Allt bendir til kólnunar og nefndin mun mildari Árni Sæberg skrifar 8. október 2025 11:06 Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri telur styttast í hjöðnun verðbólgu. Vísir/Sigurjón Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands fann sig knúna til að milda framsýna leiðsögn sína í yfirlýsingu sinni í morgun. Seðlabankastjóri segir öll merki benda til kólnunar í hagkerfinu. Peningastefnunefnd ákvað á fundi sínum að halda vöxtum óbreyttum í 7,5 prósentum, annan fundinn í röð. Í yfirlýsingunni segir að greinilegur viðsnúningur hafi orðið í þróun efnahagsumsvifa undanfarið og spennan í þjóðarbúinu hafi hjaðnað í takt við þétt taumhald peningastefnunnar. Seiglan í þjóðarbúskapnum sé þó áfram nokkur, launahækkanir mælast töluverðar og þótt verðbólguvæntingar hafi lækkað síðustu misseri mælast þær enn yfir markmiði. „Enn“ „Margt hefur þokast í rétta átt en þær aðstæður hafa ekki enn skapast að hægt sé að slaka á núverandi raunvaxtaaðhaldi peningastefnunnar. Ljóst er að frekari skref til lækkunar vaxta eru háð því að verðbólga færist nær 2½% markmiði bankans.“ Tvennt vekur sérstaka athygli í yfirlýsingunni. Í fyrsta lagi segir að „greinilegur viðsnúningur“ hafi orðið en slíkt orðalag var ekki að finna í fyrri yfirlýsingu nefndarinnar. Í öðru lagi hefur mikilvæga orðið „enn“ bæst við yfirlýsinguna frá því síðast. Þannig sagði síðast að ekki hefðu skapast aðstæður til að slaka á raunvaxtaaðhaldi peningastefnunnar en nú segir að þær aðstæður hafi ekki enn skapast. Engar tilviljanir í lífinu Erna Björg Sverrisdóttir, aðalhagfræðingur Arion banka, spurði þá Ásgeir Jónsson seðlabankastjóra og Þórarinn G. Pétursson, varaseðlabankastjóra peningastefnu, út í þessa orðalagsbreytingu þegar þeir sátu fyrir svörum í Svörtuloftum í morgun. Hún benti á að tilviljanir hafi hingað til ekki ráðið orðalagi yfirlýsinga peningastefnunefndar. „Nú er hagkerfið að kólna, að því er virðis umtalsvert. Ef verðbólguhorfurnar breytast á þann hátt, gætuð þið séð fyrir ykkur að þið gætuð slakað á taumhaldinu, þótt verðbólgan fylgi ekki alveg strax á eftir? Eruð þið að opna á að vera örlítið framsýnni?“ spurði hún. Þórarinn tók undir með Ernu Björgu að engar tilviljanir séu í lífinu. „Þarna er einfaldlega verið að endurspegla það að við erum að færast nær þeim tímapunkti sem við teljum að verðbólga fari að minnka. Það sést bara í þessari yfirlýsingu, að við erum að færast nær þeim tímapunkti.“ Ásgeir greip þá orðið og sagði þetta til marks um það að aðhaldstefna peningastefnunefndar sé að virka, þó að hún taki tíma. „Við sjáum að öll merkin eru eins, þróunin er í átt að aukinni kólnun. Það bætir í það með hverjum fundi.“ Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Mest lesið Rikka hætt hjá Ólafi Ragnari Viðskipti innlent Eykur strandveiðikvótann um 964 tonn Viðskipti innlent Kushner og Sádar ljúka skuldsettri yfirtöku á Electronic Arts Viðskipti erlent Þórunn stígur til hliðar hjá Úrvali Útsýn Viðskipti innlent Starfsfólk lagt inn á spítala með AI-geðrof Atvinnulíf Ingibjörg og Tómas taka við af Þórunni hjá Úrval Útsýn Viðskipti innlent Fundu vinningsmiðann eftir tveggja daga leit í rusli Viðskipti erlent Gistinóttum á hótelum fækkaði milli ára Viðskipti innlent Bílastæðafyrirtækin sektuð um hundruð þúsunda Neytendur Opna þriðju verslunina í Kaupmannahöfn Viðskipti innlent Fleiri fréttir Ingibjörg og Tómas taka við af Þórunni hjá Úrval Útsýn Rikka hætt hjá Ólafi Ragnari Eykur strandveiðikvótann um 964 tonn Þórunn stígur til hliðar hjá Úrvali Útsýn Gistinóttum á hótelum fækkaði milli ára Opna þriðju verslunina í Kaupmannahöfn Oculis tekur kipp í örviðskiptum eftir tilkynningu Fyrrverandi forstjóri Play í landeldið Framkvæmdastjórinn heldur frídag verslunarmanna heilagan Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Tvírukkaðar færslur leiðréttar Niceair horfir til Evrópu eftir brösuga byrjun Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Rúmlega fimmtán milljarða hagnaður Rúmlega sex hundruð milljónir í starfsmannabónusa Samkeppniseftirlitið leggur blessun sína yfir samruna Brims og Lýsis Bæta við sex nýjum Airbus-vélum María Fjóla lætur af störfum hjá Hrafnistu Fyrsta apótek Víkur opnað Skuldir hækka og afkomuspá lækkar Stóru fyrirtækin geti jafnvel orðið öflugri innan ESB Steingrímur kaupir fyrir 51 milljón króna í Heimum „Það er allt of ódýrt að fara út að borða á Íslandi“ Breytingar við Leifsstöð: Renna komumegin líka og gjaldfrjáls hálftími Ríkið ekki lengur ábyrgt fyrir neinum skuldum Landsvirkjunar Laun hækka umfram verðbólgu Starbucks kemur í stað Kaffitárs „Nú verða allir að líta í eigin barm“ Verðbólga eykst enn Sjá meira
Peningastefnunefnd ákvað á fundi sínum að halda vöxtum óbreyttum í 7,5 prósentum, annan fundinn í röð. Í yfirlýsingunni segir að greinilegur viðsnúningur hafi orðið í þróun efnahagsumsvifa undanfarið og spennan í þjóðarbúinu hafi hjaðnað í takt við þétt taumhald peningastefnunnar. Seiglan í þjóðarbúskapnum sé þó áfram nokkur, launahækkanir mælast töluverðar og þótt verðbólguvæntingar hafi lækkað síðustu misseri mælast þær enn yfir markmiði. „Enn“ „Margt hefur þokast í rétta átt en þær aðstæður hafa ekki enn skapast að hægt sé að slaka á núverandi raunvaxtaaðhaldi peningastefnunnar. Ljóst er að frekari skref til lækkunar vaxta eru háð því að verðbólga færist nær 2½% markmiði bankans.“ Tvennt vekur sérstaka athygli í yfirlýsingunni. Í fyrsta lagi segir að „greinilegur viðsnúningur“ hafi orðið en slíkt orðalag var ekki að finna í fyrri yfirlýsingu nefndarinnar. Í öðru lagi hefur mikilvæga orðið „enn“ bæst við yfirlýsinguna frá því síðast. Þannig sagði síðast að ekki hefðu skapast aðstæður til að slaka á raunvaxtaaðhaldi peningastefnunnar en nú segir að þær aðstæður hafi ekki enn skapast. Engar tilviljanir í lífinu Erna Björg Sverrisdóttir, aðalhagfræðingur Arion banka, spurði þá Ásgeir Jónsson seðlabankastjóra og Þórarinn G. Pétursson, varaseðlabankastjóra peningastefnu, út í þessa orðalagsbreytingu þegar þeir sátu fyrir svörum í Svörtuloftum í morgun. Hún benti á að tilviljanir hafi hingað til ekki ráðið orðalagi yfirlýsinga peningastefnunefndar. „Nú er hagkerfið að kólna, að því er virðis umtalsvert. Ef verðbólguhorfurnar breytast á þann hátt, gætuð þið séð fyrir ykkur að þið gætuð slakað á taumhaldinu, þótt verðbólgan fylgi ekki alveg strax á eftir? Eruð þið að opna á að vera örlítið framsýnni?“ spurði hún. Þórarinn tók undir með Ernu Björgu að engar tilviljanir séu í lífinu. „Þarna er einfaldlega verið að endurspegla það að við erum að færast nær þeim tímapunkti sem við teljum að verðbólga fari að minnka. Það sést bara í þessari yfirlýsingu, að við erum að færast nær þeim tímapunkti.“ Ásgeir greip þá orðið og sagði þetta til marks um það að aðhaldstefna peningastefnunefndar sé að virka, þó að hún taki tíma. „Við sjáum að öll merkin eru eins, þróunin er í átt að aukinni kólnun. Það bætir í það með hverjum fundi.“
Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Mest lesið Rikka hætt hjá Ólafi Ragnari Viðskipti innlent Eykur strandveiðikvótann um 964 tonn Viðskipti innlent Kushner og Sádar ljúka skuldsettri yfirtöku á Electronic Arts Viðskipti erlent Þórunn stígur til hliðar hjá Úrvali Útsýn Viðskipti innlent Starfsfólk lagt inn á spítala með AI-geðrof Atvinnulíf Ingibjörg og Tómas taka við af Þórunni hjá Úrval Útsýn Viðskipti innlent Fundu vinningsmiðann eftir tveggja daga leit í rusli Viðskipti erlent Gistinóttum á hótelum fækkaði milli ára Viðskipti innlent Bílastæðafyrirtækin sektuð um hundruð þúsunda Neytendur Opna þriðju verslunina í Kaupmannahöfn Viðskipti innlent Fleiri fréttir Ingibjörg og Tómas taka við af Þórunni hjá Úrval Útsýn Rikka hætt hjá Ólafi Ragnari Eykur strandveiðikvótann um 964 tonn Þórunn stígur til hliðar hjá Úrvali Útsýn Gistinóttum á hótelum fækkaði milli ára Opna þriðju verslunina í Kaupmannahöfn Oculis tekur kipp í örviðskiptum eftir tilkynningu Fyrrverandi forstjóri Play í landeldið Framkvæmdastjórinn heldur frídag verslunarmanna heilagan Fullveldið ekki bundið við sjálfstæðan gjaldmiðil Tvírukkaðar færslur leiðréttar Niceair horfir til Evrópu eftir brösuga byrjun Ekki erfitt að skila hagnaði í gósentíð hávaxtaumhverfis Á að greiða arfinn inn á húsnæðislánið eða leggja inn á reikning? Rúmlega fimmtán milljarða hagnaður Rúmlega sex hundruð milljónir í starfsmannabónusa Samkeppniseftirlitið leggur blessun sína yfir samruna Brims og Lýsis Bæta við sex nýjum Airbus-vélum María Fjóla lætur af störfum hjá Hrafnistu Fyrsta apótek Víkur opnað Skuldir hækka og afkomuspá lækkar Stóru fyrirtækin geti jafnvel orðið öflugri innan ESB Steingrímur kaupir fyrir 51 milljón króna í Heimum „Það er allt of ódýrt að fara út að borða á Íslandi“ Breytingar við Leifsstöð: Renna komumegin líka og gjaldfrjáls hálftími Ríkið ekki lengur ábyrgt fyrir neinum skuldum Landsvirkjunar Laun hækka umfram verðbólgu Starbucks kemur í stað Kaffitárs „Nú verða allir að líta í eigin barm“ Verðbólga eykst enn Sjá meira