Til unga fólksins Illugi Jökulsson skrifar 28. ágúst 2026 06:16 Hæ, unga fólk. Möguleikarnir eru tveir. Að kanna möguleika á aðild að Evrópusambandinu. Ef um semst og við erum sátt við samninginn, þá fylgir því: Stóraukið fullveldi og aukið sjálfstæði því við fáum sæti við borðið þar sem ákvarðanir eru teknar. Núna tökum við þegjandi og hljóðalaust við ákvörðunum frá Brussel. Við munum vissulega ekki verða allsráðandi í Evrópusambandinu en litlu þjóðirnar þar – Möltumenn, Lúxemborgarar og Kýpurbúar – eru mjög ánægðar með sinn hlut. Þeim finnst völd þeirra og áhrif hafa aukist með inngöngu í ESB, ekki minnkað. Fullveldi þeirra og sjálfstæði hafi styrkst, ekki veikst. Og íslenska verður opinbert mál í Evrópusambandinu. Því fylgir líka aðild að þjóðabandalagi þar sem lífskjör eru einna best í heiminum, mannréttindi hæst skrifuð, umhverfismál þrátt fyrir allt í bestu standi, vinnuumhverfi og réttindi eru hvergi betri, umburðarlyndi og menning á besta stað í heimi. Ójá, svoleiðis er það. Og aðildinni fylgir miklu meiri stöðugleiki í efnahagsmálum, strax og við höfum tekið upp evru, sem við getum gert með hjálp Evrópska seðlabankans. Evrunni fylgja bæði mannsæmandi vextir og möguleiki á miklu manneskjulegra húsnæðiskerfi. Við höfum ekki reynst þess umkomin í áratugi að koma á slíku kerfi. Evran getur hjálpað til þess. Hvernig gengur að semja um sjávarútvegsmál og landbúnað, það kemur í ljós, ef við sækjum um aftur, en satt að segja eru góðar líkur að við getum náð þar góðum og jafnvel mjög góðum samningum. Evrópuþjóðirnar eru nefnilega vinir okkar. Hinn möguleikinn er að halda áfram við óbreytt ástand. Háu vextina og lamandi verðtrygginguna. Það er mjög gott fyrir ríkasta fólkið en verra fyrir aðra. Eins og ykkur, unga fólk. En svo er því miður mjög líklegt að EES-samningurinn - sem allir mæra nú og hefur fært okkur geysileg gæði síðustu áratugi - að hann verði fljótlega úr gildi fallinn. Það viðurkenna allir, líka Norðmenn, þar sem umræða um ESB-aðild er farin af stað. Við skulum ekki gera ekki neitt. Prófum alla vega, förum til Evrópu og semjum. Svo fellum við bara samninginn ef okkur líkar hann ekki. En tökum sénsinn á að prófa. Það kostar ekkert nema svolítinn pening en með okkar ónýtu krónu þá fer annars eins peningur í vitleysu hér á landi. Prófum. Verum ekki hrædd. Höfundur er útvarpsmaður, blaðamaður og rithöfundur. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Illugi Jökulsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Uppsagnir hafnar en ríkið er ekki tilbúið að taka við Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun Krónan varð eftir – nú þarf að láta hana virka Örn Sigurdsson Skoðun Grænlandssamningurinn Arnór Sigurjónsson Skoðun Þegar faglegt sjálfstæði verður að neitunarvaldi Ketill Guðmundsson Skoðun Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund Skoðun Lestur er meira en ein aðferð Guðmundur Engilbertsson Skoðun Sameinumst um 2,5 prósent markmið Seðlabankans Bragi Bjarnason Skoðun Halldór 19.09.2026 Halldór Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Skoðun Skoðun SÁÁ, milljarðarnir og aðhaldið sem vantar Kristín I. Pálsdóttir skrifar Skoðun Sheeran og Gaza Arnar Eggert Thoroddsen skrifar Skoðun Sameinumst um 2,5 prósent markmið Seðlabankans Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Lestur er meira en ein aðferð Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Hver skilgreinir svarið? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Krónan varð eftir – nú þarf að láta hana virka Örn Sigurdsson skrifar Skoðun Grænlandssamningurinn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Uppsagnir hafnar en ríkið er ekki tilbúið að taka við Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þegar faglegt sjálfstæði verður að neitunarvaldi Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Penelópa í Valhöll Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þegar „fjölmiðlastyrkir“ eru ekki fyrir alla fjölmiðla Hólmgeir Baldursson skrifar Skoðun Litlar ákvarðanir geta leitt til fleiri heilbrigðra æviára Thor Aspelund skrifar Skoðun Ferðaskrifstofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Allt landið eitt kjördæmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Ég ætla ekki að verða sérfræðingur í salernispappír Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Ástæðan fyrir ástandinu hjá SÁÁ Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Hvers vegna er ég ekki kominn lengra? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Sagan frá hinni hliðinni Sólveig Jancauskiene skrifar Skoðun Ég er kominn heim - eða hvað? María Pétursdóttir,Ingólfur Már Magnússon skrifar Skoðun Raunveruleiki Wolt-sendla og gigg-hagkerfisins Katrin Þóra Jonsson,Joonas Tuompo skrifar Skoðun Hvað ef internetið lokaði kl.18? Tinna Tómasdóttir skrifar Skoðun Nemandinn fær tíu – en hvað hefur hann lært? Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Nóttin bjargar ekki deginum – hún afhjúpar hann Grétar Þór Guðjohnsen skrifar Skoðun Excel-væðing mannlífsins Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar Skoðun Kópavogur er klár – en þið? Ásdís Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Þegar enginn veit Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Hvers konar Ísland viljum við byggja? Albertína Friðbjörg Elíasdóttir skrifar Skoðun Fjölmiðlahelsi Sigurður Örn Hilmarsson skrifar Skoðun Að horfa heim Vera Wonder Sölvadóttir skrifar Sjá meira
Hæ, unga fólk. Möguleikarnir eru tveir. Að kanna möguleika á aðild að Evrópusambandinu. Ef um semst og við erum sátt við samninginn, þá fylgir því: Stóraukið fullveldi og aukið sjálfstæði því við fáum sæti við borðið þar sem ákvarðanir eru teknar. Núna tökum við þegjandi og hljóðalaust við ákvörðunum frá Brussel. Við munum vissulega ekki verða allsráðandi í Evrópusambandinu en litlu þjóðirnar þar – Möltumenn, Lúxemborgarar og Kýpurbúar – eru mjög ánægðar með sinn hlut. Þeim finnst völd þeirra og áhrif hafa aukist með inngöngu í ESB, ekki minnkað. Fullveldi þeirra og sjálfstæði hafi styrkst, ekki veikst. Og íslenska verður opinbert mál í Evrópusambandinu. Því fylgir líka aðild að þjóðabandalagi þar sem lífskjör eru einna best í heiminum, mannréttindi hæst skrifuð, umhverfismál þrátt fyrir allt í bestu standi, vinnuumhverfi og réttindi eru hvergi betri, umburðarlyndi og menning á besta stað í heimi. Ójá, svoleiðis er það. Og aðildinni fylgir miklu meiri stöðugleiki í efnahagsmálum, strax og við höfum tekið upp evru, sem við getum gert með hjálp Evrópska seðlabankans. Evrunni fylgja bæði mannsæmandi vextir og möguleiki á miklu manneskjulegra húsnæðiskerfi. Við höfum ekki reynst þess umkomin í áratugi að koma á slíku kerfi. Evran getur hjálpað til þess. Hvernig gengur að semja um sjávarútvegsmál og landbúnað, það kemur í ljós, ef við sækjum um aftur, en satt að segja eru góðar líkur að við getum náð þar góðum og jafnvel mjög góðum samningum. Evrópuþjóðirnar eru nefnilega vinir okkar. Hinn möguleikinn er að halda áfram við óbreytt ástand. Háu vextina og lamandi verðtrygginguna. Það er mjög gott fyrir ríkasta fólkið en verra fyrir aðra. Eins og ykkur, unga fólk. En svo er því miður mjög líklegt að EES-samningurinn - sem allir mæra nú og hefur fært okkur geysileg gæði síðustu áratugi - að hann verði fljótlega úr gildi fallinn. Það viðurkenna allir, líka Norðmenn, þar sem umræða um ESB-aðild er farin af stað. Við skulum ekki gera ekki neitt. Prófum alla vega, förum til Evrópu og semjum. Svo fellum við bara samninginn ef okkur líkar hann ekki. En tökum sénsinn á að prófa. Það kostar ekkert nema svolítinn pening en með okkar ónýtu krónu þá fer annars eins peningur í vitleysu hér á landi. Prófum. Verum ekki hrædd. Höfundur er útvarpsmaður, blaðamaður og rithöfundur.
Skoðun Ferðaskrifstofur í gíslingu kjaradeilna: Hver á að borga brúsann? Ásdís Eir Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Af hverju dagaði lagareldisfrumvarpið uppi? Ráðherrann og staðreyndirnar eru ekki alveg sammála Jóhann Helgi Stefánsson skrifar