Kynþáttahyggja forseta Bandaríkjanna og Grænland Þorsteinn Gunnarsson skrifar 15. janúar 2026 16:00 Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bandaríkin Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen Skoðun Bönnum Rússa en ekki Ísraela Sigurlaug Knudsen Stefánsdóttir Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson Skoðun Skoðun Skoðun Uppskrift að lakari samkeppnishæfni fiskeldis Heiðrún Lind Marteinsdóttir skrifar Skoðun Bönnum Rússa en ekki Ísraela Sigurlaug Knudsen Stefánsdóttir skrifar Skoðun Stjórnlaus hraðferð ofan í dauðadal gervigreindar – og leiðin út Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Í upphafi skal endinn skoða Íris Eva Gísladóttir,Ársæll Guðmundsson,Jóhanna Stella Oddsdóttir,Simon Cramer Larsen,Helga Þórðardóttir skrifar Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist skrifar Skoðun Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen skrifar Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Ef þetta væri barnið þitt Arnar Kjartansson skrifar Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir skrifar Skoðun Hvenær er maður þjófur og hvenær er maður ekki þjófur? Einar Helgason skrifar Skoðun Gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Frá fullveldi til Brussel Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Fögnum Heimsdegi hafsins 8. júní Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir skrifar Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson skrifar Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun ETS, ESB og EES – Að fá sæti við borðið Dóra Sif Tynes skrifar Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir skrifar Skoðun Afskipti Rússlands og ESB: tvöfalt siðferði í nafni lýðræðis Júlíus Valsson skrifar Skoðun Gervigreind nýtist best með mannlegri þekkingu og reynslu Ásgeir Þorgeirsson skrifar Skoðun Skipti engu nema við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar Skoðun Þegar sorg verður valdatæki Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hvalir éta frá okkur fiskinn? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Stígum ölduna saman Víglundur Laxdal skrifar Sjá meira
Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun
Skoðun Stjórnlaus hraðferð ofan í dauðadal gervigreindar – og leiðin út Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Í upphafi skal endinn skoða Íris Eva Gísladóttir,Ársæll Guðmundsson,Jóhanna Stella Oddsdóttir,Simon Cramer Larsen,Helga Þórðardóttir skrifar
Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar
Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar
Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar
Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun