Í krónuklóm Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar 25. ágúst 2026 17:02 Meðal helstu raka þeirra sem vilja ekki ganga í ESB og taka upp EVRU eru að sveigjanleiki Íslansku krónunnar komi í veg fyrir atvinnuleysi. Valið standi milli sjálfstæðrar peningastefnu eða atvinnuleysis. Nýlega fréttist að 1.100 – 1.400 iðnaðarmenn hefðu misst vinnuna undanfarna mánuði. Þegar að er gáð sést að það hefur engin áhrif á uppsetningu vindmilla Landsvirkjunar, það hefur heldur ekki áhrif á framkvæmdir Landsnets, uppbyggingu gagnavera, framkvæmdir við landeldisstöðvar, fjárfestingar stærri sjávarútvegsfyrirtækja, eða annarra sem yfirgefið hafa krónuhagkerfið. Hinn bitri veruleiki Uppsagnirnar eru nær eingöngu bundnar við þá sem fjármagna framkvæmdirnar með Íslenskum krónum. Það mætti líka orða þetta þannig að uppsagnirnar væru að mestu bundnar við fyrirtæki þar sem áhrifa stýrivaxtabreytinga Selabankans gætti. Þá erum við að tala um byggingu íbúðarhúsnæðis, framkvæmdir minni fyrirtækja og aðra þá sem fastir eru í krónuklóm. Hvimleið hliðaráhrif Þó það tengist atvinnuleysi ekki beint,þá skapar það mikinn og óþarfan kostnað við að vera sífellt að setja framkvæmdir í bið og síðan endurræsa. Töluverðu af þessum heljarsveiflum er mætt með breytingum á fjölda erlendra iðnaðarmanna á hverjum tíma. Þegar starfsfólk er sent heim þá er engin trygging fyrir því að það komi til baka í næstu uppsveiflu. Þar sem Íslenskar kröfur eru oft mun strangari en þekkist frá heimalandi viðkomandi gerir þetta það að verkum að sífellt er verið að þjálfa nýtt fólk í Íslenskum vinnubrögðum til að mæta Íslenskum kröfum. Þetta er bæði dýrt og stóreykur hættur á hvimleiðum fylgikvilla; GÖLLUM. Fallin kenning Þó kenningin um samspil gengis og atvinnuleysis hafi verið rétt á sínum tíma þá passar hún mjög illa inn í raunveruleikann á Íslenskum vinnumarkaði. Bæði er þáttur erlends vinnuafls orðinn mun mikilvægari til að mæta sveiflum í vinnuaflsþörf og síðan hefur það komið berlega í ljós að hún gildir alls ekki í þjóðfélagi sem notar þrjú gjaldmiðlaumhverfi; Íslenska krónu, verðtryggða krónu og erlendar uppgjörsmyntir. Þegar umhverfi byggingariðnaðarins er skoðað nánar sést að grunnþarfirnar eru keimlikar því sem annar iðnaður sækist eftir; Fyrirsjáanleiki, stöðugleiki og samfelldni. Ekkert af þessu mun nást með Íslenskri krónu, gjaldmiðli með innbyggða sjálfstortímingarhvöt. Náum stöðugleika og segjum: JÁ til að sJÁ. Höfundur er cand. oecon og MBA. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller Skoðun Skoðun Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller skrifar Skoðun Er gervigreind til góðs eða bara á blaði? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Aldrei fullmótaður Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Sjá meira
Meðal helstu raka þeirra sem vilja ekki ganga í ESB og taka upp EVRU eru að sveigjanleiki Íslansku krónunnar komi í veg fyrir atvinnuleysi. Valið standi milli sjálfstæðrar peningastefnu eða atvinnuleysis. Nýlega fréttist að 1.100 – 1.400 iðnaðarmenn hefðu misst vinnuna undanfarna mánuði. Þegar að er gáð sést að það hefur engin áhrif á uppsetningu vindmilla Landsvirkjunar, það hefur heldur ekki áhrif á framkvæmdir Landsnets, uppbyggingu gagnavera, framkvæmdir við landeldisstöðvar, fjárfestingar stærri sjávarútvegsfyrirtækja, eða annarra sem yfirgefið hafa krónuhagkerfið. Hinn bitri veruleiki Uppsagnirnar eru nær eingöngu bundnar við þá sem fjármagna framkvæmdirnar með Íslenskum krónum. Það mætti líka orða þetta þannig að uppsagnirnar væru að mestu bundnar við fyrirtæki þar sem áhrifa stýrivaxtabreytinga Selabankans gætti. Þá erum við að tala um byggingu íbúðarhúsnæðis, framkvæmdir minni fyrirtækja og aðra þá sem fastir eru í krónuklóm. Hvimleið hliðaráhrif Þó það tengist atvinnuleysi ekki beint,þá skapar það mikinn og óþarfan kostnað við að vera sífellt að setja framkvæmdir í bið og síðan endurræsa. Töluverðu af þessum heljarsveiflum er mætt með breytingum á fjölda erlendra iðnaðarmanna á hverjum tíma. Þegar starfsfólk er sent heim þá er engin trygging fyrir því að það komi til baka í næstu uppsveiflu. Þar sem Íslenskar kröfur eru oft mun strangari en þekkist frá heimalandi viðkomandi gerir þetta það að verkum að sífellt er verið að þjálfa nýtt fólk í Íslenskum vinnubrögðum til að mæta Íslenskum kröfum. Þetta er bæði dýrt og stóreykur hættur á hvimleiðum fylgikvilla; GÖLLUM. Fallin kenning Þó kenningin um samspil gengis og atvinnuleysis hafi verið rétt á sínum tíma þá passar hún mjög illa inn í raunveruleikann á Íslenskum vinnumarkaði. Bæði er þáttur erlends vinnuafls orðinn mun mikilvægari til að mæta sveiflum í vinnuaflsþörf og síðan hefur það komið berlega í ljós að hún gildir alls ekki í þjóðfélagi sem notar þrjú gjaldmiðlaumhverfi; Íslenska krónu, verðtryggða krónu og erlendar uppgjörsmyntir. Þegar umhverfi byggingariðnaðarins er skoðað nánar sést að grunnþarfirnar eru keimlikar því sem annar iðnaður sækist eftir; Fyrirsjáanleiki, stöðugleiki og samfelldni. Ekkert af þessu mun nást með Íslenskri krónu, gjaldmiðli með innbyggða sjálfstortímingarhvöt. Náum stöðugleika og segjum: JÁ til að sJÁ. Höfundur er cand. oecon og MBA.
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun
Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz Skoðun
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir Skoðun