Óviss um ESB? Segðu nei Jón Ívar Einarsson skrifar 25. ágúst 2026 21:03 Þann 29. ágúst göngum við að kjörborðinu og svörum því hvort Ísland eigi að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið. Sumir eru búnir að gera upp hug sinn og þessi grein er ekki fyrir þá. Ef þú ert hins vegar óviss, lestu áfram. Skoðanakannanir benda til þess að úrslitin geti orðið tæp og mögulega verður niðurstaðan 50,5% með og 49,5% á móti. Naumt já og naumt nei eru þó ekki spegilmyndir hvort annars. Afleiðingar þeirra eru gjörólíkar, því aðeins önnur niðurstaðan verður að langvinnu og kostnaðarsömu þjóðfélagslegu átakamáli. Naumt nei þýðir að við getum haldið áfram að einbeita okkur að þeim málum sem gera samfélag okkar enn betra. Vissulega myndi þeim sem vilja halda áfram viðræðum finnast þeir hlunnfarnir af naumum ósigri. En kraumandi óánægja er mun vægara stig sundrungar en umdeilt samningaferli. Naumt já hleypir af stað margra ára aðildarferli þar sem hvert skref getur orðið nýr vígvöllur: samningskaflarnir, hugsanlegar málamiðlanir um sjávarútveg, landbúnað og fjárframlög ásamt breytingum á stjórnarskrá, landslögum og stofnunum. Að mörgum árum liðnum tæki við önnur þjóðaratkvæðagreiðsla um sjálfan aðildarsamninginn með tilheyrandi deilum og klofningi. Ekki er ólíklegt að á tímabilinu taki við önnur ríkisstjórn sem e.t.v. hefur ekki áhuga á að halda ferlinu áfram. Að segja já, bara til að kíkja í pakkann, hljómar sakleysislega, en aðildarviðræður taka tíma og kalla á mikla vinnu ráðherra, embættismanna og sérfræðinga — fólks sem við þurfum á að halda til að leysa brýn verkefni heima fyrir. Þær kosta mikið fé og pólitíska orku, sem er takmörkuð auðlind. Þetta þekkjum við frá fyrri aðildarviðræðum, þegar sjálft ferlið dró til sín orku og athygli stjórnvalda á viðkvæmum tíma. Stórar ákvarðanir um fullveldi og framtíð þjóðarinnar eiga að hvíla á breiðri og traustri samstöðu. Sú breiða og trausta samstaða er ekki fyrir hendi í dag. Aðildarviðræður binda okkur í margra ára átök sem erfitt verður að vinda ofan af. Nei í dag er ekki nei að eilífu. Ef sannfæringin er ekki fyrir hendi er því öruggara og ábyrgara að doka við. Segðu nei þann 29. ágúst — og gefðu okkur svigrúm til að einbeita okkur að þeim verkefnum sem brýnast er að leysa hér heima. Höfundur er læknir. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller skrifar Skoðun Er gervigreind til góðs eða bara á blaði? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Aldrei fullmótaður Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Sjá meira
Þann 29. ágúst göngum við að kjörborðinu og svörum því hvort Ísland eigi að hefja á ný aðildarviðræður við Evrópusambandið. Sumir eru búnir að gera upp hug sinn og þessi grein er ekki fyrir þá. Ef þú ert hins vegar óviss, lestu áfram. Skoðanakannanir benda til þess að úrslitin geti orðið tæp og mögulega verður niðurstaðan 50,5% með og 49,5% á móti. Naumt já og naumt nei eru þó ekki spegilmyndir hvort annars. Afleiðingar þeirra eru gjörólíkar, því aðeins önnur niðurstaðan verður að langvinnu og kostnaðarsömu þjóðfélagslegu átakamáli. Naumt nei þýðir að við getum haldið áfram að einbeita okkur að þeim málum sem gera samfélag okkar enn betra. Vissulega myndi þeim sem vilja halda áfram viðræðum finnast þeir hlunnfarnir af naumum ósigri. En kraumandi óánægja er mun vægara stig sundrungar en umdeilt samningaferli. Naumt já hleypir af stað margra ára aðildarferli þar sem hvert skref getur orðið nýr vígvöllur: samningskaflarnir, hugsanlegar málamiðlanir um sjávarútveg, landbúnað og fjárframlög ásamt breytingum á stjórnarskrá, landslögum og stofnunum. Að mörgum árum liðnum tæki við önnur þjóðaratkvæðagreiðsla um sjálfan aðildarsamninginn með tilheyrandi deilum og klofningi. Ekki er ólíklegt að á tímabilinu taki við önnur ríkisstjórn sem e.t.v. hefur ekki áhuga á að halda ferlinu áfram. Að segja já, bara til að kíkja í pakkann, hljómar sakleysislega, en aðildarviðræður taka tíma og kalla á mikla vinnu ráðherra, embættismanna og sérfræðinga — fólks sem við þurfum á að halda til að leysa brýn verkefni heima fyrir. Þær kosta mikið fé og pólitíska orku, sem er takmörkuð auðlind. Þetta þekkjum við frá fyrri aðildarviðræðum, þegar sjálft ferlið dró til sín orku og athygli stjórnvalda á viðkvæmum tíma. Stórar ákvarðanir um fullveldi og framtíð þjóðarinnar eiga að hvíla á breiðri og traustri samstöðu. Sú breiða og trausta samstaða er ekki fyrir hendi í dag. Aðildarviðræður binda okkur í margra ára átök sem erfitt verður að vinda ofan af. Nei í dag er ekki nei að eilífu. Ef sannfæringin er ekki fyrir hendi er því öruggara og ábyrgara að doka við. Segðu nei þann 29. ágúst — og gefðu okkur svigrúm til að einbeita okkur að þeim verkefnum sem brýnast er að leysa hér heima. Höfundur er læknir.
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun