Vinna að spálíkani til að skima sjálfvirkt fyrir vannæringu Elísabet Inga Sigurðardóttir skrifar 2. maí 2026 16:00 Áróra segir ástandið alvarlegt. Landspítalinn og Vísir/Vilhelm Allt of margir liggja vannærðir á sjúkrastofnunum landsins og falla í raun á milli skips og bryggju þar sem vannæring er oft ekki könnuð. Þetta segir lektor sem vinnur að því að þróa spálíkan sem sjálfvirkt mun skima fyrir vannæringu hjá fólki. Spálíkanið er hluti af stærri rannsókn sem fulltrúar frá Háskóla Íslands og Landspítala hafa undanfarið unnið að. Áróra Rós Ingadóttir, lektor við matvæla- og næringarfræðideild HÍ og deildarstjóri næringarstofu á Landspítalanum segir vannæringu fólks sem leitar á sjúkrastofnun því miður allt of algenga en vannæring getur valdið lengri legutíma á sjúkrahúsi, auknum sýkingum og hærri dánartíðni. Þrátt fyrir klínískar leiðbeiningar um að skima skuli sjúklinga fyrir áhættu á vannæringu við innlögn á spítala er sú skimun ekki alltaf framkvæmd. „Því miður er raunveruleikinn sá að skimun fyrir áhættu á vannæringu er ekki alltaf framkvæmd og það á ekki bara við um Landspítalann heldur líka spítala erlendis og hefur verið sýnt fram á í rannsóknum. Þannig markmiðið okkar með þessu spálíkani er að innleiða sjálfvirka skimun með aðstoð gervigreindar.“ Meta einstaklinga í áhættu Áróra segir þannig hægt að sleppa því skrefi að heilbrigðisstarfsmaður skimi sjúklinga handvirkt. Nú stendur yfir gagnasöfnun um einstaklinga í áhættu á vannæringu. Gögnin verða notuð til að þjálfa upp spálíkan og verður þróun á líkaninu líklegast unnin í sumar. Afurðin gæti orðið mikil búbót fyrir heilbrigðiskerfið. „Við erum að missaa af fullt af fólki sem leggst inn en fær ekki meðferð við vannæringu því við höfum ekki séð að þeir séu vannærðir eða í áhættu á vannæringu.“ Heilsa Landspítalinn Nýsköpun Heilbrigðismál Matur Mest lesið Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Innlent Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Innlent Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Erlent Kviðdómandi neitar að fylgja reglum um sönnunarbyrði Erlent Eyvindur P. Eiríksson látinn Innlent Skordýr í súpu skólabarna Innlent Ógilding réttarhaldanna gegn Clancy sett á ís vegna áfrýjunar Erlent Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Innlent Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Innlent Fleiri fréttir Rafmagnslaust í Reykjavík og Mosfellsbæ Enginn andvígur hvalveiðum Banna innfluttar dýraafurðir frá Brasilíu Skordýr í súpu skólabarna Sérsveitaraðgerð við heimahús á Akureyri Anna Lilja og Sæunn sýslumenn tímabundið Finnbjörn býður sig ekki aftur fram til forseta ASÍ Telja þjóðaratkvæðagreiðsluna hafa styrkt Samfylkinguna Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Fella niður gatnagerðargjald vegna bílakjallara Næstum allar ábendingarnar um Áfram Ísland Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Myndbönd af banaslysinu í dreifingu og kvartanir vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Langreyðarkvótinn mun tæplega nást Fylgdarakstur um Hvalfjarðargöng að næturlagi í næstu viku Eyvindur P. Eiríksson látinn Lægðardrag teygir sig yfir landið Myndir: Opnunarhóf nýs Kvennaathvarfs Tekinn á 190 þar sem má aka á 90 kílómetra hraða Einn enn með stöðu sakbornings vegna E. coli sýkingar á Mánagarði Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Túlkunaratriði hvað eigi að gera við umsóknina Ruddist inn í íbúð og reyndi að komast inn á upptekið baðherbergið Fegursta flugvél Íslands rifin „Ekkert af þessu er beinlínis að hjálpa okkur“ „Þetta er auðvitað ekki mjög pólitískt sexí“ Slaka á kröfum um íbúðastærðir og verslunarrými á jarðhæð Með umtöluð símtöl og skilaboð á sínu borði Sjá meira
Spálíkanið er hluti af stærri rannsókn sem fulltrúar frá Háskóla Íslands og Landspítala hafa undanfarið unnið að. Áróra Rós Ingadóttir, lektor við matvæla- og næringarfræðideild HÍ og deildarstjóri næringarstofu á Landspítalanum segir vannæringu fólks sem leitar á sjúkrastofnun því miður allt of algenga en vannæring getur valdið lengri legutíma á sjúkrahúsi, auknum sýkingum og hærri dánartíðni. Þrátt fyrir klínískar leiðbeiningar um að skima skuli sjúklinga fyrir áhættu á vannæringu við innlögn á spítala er sú skimun ekki alltaf framkvæmd. „Því miður er raunveruleikinn sá að skimun fyrir áhættu á vannæringu er ekki alltaf framkvæmd og það á ekki bara við um Landspítalann heldur líka spítala erlendis og hefur verið sýnt fram á í rannsóknum. Þannig markmiðið okkar með þessu spálíkani er að innleiða sjálfvirka skimun með aðstoð gervigreindar.“ Meta einstaklinga í áhættu Áróra segir þannig hægt að sleppa því skrefi að heilbrigðisstarfsmaður skimi sjúklinga handvirkt. Nú stendur yfir gagnasöfnun um einstaklinga í áhættu á vannæringu. Gögnin verða notuð til að þjálfa upp spálíkan og verður þróun á líkaninu líklegast unnin í sumar. Afurðin gæti orðið mikil búbót fyrir heilbrigðiskerfið. „Við erum að missaa af fullt af fólki sem leggst inn en fær ekki meðferð við vannæringu því við höfum ekki séð að þeir séu vannærðir eða í áhættu á vannæringu.“
Heilsa Landspítalinn Nýsköpun Heilbrigðismál Matur Mest lesið Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Innlent Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Innlent Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Erlent Kviðdómandi neitar að fylgja reglum um sönnunarbyrði Erlent Eyvindur P. Eiríksson látinn Innlent Skordýr í súpu skólabarna Innlent Ógilding réttarhaldanna gegn Clancy sett á ís vegna áfrýjunar Erlent Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Innlent Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Innlent Fleiri fréttir Rafmagnslaust í Reykjavík og Mosfellsbæ Enginn andvígur hvalveiðum Banna innfluttar dýraafurðir frá Brasilíu Skordýr í súpu skólabarna Sérsveitaraðgerð við heimahús á Akureyri Anna Lilja og Sæunn sýslumenn tímabundið Finnbjörn býður sig ekki aftur fram til forseta ASÍ Telja þjóðaratkvæðagreiðsluna hafa styrkt Samfylkinguna Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Fella niður gatnagerðargjald vegna bílakjallara Næstum allar ábendingarnar um Áfram Ísland Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Myndbönd af banaslysinu í dreifingu og kvartanir vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Langreyðarkvótinn mun tæplega nást Fylgdarakstur um Hvalfjarðargöng að næturlagi í næstu viku Eyvindur P. Eiríksson látinn Lægðardrag teygir sig yfir landið Myndir: Opnunarhóf nýs Kvennaathvarfs Tekinn á 190 þar sem má aka á 90 kílómetra hraða Einn enn með stöðu sakbornings vegna E. coli sýkingar á Mánagarði Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Túlkunaratriði hvað eigi að gera við umsóknina Ruddist inn í íbúð og reyndi að komast inn á upptekið baðherbergið Fegursta flugvél Íslands rifin „Ekkert af þessu er beinlínis að hjálpa okkur“ „Þetta er auðvitað ekki mjög pólitískt sexí“ Slaka á kröfum um íbúðastærðir og verslunarrými á jarðhæð Með umtöluð símtöl og skilaboð á sínu borði Sjá meira
Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Innlent
Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Innlent