri. Það plan gekk vel, og við sjáum það á ársreikningi borgarinnar fyrir árið 2024 að það er að ganga eftir. Sú söguskoðun að um hafi verið að ræða óábyrgt eyðslufyllerí sem einhver utanaðkomandi þyrfti að grípa inn í er fullkomlega röng, enda var lagt upp með heildstæða margra ára áætlun árið 2020. Við erum núna farin að uppskera árangurinn, og þó svo sjálfu átakinu sé lokið höldum við áfram að umbreyta þjónustu borgarinnar og efla gagnainnviði. Þjónustuumbreyting Stafræna umbreytingin, sem er í grunninn endurhönnun á þjónustu, hjálpar okkur að nýta fjármagn betur, tíma starfsfólks, tíma borgarbúa. Hún minnkar kolefnissporið og hún eyðir flöskuhálsum. Við kaupum okkar lausnir í útboðum og aðlögum þær að okkar þörfum. Við erum ekki að reka hugbúnaðarhús eins og haldið hefur verið fram. Þó svo við tölum um stafræna umbreytingu, þá er þetta í rauninni þjónustubreyting, og ákveðin menningarbreyting. Tæknin býr bara til ákveðið tækifæri til að taka upp og endurskoða úrelt verklag, eyða flöskuhálsum og bæta þjónustu. Reykjavíkurborg hefur verið þeirrar gæfu aðnjótandi að hafa einstaklega öflugt starfsfólk með framtíðarsýn, sem hefur unnið þrekvirki í að uppfæra þjónustu og innviði borgarinnar. Það hefur líka verið nauðsynlegt að pólitísk samstaða hefur verið um þessa umbreytingu, en stór kerfi þarfnast þess að hafa traust á pólitísku forystunni þegar ráðast á í svona miklar breytingar, en það er nauðsynlegt að stjórnmálin hafi skilning á málaflokknum, mikilvægi hans og þess hve gífurlega mikill ágóði, bæði samfélagslegur og beinlínis fjárhagslegur, eru af því að vinna þetta verkefni vel Framtíðin Næst á dagskrá eru nýtt málakerfi fyrir mál á Velferðarsviði, nýtt mannauðs- og launakerfi og uppfærsla á svokölluðu gagnalandslagi borgarinnar, þar eru miklir hagsmunir undir og ef vel tekst til munu þessi verkefni það spara bæði mikinn tíma og háar fjárhæðir. Við viljum auka samstarf við ríkið, við önnur sveitarfélög og við ísland.is. Við hlökkum til að ný ríkisstjórn sýni á spilin með það hvað standi til að gera í stafrænni umbreytingu og samstarfi við sveitarfélögin, en ég veit að þar er til mikils að vinna og mikill ávinningur sem getur náðst á stöðlun og samræmingu kerfa og einföldun þjónustugátta. Reykjavíkurborg er núna leiðandi í innleiðingu stafrænnar þjónustu og árangurinn er farinn að skila sér, hraði tækniþróunar er einungis að aukast og því mikilvægara en nokkru sinni að ríki og sveitarfélög taki sitt hlutverk og sína ábyrgð í veitingu þjónustu, vinnslu gagna og hagkvæmni í rekstri alvarlega. Við þurfum áfram öflugan mannauð og skýra pólitíska forystu til þess að tryggja að okkar innviðir séu góðir, að við nýtum tíma og peninga vel og að þjónustan sem við veitum sé góð Höfundur er formaður Stafræns ráðs Reykjavíkurborgar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Alexandra Briem Rekstur hins opinbera Píratar Borgarstjórn Reykjavík Stafræn þróun Mest lesið Um tjáningu fullveldis Arnór Sighvatsson Skoðun Hvernig fór síðasti heimsendir? Vilhelm Jónsson Skoðun Hvað gæti ESB-aðild þýtt fyrir almenna íbúa landsbyggðanna? Stefanía V. Gísladóttir Skoðun Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson Skoðun 25,2% árangur Gísli Garðarsson Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson Skoðun Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir Skoðun Hvönnin í bjarginu Jón Steindór Valdimarsson Skoðun Stríð ESB gegn jöfnuði og velferð Andri Sigurðsson Skoðun Innsæi og góð dómgreind á tímum óvissu Hrund Gunnsteinsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Það vaknar enginn með sæstreng í bakgarðinum Jóna Þórey Pétursdóttir skrifar Skoðun Til unga fólksins Illugi Jökulsson skrifar Skoðun Innsæi og góð dómgreind á tímum óvissu Hrund Gunnsteinsdóttir skrifar Skoðun Hvað gæti ESB-aðild þýtt fyrir almenna íbúa landsbyggðanna? Stefanía V. Gísladóttir skrifar Skoðun Hvönnin í bjarginu Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Hvernig fór síðasti heimsendir? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Um tjáningu fullveldis Arnór Sighvatsson skrifar Skoðun 25,2% árangur Gísli Garðarsson skrifar Skoðun Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir skrifar Skoðun Stöndum með blaðamönnum Sigríður Dögg Auðunsdóttir skrifar Skoðun Einstakt tækifæri til að auka kaupmátt sem við gætum misst af næstu 30 árin!! Baldur Pétursson skrifar Skoðun Þess vegna segjum við NEI þann 29. ágúst Þorvaldur Þorvaldsson skrifar Skoðun Ég kýs JÁ ! - Hvers vegna? skrifar Skoðun Kveðja til hleðslukvíðans Úlfar Linnet skrifar Skoðun Samkeppnishæfni Íslands Ingvar Þóroddsson skrifar Skoðun Kaupmáttur eftir húsnæðiskostnað 27% minni en fyrir fimm árum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Virðir Alþingi úrslit þjóðaratkvæðagreiðslunnar 29. ágúst? Hjörtur Hjartarson skrifar Skoðun Stöðug króna, afnám verðtryggingar og nýtt hlutverk Íslands í alþjóðlegu fjármálakerfi Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Traust er ekki sjálfgefið Hilmar Freyr Gunnarsson skrifar Skoðun Evrópusambandið, skjól frá Bandaríkjunum? Guttormur Þorsteinsson skrifar Skoðun Þegar ríkið tekur reikninginn Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin um þjóðartekjurnar Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Falleinkunn heima, en hugurinn í Brussel Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Tökum slaginn fyrir börnin Tótla I. Sæmundsdóttir,Þorbjörg Helga Þorgilsdóttir skrifar Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson skrifar Skoðun Borgin þarf ekki kjötexi — hún þarf mælikerfi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Stríð ESB gegn jöfnuði og velferð Andri Sigurðsson skrifar Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Þegar efinn verður þýðingarmeiri en sannleikurinn Guðjón Heiðar Pálsson skrifar Sjá meira
Nú hefur verið framkvæmd úttekt á 20 stórum verkefnum í stafrænni umbreytingu þjónustu Reykjavíkurborgar, sem voru hluti af átakinu sem hófst árið 2020. Árangurinn af þeim er einstaklega góður. Sammanlagt hafa, úr þessum 20 verkefnum, sparast árlega: 613.935.287 kr. í beinhörðum peningum 12.957 klukkustundir af tíma borgarbúa 7.267 klukkustundir af tíma starfsfólks 330.193 km af eknum kílómetrum 240.790 prentaðar blaðsíður 40.986 tonn af kolefnisútblæstri Þegar samfélagslegur sparnaður, svo sem tímasparnaður borgarbúa og starfsfólks, er umreiknaður í fjárhagslegan ávinning, nemur heildarsparnaður Reykjavíkurborgar 709 mkr. á ári. Það samsvarar samanlögðum sparnaði upp á 2,8 makr. á fjögurra ára tímabili, frá því markvisst átak í stafrænni umbreytingu hófst. Þessi umbreyting er sannarlega að skila sér, þó vissulega kosti það ákveðna fjárfestingu í upphafi, þá skilar það sér margfalt til baka að eiga góða stafræna innviði, eiga kerfi sem eru læs á gögn hvert frá öðru, að yfirfara þjónustu og breyta verklagi til þess að eyða flöskuhálsum. Við spörum tíma íbúa og starfsfólks og nýtum fjármuni borgarbúa betur inn í framtíðina. Í ljósi Sögunnar Það er þess virði að líta aðeins yfir sögu þessarar umbreytingar. Þegar Covid stóð sem hæst var tekin sameiginleg og þverpólitískt ákvörðun í borgarstjórn um það að draga ekki saman seglin þá, heldur þvert á móti að gefa aðeins í. Það var til þess að halda góðu þjónustustigi þegar fólk þurfti á því að halda, og til þess að taka þátt í því að halda atvinnulífinu gangandi, eins og seðlabankinn og ríkisstjórnin hvöttu sveitarfélög til, en þess í stað að gera ráð fyrir því að vaxa út úr vandanum og þá frekar draga saman seglin þegar faraldurinn væri liðinn hjá. Sú áætlun hét Græna planið og byggðist á þremur grunn forsendum. Að viðbragðið okkar væri grænt og ábyrgt með tilliti til umhverfis, að það væri samfélagslega ábyrgt og að það væri skynsamlegt fjárhagslega og stuðlaði að nýsköpun, vexti og betri rekstri. Það plan gekk vel, og við sjáum það á ársreikningi borgarinnar fyrir árið 2024 að það er að ganga eftir. Sú söguskoðun að um hafi verið að ræða óábyrgt eyðslufyllerí sem einhver utanaðkomandi þyrfti að grípa inn í er fullkomlega röng, enda var lagt upp með heildstæða margra ára áætlun árið 2020. Við erum núna farin að uppskera árangurinn, og þó svo sjálfu átakinu sé lokið höldum við áfram að umbreyta þjónustu borgarinnar og efla gagnainnviði. Þjónustuumbreyting Stafræna umbreytingin, sem er í grunninn endurhönnun á þjónustu, hjálpar okkur að nýta fjármagn betur, tíma starfsfólks, tíma borgarbúa. Hún minnkar kolefnissporið og hún eyðir flöskuhálsum. Við kaupum okkar lausnir í útboðum og aðlögum þær að okkar þörfum. Við erum ekki að reka hugbúnaðarhús eins og haldið hefur verið fram. Þó svo við tölum um stafræna umbreytingu, þá er þetta í rauninni þjónustubreyting, og ákveðin menningarbreyting. Tæknin býr bara til ákveðið tækifæri til að taka upp og endurskoða úrelt verklag, eyða flöskuhálsum og bæta þjónustu. Reykjavíkurborg hefur verið þeirrar gæfu aðnjótandi að hafa einstaklega öflugt starfsfólk með framtíðarsýn, sem hefur unnið þrekvirki í að uppfæra þjónustu og innviði borgarinnar. Það hefur líka verið nauðsynlegt að pólitísk samstaða hefur verið um þessa umbreytingu, en stór kerfi þarfnast þess að hafa traust á pólitísku forystunni þegar ráðast á í svona miklar breytingar, en það er nauðsynlegt að stjórnmálin hafi skilning á málaflokknum, mikilvægi hans og þess hve gífurlega mikill ágóði, bæði samfélagslegur og beinlínis fjárhagslegur, eru af því að vinna þetta verkefni vel Framtíðin Næst á dagskrá eru nýtt málakerfi fyrir mál á Velferðarsviði, nýtt mannauðs- og launakerfi og uppfærsla á svokölluðu gagnalandslagi borgarinnar, þar eru miklir hagsmunir undir og ef vel tekst til munu þessi verkefni það spara bæði mikinn tíma og háar fjárhæðir. Við viljum auka samstarf við ríkið, við önnur sveitarfélög og við ísland.is. Við hlökkum til að ný ríkisstjórn sýni á spilin með það hvað standi til að gera í stafrænni umbreytingu og samstarfi við sveitarfélögin, en ég veit að þar er til mikils að vinna og mikill ávinningur sem getur náðst á stöðlun og samræmingu kerfa og einföldun þjónustugátta. Reykjavíkurborg er núna leiðandi í innleiðingu stafrænnar þjónustu og árangurinn er farinn að skila sér, hraði tækniþróunar er einungis að aukast og því mikilvægara en nokkru sinni að ríki og sveitarfélög taki sitt hlutverk og sína ábyrgð í veitingu þjónustu, vinnslu gagna og hagkvæmni í rekstri alvarlega. Við þurfum áfram öflugan mannauð og skýra pólitíska forystu til þess að tryggja að okkar innviðir séu góðir, að við nýtum tíma og peninga vel og að þjónustan sem við veitum sé góð Höfundur er formaður Stafræns ráðs Reykjavíkurborgar.
Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir skrifar
Skoðun Einstakt tækifæri til að auka kaupmátt sem við gætum misst af næstu 30 árin!! Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Kaupmáttur eftir húsnæðiskostnað 27% minni en fyrir fimm árum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar
Skoðun Stöðug króna, afnám verðtryggingar og nýtt hlutverk Íslands í alþjóðlegu fjármálakerfi Eggert Guðmundsson skrifar
Hvernig á ég að ákveða hvað ég ætla að kjósa? Ráð frá sálfræðingi samfélagsins Gró Einarsdóttir Skoðun