Tími er auðlind - átt þú tíma fyrir barnið þitt? Sabína Steinunn Halldórsdóttir skrifar 4. september 2024 16:01 Mér hefur í gegnum tíðina verið tírætt um samveru og gæðastundir. Ég sé reglulega fallegar tilvitnanir þess efnis að börn muni ekki sinn besta dag við skjáinn - en þau muni sínar bestu stundir með forráðamönnum. Eins tilvitnanir þar sem við fullorðna fólkið erum minnt á að börnin eru mjög stutt ung - lítil og stækki á ógnarhraða. Þá kemur upp í hugann góð setning sem var eitt sinn sögð við mig þegar ég var nokkuð þreytt í móðurhlutverkinu „mundu að dagarnir geta verið langir en árin eru stutt“. Hvað reynist mér best - hvað er mitt mat? Svarið mitt á löngu dögunum er ÚTIVERA - samvera úti í náttúrunni, gæðastund án allra markmiða, engin kvöð um tíma, kílómetra eða ákefð. Bara VERA - tilfellið er að náttúran hefur jákvæð áhrif á heilsuna okkar, sefar kerfin, lækkar hvíldarpúls, lækkar blóðþrýsting, lækkar stress hormón og léttir lund, sérstaklega ef þú mætir náttúrunni í hæglæti með barni. Japanskir vísindamenn hafa um árabil fært heiminum rannsóknir um gildi skógarbaða. Þar í landi má finna heilu skógana sem eru einvörðungu notaðir til slíkra baða. Hér er ekki átt við bað með sápu heldur skóga þar sem markmiðið er hæglæti, faðma tré og taka inn með öllum skynfærunum átta jákvæða orku. Hlusta á náttúruna og heyra hvað hún er að segja, ilma af gróðrinum markvisst, horfa og sjá, finna fyrir undirlagi og áferð allt í kringum okkur. Engin sérstök tæki og tól önnur en líkaminn að draga til sín orku án allra utanaðkomandi áreita, samfélagsmiðla og skarkala mannmergðar. Fjöldi rannsókna hefur sýnt fram á jákvæð áhrif skógarbaða á hina ýmsu lífstílssjúkdóma, þunglyndi, kvíða, stress svo ekki sé talað um svefngæði og fleira og fleira. Skógarbað hefur ekki aðeins jákvæð áhrif á líkamlega og andlega heilsu okkar heldur líka stórkostleg áhrif á félagslega heilsu, tengslamyndun og heildstætt á þroska barna. Tengslamyndun er einmitt ein af forsendum þess að börn þroskist eðlilega. Talið er að fyrstu 3 - 5 árin skipti sköpum og hafi umtalsverð áhrif á allt líf einstaklinga. Katrín Kristjánsdóttir sálfræðingur bendir á mikilvægi tengslamyndunar fyrir heilsu okkar í nýjasta hlaðvarpsþætti "Með lífið í lúkunum" sem Erla Guðmundsdóttir stýrir. Þátturinn er að mínu mati skyldu hlustun. Kristín er hafsjór af upplýsingum og vitnar í fjölda rannsókna sér til stuðnings. Góð tengslamyndun á yngri árum er forsenda þess að barn myndi góð tengsl sjálft á eldri árum. Sem kemur okkur einmitt að loka hnykknum á þessum pistli mínum. Tími, samvera, gæðastund í náttúrunni, skógarbað, er eitt besta verkfærið sem völ er á fyrir tengslamyndun. Þó bæði barn og forráðamaður séu þreytt í lok dags þá hvílir græn náttúran okkur. Gefur tækifæri til að ræða verkefni dagsins, gefa skynfærunum tækifæri til að njóta sín og hreinlega hvílast, endurhlaða sig, og róar taugakerfið. Hér talar konan af reynslu og ávinningurinn er undantekningar laust meiri einbeiting við frjálsan leik þegar heim er komið, minni skjátími ef nokkur, betri svefn, betri matarlyst og betri einbeiting við kvöld lesturinn. Markmið okkar eru misjöfn í lífinu og forsendur misjafnar. Markmið eru af hinu góða fyrir suma og forráðamenn margir hverjir með háleit markmið um svo og svo marga km, tinda og skref daglega. Sumir hafa ekki tíma fyrir slík markmið vegna anna í vinnu og ójöfnuðar í samfélagi okkar. Enn fleiri setja gæðastundir í öndvegi. Hvað sem öllu líður þá erum við öll alltaf að reyna okkar besta - vera nógu góðir forráðamenn og viljum verja tíma með börnunum okkar. Hvet ykkur til að setja gæðastundir í forgang barnanna vegna. Nýta tímann vel þegar þau eru ung því sá tími kemur ekki aftur. Gæðastund innandyra er frábær en úti í náttúrunni fáið þið stærra og meira áreiti fyrir skynfærin ykkar, fyrir heilsu barnanna. Til að breyta hegðun er betra að bæta við einhverju í stað þess að hætta öðru á einum degi. Tíu mínútur í náttúrunni á dag er æðisleg byrjun. Tuttugu mínútur annan hvern dag meiriháttar, 30 mínútur annan hvern dag vikuna þar eftir og þannig bæta í alveg þar til þið getið ekki án gæðasunda verið daglega. Tími er dýrmæt auðlind - munið að njóta en ekki þjóta;) M.ed. íþrótta- og heilsufræðingur með áherslu á heilsu barna. Eigandi Færni til framtíðar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Börn og uppeldi Mest lesið Hægrisveiflan ýkta Egill Ö. Hermannsson Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal Skoðun Þú átt nóg og þú ert nóg Ragnhildur Katla Jónsdóttir Skoðun Ráðherrann sem skiptir litlu máli Arnar Sigurðsson Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun Vafasama Viðreisn Júlíus Valsson Skoðun Hvað viltu verða þegar þú verður stór? Jónína Lovísa Kristjánsdóttir Skoðun Halldór 31.10.26 Halldór Sundlaugin er ekki vandamálið Unnur Helga Óttarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvað viltu verða þegar þú verður stór? Jónína Lovísa Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Vafasama Viðreisn Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þú átt nóg og þú ert nóg Ragnhildur Katla Jónsdóttir skrifar Skoðun Eru jólin hátíð barnanna eða bara þeirra sem hafa efni á þeim? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hægrisveiflan ýkta Egill Ö. Hermannsson skrifar Skoðun Ráðherrann sem skiptir litlu máli Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar Skoðun Hvað hafa börnin gert fyrir okkur? skrifar Skoðun Hugmyndakassinn Perla Hafþórsdóttir skrifar Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Skoðun Óðinn heldur fyrir heila augað Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar skrifar Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar Skoðun Sundlaugin er ekki vandamálið Unnur Helga Óttarsdóttir skrifar Skoðun Það er ekki nóg að hækka róminn Þorgrímur Sigmundsson skrifar Skoðun Má manneskja skipta um trú — og halda lífi? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Tilkoma gervigreindar – kötturinn í Undralandi? Ólafur Aron Sveinsson skrifar Skoðun Veistu hvaða netvíti á að varast? Vilhjálmur Alvar Þórarinsson skrifar Skoðun Borgarnesréttlætið – saga úr umferðinni Guðmundur H Guðjónsson skrifar Skoðun Viðskiptaráð og Láki jarðálfur Andri Snær Magnason skrifar Skoðun Fertugt félag sem ætlar ekki að setjast í helgan stein Guðrún Barbara Tryggvadóttir skrifar Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar Skoðun Um fóbíu og hatur á Íslam Sverrir Agnarsson skrifar Skoðun Gerast enn kraftaverk á Íslandi? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Viðey – perla í dvala Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Er öryggi barna sökkvandi skip? Alfa Jóhannsdóttir skrifar Sjá meira
Mér hefur í gegnum tíðina verið tírætt um samveru og gæðastundir. Ég sé reglulega fallegar tilvitnanir þess efnis að börn muni ekki sinn besta dag við skjáinn - en þau muni sínar bestu stundir með forráðamönnum. Eins tilvitnanir þar sem við fullorðna fólkið erum minnt á að börnin eru mjög stutt ung - lítil og stækki á ógnarhraða. Þá kemur upp í hugann góð setning sem var eitt sinn sögð við mig þegar ég var nokkuð þreytt í móðurhlutverkinu „mundu að dagarnir geta verið langir en árin eru stutt“. Hvað reynist mér best - hvað er mitt mat? Svarið mitt á löngu dögunum er ÚTIVERA - samvera úti í náttúrunni, gæðastund án allra markmiða, engin kvöð um tíma, kílómetra eða ákefð. Bara VERA - tilfellið er að náttúran hefur jákvæð áhrif á heilsuna okkar, sefar kerfin, lækkar hvíldarpúls, lækkar blóðþrýsting, lækkar stress hormón og léttir lund, sérstaklega ef þú mætir náttúrunni í hæglæti með barni. Japanskir vísindamenn hafa um árabil fært heiminum rannsóknir um gildi skógarbaða. Þar í landi má finna heilu skógana sem eru einvörðungu notaðir til slíkra baða. Hér er ekki átt við bað með sápu heldur skóga þar sem markmiðið er hæglæti, faðma tré og taka inn með öllum skynfærunum átta jákvæða orku. Hlusta á náttúruna og heyra hvað hún er að segja, ilma af gróðrinum markvisst, horfa og sjá, finna fyrir undirlagi og áferð allt í kringum okkur. Engin sérstök tæki og tól önnur en líkaminn að draga til sín orku án allra utanaðkomandi áreita, samfélagsmiðla og skarkala mannmergðar. Fjöldi rannsókna hefur sýnt fram á jákvæð áhrif skógarbaða á hina ýmsu lífstílssjúkdóma, þunglyndi, kvíða, stress svo ekki sé talað um svefngæði og fleira og fleira. Skógarbað hefur ekki aðeins jákvæð áhrif á líkamlega og andlega heilsu okkar heldur líka stórkostleg áhrif á félagslega heilsu, tengslamyndun og heildstætt á þroska barna. Tengslamyndun er einmitt ein af forsendum þess að börn þroskist eðlilega. Talið er að fyrstu 3 - 5 árin skipti sköpum og hafi umtalsverð áhrif á allt líf einstaklinga. Katrín Kristjánsdóttir sálfræðingur bendir á mikilvægi tengslamyndunar fyrir heilsu okkar í nýjasta hlaðvarpsþætti "Með lífið í lúkunum" sem Erla Guðmundsdóttir stýrir. Þátturinn er að mínu mati skyldu hlustun. Kristín er hafsjór af upplýsingum og vitnar í fjölda rannsókna sér til stuðnings. Góð tengslamyndun á yngri árum er forsenda þess að barn myndi góð tengsl sjálft á eldri árum. Sem kemur okkur einmitt að loka hnykknum á þessum pistli mínum. Tími, samvera, gæðastund í náttúrunni, skógarbað, er eitt besta verkfærið sem völ er á fyrir tengslamyndun. Þó bæði barn og forráðamaður séu þreytt í lok dags þá hvílir græn náttúran okkur. Gefur tækifæri til að ræða verkefni dagsins, gefa skynfærunum tækifæri til að njóta sín og hreinlega hvílast, endurhlaða sig, og róar taugakerfið. Hér talar konan af reynslu og ávinningurinn er undantekningar laust meiri einbeiting við frjálsan leik þegar heim er komið, minni skjátími ef nokkur, betri svefn, betri matarlyst og betri einbeiting við kvöld lesturinn. Markmið okkar eru misjöfn í lífinu og forsendur misjafnar. Markmið eru af hinu góða fyrir suma og forráðamenn margir hverjir með háleit markmið um svo og svo marga km, tinda og skref daglega. Sumir hafa ekki tíma fyrir slík markmið vegna anna í vinnu og ójöfnuðar í samfélagi okkar. Enn fleiri setja gæðastundir í öndvegi. Hvað sem öllu líður þá erum við öll alltaf að reyna okkar besta - vera nógu góðir forráðamenn og viljum verja tíma með börnunum okkar. Hvet ykkur til að setja gæðastundir í forgang barnanna vegna. Nýta tímann vel þegar þau eru ung því sá tími kemur ekki aftur. Gæðastund innandyra er frábær en úti í náttúrunni fáið þið stærra og meira áreiti fyrir skynfærin ykkar, fyrir heilsu barnanna. Til að breyta hegðun er betra að bæta við einhverju í stað þess að hætta öðru á einum degi. Tíu mínútur í náttúrunni á dag er æðisleg byrjun. Tuttugu mínútur annan hvern dag meiriháttar, 30 mínútur annan hvern dag vikuna þar eftir og þannig bæta í alveg þar til þið getið ekki án gæðasunda verið daglega. Tími er dýrmæt auðlind - munið að njóta en ekki þjóta;) M.ed. íþrótta- og heilsufræðingur með áherslu á heilsu barna. Eigandi Færni til framtíðar.
Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun
Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun
Skoðun Eru jólin hátíð barnanna eða bara þeirra sem hafa efni á þeim? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar
Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar
Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar
Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar
Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar
Skoðun Ráðherra innviða tók af skarið: Reglugerð um vanhæfismörk við stjórn ökutækis loks gefin út Vilhjálmur Hjálmarsson skrifar
Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson Skoðun
Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir Skoðun