Þegar höggbylgjan skellur á Gísli Rafn Ólafsson skrifar 31. desember 2025 09:03 Á árinu sem er að líða hafa orð löðrandi af hroka og hleypidómum flætt af slíku offorsi um samfélagsmiðla að úr hefur orðið einhvers konar höggbylgja mannvonsku. Það er að minnsta kosti sú tilfinning sem mörg sitja eftir með – ekki síst þau sem orðin beinast gegn: Fólk af ákveðnum uppruna. Fólk með ákveðna kynvitund. Fólk sem aðhyllist ákveðin trúarbrögð. Fólk með ákveðna kynhneigð. Fólk frá ákveðnum heimshlutum. Saman við þessa tegund orða bætast svo önnur sem virðast hafa þann eina tilgang að rugla fólk í ríminu. Sá efasemdafræjum. Ala á sundrungu. Enn meiri fordómum. Staðreyndir eru rengdar. Villandi upplýsingum hampað með lækum og deilingum. Eftir stendur fólk ringlað og margt hvert þreytt á að horfa upp á það sem virðist vera endalausar deilur, átök og rifrildi. Átök í raunheimum. Og átök í netheimum. Átakanlegt átakaár. Það er komið að því að segja stopp. Að staldra við. Bregða „afsakið hlé“-merkinu gamla góða upp á skjái snjalltækjanna. Og bæta við upphrópunarmerki. Afsakið – tökum hlé! Hér og nú skulum við taka örstutt hlé. Því ég ætla að segja þér frá hlutum sem hafa verið að eiga sér stað á þessu ári sem eru svo rosalegir, svo geggjaðir, að þú átt eftir standa á öndinni. 3.063. Það er fjöldi fólks sem sinnt hefur sjálfboðaliðastörfum á vegum Rauða krossins, fyrir fólkið í landinu árið 2025. Með barmafullt hjartað af manngæsku hefur það rétt öðrum sem á þurfa að halda hjálparhönd. Til dæmis þeim sem eru einmana og þurfa einhvern að tala við. Sem og þeim sem þjást af kvíða og mikilli vanlíðan. Líka þeim sem lenda í áföllum eða verða vitni að slysum og þurfa sálrænan stuðning. Einnig þeim sem eru nýkomnir til landsins og vilja læra íslensku og fræðast um íslenskt samfélag. Og ekki má gleyma þeim sem sækja skaðaminnkandi þjónustu. Eða þeim sem eru í fangelsum eða að stíga sín fyrstu skref út í samfélagið eftir afplánun. 565. Það er fjöldi nýrra sjálfboðaliða sem hóf störf hjá Rauða krossinum árið 2025. En þá erum við bara að tala um mennska sjálfboðaliða! 45 nýir ferfætlingar bættust í hundavinaverkefnið okkar. Það gera 180 fleiri mjúkar loppur í það vinsæla og gefandi verkefni! Og ein tala í viðbót: 53.583. Eða þar um bil. Það er sá fjöldi fólks sem við höfum haft beina snertingu við í gegnum verkefni okkar og námskeið á árinu 2025. Þetta vissir þú ekki, er það? Hversu margir gefa af sér án þess að ætlast til nokkurs í staðinn. Hversu margir velja að hugsa um aðra og hjálpa ókunnugum. Hversu margir leggja mikið á sig til að stuðla að friði og farsæld. Við hjá Rauða krossinum viljum halda áfram að vera til staðar fyrir öll sem á þurfa að halda. Við viljum líka vera virkur þátttakandi í því að bæta samfélagið okkar svo sem flestum megi líða sem best. Við viljum koma að því að róa öldurnar. Stilla til friðar. Því ófriður má ekki verða hinn nýi veruleiki okkar. Mannúðin verður að sigra. Og við hvetjum þig til að vera með henni í liði. Höfundur er framkvæmdastjóri Rauða krossins á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gísli Rafn Ólafsson Mest lesið Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir Skoðun Halldór 12.09.2026 Halldór Síðan hvenær er ég enginn? Sigurður Árni Reynisson Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Síðan hvenær er ég enginn? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Af bíómiðum og baðlónum María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir skrifar Skoðun Hver er okkar Napóleon Bónaparte? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Samfélagsumræðan og nunnan Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun 0,01% er ekki undanþága frá ábyrgð Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Óréttlæti lífeyriskerfisins gagnvart ungu fólki Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Við erum froskar í vatni sem nálgast suðu Isla Sweet,Jóhanna Malen Skúladóttir skrifar Skoðun Sögulegt skref fyrir dýr í Danmörku Linda Karen Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Áður en við greinum barn þurfum við að skilja allt barnið Tara Khoshkhoo skrifar Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Þegar tengsl geta skipt sköpum Steinunn Bergmann,María Björk Ingvadóttir skrifar Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Sjá meira
Á árinu sem er að líða hafa orð löðrandi af hroka og hleypidómum flætt af slíku offorsi um samfélagsmiðla að úr hefur orðið einhvers konar höggbylgja mannvonsku. Það er að minnsta kosti sú tilfinning sem mörg sitja eftir með – ekki síst þau sem orðin beinast gegn: Fólk af ákveðnum uppruna. Fólk með ákveðna kynvitund. Fólk sem aðhyllist ákveðin trúarbrögð. Fólk með ákveðna kynhneigð. Fólk frá ákveðnum heimshlutum. Saman við þessa tegund orða bætast svo önnur sem virðast hafa þann eina tilgang að rugla fólk í ríminu. Sá efasemdafræjum. Ala á sundrungu. Enn meiri fordómum. Staðreyndir eru rengdar. Villandi upplýsingum hampað með lækum og deilingum. Eftir stendur fólk ringlað og margt hvert þreytt á að horfa upp á það sem virðist vera endalausar deilur, átök og rifrildi. Átök í raunheimum. Og átök í netheimum. Átakanlegt átakaár. Það er komið að því að segja stopp. Að staldra við. Bregða „afsakið hlé“-merkinu gamla góða upp á skjái snjalltækjanna. Og bæta við upphrópunarmerki. Afsakið – tökum hlé! Hér og nú skulum við taka örstutt hlé. Því ég ætla að segja þér frá hlutum sem hafa verið að eiga sér stað á þessu ári sem eru svo rosalegir, svo geggjaðir, að þú átt eftir standa á öndinni. 3.063. Það er fjöldi fólks sem sinnt hefur sjálfboðaliðastörfum á vegum Rauða krossins, fyrir fólkið í landinu árið 2025. Með barmafullt hjartað af manngæsku hefur það rétt öðrum sem á þurfa að halda hjálparhönd. Til dæmis þeim sem eru einmana og þurfa einhvern að tala við. Sem og þeim sem þjást af kvíða og mikilli vanlíðan. Líka þeim sem lenda í áföllum eða verða vitni að slysum og þurfa sálrænan stuðning. Einnig þeim sem eru nýkomnir til landsins og vilja læra íslensku og fræðast um íslenskt samfélag. Og ekki má gleyma þeim sem sækja skaðaminnkandi þjónustu. Eða þeim sem eru í fangelsum eða að stíga sín fyrstu skref út í samfélagið eftir afplánun. 565. Það er fjöldi nýrra sjálfboðaliða sem hóf störf hjá Rauða krossinum árið 2025. En þá erum við bara að tala um mennska sjálfboðaliða! 45 nýir ferfætlingar bættust í hundavinaverkefnið okkar. Það gera 180 fleiri mjúkar loppur í það vinsæla og gefandi verkefni! Og ein tala í viðbót: 53.583. Eða þar um bil. Það er sá fjöldi fólks sem við höfum haft beina snertingu við í gegnum verkefni okkar og námskeið á árinu 2025. Þetta vissir þú ekki, er það? Hversu margir gefa af sér án þess að ætlast til nokkurs í staðinn. Hversu margir velja að hugsa um aðra og hjálpa ókunnugum. Hversu margir leggja mikið á sig til að stuðla að friði og farsæld. Við hjá Rauða krossinum viljum halda áfram að vera til staðar fyrir öll sem á þurfa að halda. Við viljum líka vera virkur þátttakandi í því að bæta samfélagið okkar svo sem flestum megi líða sem best. Við viljum koma að því að róa öldurnar. Stilla til friðar. Því ófriður má ekki verða hinn nýi veruleiki okkar. Mannúðin verður að sigra. Og við hvetjum þig til að vera með henni í liði. Höfundur er framkvæmdastjóri Rauða krossins á Íslandi.
Skoðun Samfélagslegt samtal er forsenda inngildingar í skólastarfi Helga Þórey Júlíudóttir,Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Háskólamenntun á útsölu! Tombóluprís – allt á að seljast. Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar