Íþróttamenn 68 sinnum líklegri til að hljóta heilaskaða Valur Páll Eiríksson skrifar 27. júlí 2022 08:01 Fyrrum NFL-leikmaðurinn Junior Seau svipti sig lífi árið 2012 með því að skjóta sig í bringuna. Hann hlífði höfðinu viljandi til að hægt væri að rannsaka það. Í ljós kom að hann var með CTE. George Gojkovich/Getty Images Ný rannsókn alþjóðlegra sérfræðinga er sögð hafa fært fram óyggjandi sannanir fyrir tengslum milli ítrekaðra höfuðhögga í íþróttum og heilasjúkdómsins CTE (chronic traumatic encephalopathy). Íþróttasambönd eru hvött til þess að taka mark á rannsókninni. Rannsóknin var unnin af sérfræðingum úr 13 háskólum, þar á meðal Oxford-háskóla í Bretlandi, í samstarfi við heilahristingssamtök í Bretlandi (Concussion Legacy Foundation UK). Nýst var við gögn frá Boston-háskóla og fleiri stofnunum í Bandaríkjunum sem sýna fram á að íþróttafólk í íþróttum með snertingu (e. contact sport) séu 68 sinnum líklegri til að þróa með sér CTE heldur en þeir sem ekki spila íþróttir. Mike Webster var sá fyrsti til að vera greindur með CTE.George Gojkovich/Getty Images Mikil umræða hefur skapast um áhrif höfuðmeiðsla, sérstaklega í amerískum fótbolta og ruðningi, þar sem hvað mest hætta er af ítrekuðum höfuðhöggum. Nígerísk-bandaríski læknirinn Bennet Omalu setti hugtakið CTE fram í grein árið 2005 eftir að hafa rannsakað fyrrum NFL-leikmanninn Mike Webster, sem lést árið 2002 eftir að hafa hagað sér óvenjulega um nokkurt skeið áður en hann svipti sig lífi. Fjölmargir leikmenn í NFL hafa sýnt einkenni CTE eftir að ferli þeirra lauk, sem hvað helst sýnir sig í snemmbúnum vitglöpum, ofbeldishneigðri hegðun og þunglyndi. Velski ruðningsspilarinn Alix Popham greindist með vitglöp árið 2020, þá fertugur, og sömu sögu er að segja að fyrrum fyrirliða velska landsliðsins í íþróttinni, Ryan Jones, sem er 41 árs og greindist í desember í fyrra. Jones er á meðal fyrrum leikmanna sem hafa kært alþjóðaruðningssambandinu, World Rugby. Aðgerða sé þörf gegn þessum „hræðilega sjúkdómi“ Sérfræðingar sem stóðu að rannsókninni hafa hvatt alþjóðasambönd, sér í lagi þau sem koma að ruðningi og amerískum fótbolta, til aðgerða. „Alþjóðleg íþróttasambönd ættu að viðurkenna að höfuðhögg valda CTE og þau ættu ekki að villa um fyrir almenningi um orsök CTE á meðan íþróttafólk deyr og fjölskyldur þeirra eyðilagðar af þessum hræðilega sjúkdómi,“ er haft eftir Dr. Chris Nowitski, sem er á meðal þeirra sem stóðu að rannsókninni. Fyrr í þessum mánuði lagði enska knattspyrnusambandið, The F.A., fram reglubreytingu þar sem skallar verða bannaðir í ákveðnum yngri flokka keppnum. NFL Rugby Mest lesið Fyrsti Englendingurinn til að vinna PGA í 107 ár Golf Töluverðar tafir vegna stórfurðulegs atviks í Krikanum Íslenski boltinn Orri Steinn fram úr Eiði Smára Fótbolti 18 ára Tómas skoraði fyrstu deildarmörkin og fagnaði titlinum Fótbolti Glæsimark fyrirliðans kveikti í endurkomu Vestra Íslenski boltinn Fernandes jafnaði stoðsendingametið í sigri United Enski boltinn Uppgjörið: FH - KA 1-2 | Dalur FH-inga dýpkar Íslenski boltinn „Það er ekki hægt að lýsa þessari tilfinningu“ Körfubolti Uppgjörið: ÍBV - Víkingur R. 0-2 | Víkingar reimdu markaskóna í síðari hálfleik Fótbolti Uppgjörið: Njarðvík - Haukar 95-70 | Njarðvíkingar Íslandsmeistarar Körfubolti Fleiri fréttir Orri Steinn fram úr Eiði Smára „Þegar þær eru að spila svona þá veit ég ekki hvað maður getur gert“ „Það er ekki hægt að lýsa þessari tilfinningu“ Fyrsti Englendingurinn til að vinna PGA í 107 ár „Hælspyrnur hér og þar og taka gríðarlega sénsa“ „Ekki viss hvort ég skoraði eða ekki“ „Hæð og þyngd er ekki allt í fótbolta“ „Fyrri hálfleikur líklega sá besti í sumar“ „Sárt að fá á sig sigurmark í lokin“ „Þóttumst vita að við myndum ekki vinna hvern einasta leik“ Aron fagnaði sigri eftir bráðabana Uppgjörið: Valur - Breiðablik 3-2 | Dramatískur endurkomusigur hjá Valsmönnum „Ég er í góðu standi og með meiri trú á sjálfum mér“ Uppgjörið: FH - KA 1-2 | Dalur FH-inga dýpkar Uppgjörið: Njarðvík - Haukar 95-70 | Njarðvíkingar Íslandsmeistarar „Rosalega þreytandi stef“ Uppgjör: Þór Ak. - ÍA 1-2 | Lárus sótti sigur í Þorpið Daninn í stuði og West Ham nálgast fall Töluverðar tafir vegna stórfurðulegs atviks í Krikanum 18 ára Tómas skoraði fyrstu deildarmörkin og fagnaði titlinum Uppgjörið: KR - Fram 2-2 | Gestirnir jöfnuðu á síðustu stundu Keflavík - Stjarnan 1-1| Stjarnan slapp með stig frá Keflavík í skemmtilegum leik Naumt tap hjá Íslendingaliðinu í fyrri úrslitaleiknum Glæsimark fyrirliðans kveikti í endurkomu Vestra Jafntefli Brentford og tap Brighton gefa Sunderland séns Stefán missti af umspilinu með grátlegum hætti „Við munum standa þétt við bakið á Ingvari“ Glódís fékk góða hvíld fyrir hátíðarmóttökuna í ráðhúsinu Højlund skoraði í sigri sem tryggði honum samning hjá Napoli Þjálfari Juventus pirraður á fagnandi Alberti Sjá meira
Rannsóknin var unnin af sérfræðingum úr 13 háskólum, þar á meðal Oxford-háskóla í Bretlandi, í samstarfi við heilahristingssamtök í Bretlandi (Concussion Legacy Foundation UK). Nýst var við gögn frá Boston-háskóla og fleiri stofnunum í Bandaríkjunum sem sýna fram á að íþróttafólk í íþróttum með snertingu (e. contact sport) séu 68 sinnum líklegri til að þróa með sér CTE heldur en þeir sem ekki spila íþróttir. Mike Webster var sá fyrsti til að vera greindur með CTE.George Gojkovich/Getty Images Mikil umræða hefur skapast um áhrif höfuðmeiðsla, sérstaklega í amerískum fótbolta og ruðningi, þar sem hvað mest hætta er af ítrekuðum höfuðhöggum. Nígerísk-bandaríski læknirinn Bennet Omalu setti hugtakið CTE fram í grein árið 2005 eftir að hafa rannsakað fyrrum NFL-leikmanninn Mike Webster, sem lést árið 2002 eftir að hafa hagað sér óvenjulega um nokkurt skeið áður en hann svipti sig lífi. Fjölmargir leikmenn í NFL hafa sýnt einkenni CTE eftir að ferli þeirra lauk, sem hvað helst sýnir sig í snemmbúnum vitglöpum, ofbeldishneigðri hegðun og þunglyndi. Velski ruðningsspilarinn Alix Popham greindist með vitglöp árið 2020, þá fertugur, og sömu sögu er að segja að fyrrum fyrirliða velska landsliðsins í íþróttinni, Ryan Jones, sem er 41 árs og greindist í desember í fyrra. Jones er á meðal fyrrum leikmanna sem hafa kært alþjóðaruðningssambandinu, World Rugby. Aðgerða sé þörf gegn þessum „hræðilega sjúkdómi“ Sérfræðingar sem stóðu að rannsókninni hafa hvatt alþjóðasambönd, sér í lagi þau sem koma að ruðningi og amerískum fótbolta, til aðgerða. „Alþjóðleg íþróttasambönd ættu að viðurkenna að höfuðhögg valda CTE og þau ættu ekki að villa um fyrir almenningi um orsök CTE á meðan íþróttafólk deyr og fjölskyldur þeirra eyðilagðar af þessum hræðilega sjúkdómi,“ er haft eftir Dr. Chris Nowitski, sem er á meðal þeirra sem stóðu að rannsókninni. Fyrr í þessum mánuði lagði enska knattspyrnusambandið, The F.A., fram reglubreytingu þar sem skallar verða bannaðir í ákveðnum yngri flokka keppnum.
NFL Rugby Mest lesið Fyrsti Englendingurinn til að vinna PGA í 107 ár Golf Töluverðar tafir vegna stórfurðulegs atviks í Krikanum Íslenski boltinn Orri Steinn fram úr Eiði Smára Fótbolti 18 ára Tómas skoraði fyrstu deildarmörkin og fagnaði titlinum Fótbolti Glæsimark fyrirliðans kveikti í endurkomu Vestra Íslenski boltinn Fernandes jafnaði stoðsendingametið í sigri United Enski boltinn Uppgjörið: FH - KA 1-2 | Dalur FH-inga dýpkar Íslenski boltinn „Það er ekki hægt að lýsa þessari tilfinningu“ Körfubolti Uppgjörið: ÍBV - Víkingur R. 0-2 | Víkingar reimdu markaskóna í síðari hálfleik Fótbolti Uppgjörið: Njarðvík - Haukar 95-70 | Njarðvíkingar Íslandsmeistarar Körfubolti Fleiri fréttir Orri Steinn fram úr Eiði Smára „Þegar þær eru að spila svona þá veit ég ekki hvað maður getur gert“ „Það er ekki hægt að lýsa þessari tilfinningu“ Fyrsti Englendingurinn til að vinna PGA í 107 ár „Hælspyrnur hér og þar og taka gríðarlega sénsa“ „Ekki viss hvort ég skoraði eða ekki“ „Hæð og þyngd er ekki allt í fótbolta“ „Fyrri hálfleikur líklega sá besti í sumar“ „Sárt að fá á sig sigurmark í lokin“ „Þóttumst vita að við myndum ekki vinna hvern einasta leik“ Aron fagnaði sigri eftir bráðabana Uppgjörið: Valur - Breiðablik 3-2 | Dramatískur endurkomusigur hjá Valsmönnum „Ég er í góðu standi og með meiri trú á sjálfum mér“ Uppgjörið: FH - KA 1-2 | Dalur FH-inga dýpkar Uppgjörið: Njarðvík - Haukar 95-70 | Njarðvíkingar Íslandsmeistarar „Rosalega þreytandi stef“ Uppgjör: Þór Ak. - ÍA 1-2 | Lárus sótti sigur í Þorpið Daninn í stuði og West Ham nálgast fall Töluverðar tafir vegna stórfurðulegs atviks í Krikanum 18 ára Tómas skoraði fyrstu deildarmörkin og fagnaði titlinum Uppgjörið: KR - Fram 2-2 | Gestirnir jöfnuðu á síðustu stundu Keflavík - Stjarnan 1-1| Stjarnan slapp með stig frá Keflavík í skemmtilegum leik Naumt tap hjá Íslendingaliðinu í fyrri úrslitaleiknum Glæsimark fyrirliðans kveikti í endurkomu Vestra Jafntefli Brentford og tap Brighton gefa Sunderland séns Stefán missti af umspilinu með grátlegum hætti „Við munum standa þétt við bakið á Ingvari“ Glódís fékk góða hvíld fyrir hátíðarmóttökuna í ráðhúsinu Højlund skoraði í sigri sem tryggði honum samning hjá Napoli Þjálfari Juventus pirraður á fagnandi Alberti Sjá meira