Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Kjartan Kjartansson skrifar 18. júní 2026 11:42 Gagnaver Amazon í Virginíu í Bandaríkjunum. Ör uppbygging gagnavera fyrir gervigreind hefur leitt til mestu eftirspurnar eftir nýjum jarðefnaeldsneytisorkuverum í aldarfjórðung. Vísir/EPA Málsvarar gervigreindariðnaðarins segja að stjórnvöld í Evrópu verði að gera upp á milli hvort þau vilja ná loftslagsmarkmiðum sínum eða tapa kapphlaupi um þróun gervigreindar við Kína. Evrópa þurfi að brenna jarðefnaeldsneyti til þess að knýja ný gagnaver fyrir gervigreind. Gríðarlegar fjárhæðir hafa verið fjárfestar í gagnaverum fyrir gervigreind á undanförnum misserum. Hröð uppbygging þeirra hefur valdið stóraukinni eftirspurn eftir nýjum jarðefnaeldsneytisorkuverum, ekki síst í Bandaríkjunum. Evrópusambandið stefnir samhliða að því að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda um meira en helming fyrir 2030 og að þrefalda getu gagnavera fyrir árið 2032. Álfan getur hins vegar ekki reitt sig á að þróun í rafhlöðutækni, endurnýjanlegum orkugjöfum og smárra kjarnakljúfa haldi í við gervigreindaræðið ef hún ætlar að ná yfirlýstum markmiðum sínum, að sögn Lex Coors, forseta Gagnaverasambands Evrópu sem talar máli stórfyrirtækja eins og Microsoft, Google og Amazon, Jarðefnaeldsneyti eini möguleikinn til þess að knýja gagnaverin þar til tækni til þess að leysa það af hólmi geti mætt þörfum þeirra. Geri Evrópa þá kröfu til gagnavera að þau verði knúin endurnýjanlegri orku verði álfan undir í samkeppninni. „Það er bara einn sigurvegari í augnablikinu: Kína,“ segir Coors við evrópska blaðið Politico. Fórni ekki markmiðum fyrir hagnað „tæknigosa“ Útlit er fyrir að hnattræn hlýnun fari út fyrir þau mörk sem ríki heims settu sér í Parísarsamkomulaginu fyrir rúmum áratug á allra næstu árum eða áratugum. Vísindamenn hafa varað við því að hlýnuninni fylgi auknar veðuröfgar, þurrkar, hitabylgjur, flóð svo eitthvað sé nefnt. Umhverfisverndarsinnar taka því fálega í hugmyndir Coors um að knýja stórfellda uppbyggingu gagnavera í Evrópu með því að brenna enn meira af jarðefnaeldsneytinu sem er meginorsök hnattrænnar hlýnunar. „Sú hugmynd að það ætti að fórna enn frekar hægum árangri Evrópusambandsins í loftslagsmálum til þess að brenna meira jarðefnaeldsneyti tæknigosum (e. tech bros) til hagsbóta er fráleit,“ segir talsmaður Grænfriðunga í Evrópu við Politico. Maður heldur á spjaldi sem á stendur „Gagnaver, orkuvampírur“ á mótmælum gegn uppbyggingu gagnavera nærri Atlanta í Bandaríkjunum í fyrra.Vísir/EPA Dan Jørgensen, orkumálastjóri Evrópusambandsins, sagði nýlega að gagnaver væru aðeins velkomin í Evrópu ef þau tækju þátt í orkuskiptum, bæði með að styrkja uppbyggingu endurnýjanlegrar orkuvinnslu og með því að beisla afgangsvarma frá verunum. Orkumálasérfræðingur Umhverfisskrifstofu Evrópu, regnhlífarsamtaka á annað hundrað evrópskra umhverfishópa, hvetur framkvæmdastjórn ESB til þess að halda fast í loftslagsstefnuna. Gagnaver verði að standast ítrustu umhverfiskröfur og þau megi ekki grafa undan orkuskiptum. Auk gríðarlegrar orkuþarfar hafa gagnaver í Bandaríkjunum einnig mætt mótstöðu nágranna sinna sem óttast um drykkjavatnsból sín þar sem verin krefjast mikils vatns til kælingar. Loftslagsmál Jarðefnaeldsneyti Orkumál Gervigreind Tækni Umhverfismál Mest lesið John Strickland: Icelandair þarf að vera snjallt þegar nýjar þotur breyta leiknum Viðskipti innlent Þróunin í þá átt að verða enn meiri kaupendamarkaður Viðskipti innlent Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Viðskipti erlent Segir ríkar ástæður fyrir því að flugmenn eigi að vera vel launaðir Viðskipti innlent Rakel nýr framkvæmdastjóri hjá Íslandsbanka Viðskipti innlent Alvotech aflaði 20,6 milljarða í útboði og áskriftum Viðskipti innlent Milla ætlar í formanninn Viðskipti innlent Að fólk skilji garðhúsgagnabúslóðirnar eftir heima Neytendur Samkeppnishæfni Íslands og annarra Norðurlanda fellur milli ára Viðskipti innlent Lægsta matvöruverðið enn oftast að finna í Prís Viðskipti innlent Fleiri fréttir Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira
Gríðarlegar fjárhæðir hafa verið fjárfestar í gagnaverum fyrir gervigreind á undanförnum misserum. Hröð uppbygging þeirra hefur valdið stóraukinni eftirspurn eftir nýjum jarðefnaeldsneytisorkuverum, ekki síst í Bandaríkjunum. Evrópusambandið stefnir samhliða að því að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda um meira en helming fyrir 2030 og að þrefalda getu gagnavera fyrir árið 2032. Álfan getur hins vegar ekki reitt sig á að þróun í rafhlöðutækni, endurnýjanlegum orkugjöfum og smárra kjarnakljúfa haldi í við gervigreindaræðið ef hún ætlar að ná yfirlýstum markmiðum sínum, að sögn Lex Coors, forseta Gagnaverasambands Evrópu sem talar máli stórfyrirtækja eins og Microsoft, Google og Amazon, Jarðefnaeldsneyti eini möguleikinn til þess að knýja gagnaverin þar til tækni til þess að leysa það af hólmi geti mætt þörfum þeirra. Geri Evrópa þá kröfu til gagnavera að þau verði knúin endurnýjanlegri orku verði álfan undir í samkeppninni. „Það er bara einn sigurvegari í augnablikinu: Kína,“ segir Coors við evrópska blaðið Politico. Fórni ekki markmiðum fyrir hagnað „tæknigosa“ Útlit er fyrir að hnattræn hlýnun fari út fyrir þau mörk sem ríki heims settu sér í Parísarsamkomulaginu fyrir rúmum áratug á allra næstu árum eða áratugum. Vísindamenn hafa varað við því að hlýnuninni fylgi auknar veðuröfgar, þurrkar, hitabylgjur, flóð svo eitthvað sé nefnt. Umhverfisverndarsinnar taka því fálega í hugmyndir Coors um að knýja stórfellda uppbyggingu gagnavera í Evrópu með því að brenna enn meira af jarðefnaeldsneytinu sem er meginorsök hnattrænnar hlýnunar. „Sú hugmynd að það ætti að fórna enn frekar hægum árangri Evrópusambandsins í loftslagsmálum til þess að brenna meira jarðefnaeldsneyti tæknigosum (e. tech bros) til hagsbóta er fráleit,“ segir talsmaður Grænfriðunga í Evrópu við Politico. Maður heldur á spjaldi sem á stendur „Gagnaver, orkuvampírur“ á mótmælum gegn uppbyggingu gagnavera nærri Atlanta í Bandaríkjunum í fyrra.Vísir/EPA Dan Jørgensen, orkumálastjóri Evrópusambandsins, sagði nýlega að gagnaver væru aðeins velkomin í Evrópu ef þau tækju þátt í orkuskiptum, bæði með að styrkja uppbyggingu endurnýjanlegrar orkuvinnslu og með því að beisla afgangsvarma frá verunum. Orkumálasérfræðingur Umhverfisskrifstofu Evrópu, regnhlífarsamtaka á annað hundrað evrópskra umhverfishópa, hvetur framkvæmdastjórn ESB til þess að halda fast í loftslagsstefnuna. Gagnaver verði að standast ítrustu umhverfiskröfur og þau megi ekki grafa undan orkuskiptum. Auk gríðarlegrar orkuþarfar hafa gagnaver í Bandaríkjunum einnig mætt mótstöðu nágranna sinna sem óttast um drykkjavatnsból sín þar sem verin krefjast mikils vatns til kælingar.
Loftslagsmál Jarðefnaeldsneyti Orkumál Gervigreind Tækni Umhverfismál Mest lesið John Strickland: Icelandair þarf að vera snjallt þegar nýjar þotur breyta leiknum Viðskipti innlent Þróunin í þá átt að verða enn meiri kaupendamarkaður Viðskipti innlent Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Viðskipti erlent Segir ríkar ástæður fyrir því að flugmenn eigi að vera vel launaðir Viðskipti innlent Rakel nýr framkvæmdastjóri hjá Íslandsbanka Viðskipti innlent Alvotech aflaði 20,6 milljarða í útboði og áskriftum Viðskipti innlent Milla ætlar í formanninn Viðskipti innlent Að fólk skilji garðhúsgagnabúslóðirnar eftir heima Neytendur Samkeppnishæfni Íslands og annarra Norðurlanda fellur milli ára Viðskipti innlent Lægsta matvöruverðið enn oftast að finna í Prís Viðskipti innlent Fleiri fréttir Vilja að Evrópa velji á milli loftslagsins og gervigreindarkapphlaupsins Olíuverð lækkar eftir fregnir af samkomulagi Samruni Paramount og Warner Bros samþykktur Heimsins fyrsti billjónamæringur Sögulegri skráningu SpaceX lokið Hefja rannsókn á Ryanair Fyrsta hækkun stýrivaxta í Evrópu síðan árið 2023 Rannsaka hvort Ryanair sé stætt á því að rukka foreldra fyrir að sitja með börnum sínum OpenAI setur einnig stefnuna á hlutafjárútboð Elkjøp fær milljónasekt fyrir persónuverndalagabrot Gervigreindariðnaðurinn: Eru með bensíngjöf en vantar bremsu Hefur hagnast um 7,4 milljónir á mínútu í 31 ár Anthropic nær forskoti í kapphlaupinu gegn OpenAI Ný flaga færir gervigreindina af skýinu Bora eftir jarðhita á Tenerife ESB sektar Temu um 28,7 milljarða króna Meiriháttar truflanir á greiðslumiðlun á Norðurlöndum Verðmætasta fyrirtæki heims slær enn eitt metið Kröfum Musks gegn OpenAI hafnað Hefur „nær engar áhyggjur“ af eldsneytisskorti Einkaþotuflug jókst á sama tíma og eldsneytisverð rauk upp GameStop vill kaupa eBay Einn ríkasti maður Noregs látinn Lággjaldaflugfélagið Spirit Airlines hættir rekstri Ætlar að hækka tolla á bíla frá Evrópu í 25 prósent Sjá meira