Það sem aldrei hefur gerst getur hæg­lega gerst aftur!

Ofangreind fyrirsögn er til marks um hvert umræðan um hugsanlegt framhald viðræðna við ESB um fulla aðild að samtökunum er komin. Eitt af því sem er fullyrt er að um leið og við samþykkjum að ræða áfram við fulltrúa ESB um hugsanlegan samning séum við komin í aðildarferli sem ekki væri hægt að komast út úr. Við verðum föst í einhverskonar hakkavél sem setur okkur skyldur á herðar sem við verðum að gangast jafnharðan undir. Þess vegna verði ekkert úr síðari atkvæðagreiðslunni því Ísland verður þá komið inn í ESB án þess að hafa vitað af því og heldur ekki samþykkt – hvorki af þjóð né Alþingi. Jafnvel fyrrum forseti lýðveldisins, Ólafur Ragnar Grímsson, heldur þessu fram án þess að færa fyrir því nokkur rök; bara fullyrðir eins og hann gerði þegar hann staðhæfði um árið að EES-samningurinn væri úrelt plagg og gagnslaus fyrir Ísland. Reynslan var allt önnur eins og allir vita í dag og flestir brosa nú góðlátlega að þessum fullyrðingum fyrrum forseta. Og enn höldum við áfram að undrast þennan sérkennilega málflutning.

Svo er sérstakur ráðgjafi Rússa, Carl Baudenbacher, kallaður til og fullyrðir að tilgangurinn með þjóðaratkvæðagreiðslunni 29. ágúst sé einasta sá að ná þeim vendipunkti á leiðinni að ESB-aðild verði ekki snúið við aftur. Sem sagt: íslensk stjórnvöld, og þar á meðal sjálft Alþingi, séu úr hófi fram einföld og sitji auk þess á svikráðum við þjóðina rétt eins og rússnesk stjórnvöld gera við sína þegna og umræddur Carl þekkir mæta vel af nánum kynnum við þau. Þvílíkur málflutningur er sannarlega ekki boðlegur enda allt sem bendir til þess að íslensk stjórnvöld muni ganga af myndugleik til alvöru samninga við ESB og leggja niðurstöður þeirra fyrir þjóðina ef meirihlutinn samþykkir jáið næsta höfuðdag. Þau hafa margítrekað lýst vilja sínum til að láta reyna á samning en eru ekki svo skyni skroppin að dragast út í eitthvað fen sem þau skilja ekkert í og sprikla þar. Við höfum fulla trú á íslenskum stjórnvöldum og reynslumiklu samningafólki okkar þó svo að þessi maður telji þau tæpast hafa gripsvit í samningum eins og þessum og þess vegna óhætt að tala við Íslendinga eins og kjána.

Ólafur Ragnar og viðhlæjendur hans staðhæfa ennfremur um þessar mundir að ESB, eða einstök ríki innan sambandsins, muni hirða allar auðlindir landsins ef við göngum þangað inn með fullri aðild. Allt verði frá okkur tekið enda þótt þeir geti ekki tilgrein dæmi um slíkan yfirgang í áratuga sögu ESB. Þannig muni það sem aldrei hefur gerst hæglega geta gerst aftur!

Sannleikurinn er auðvitað sá að hvert ríki innan ESB hefur haldið sínum auðlindum óskertum eins og fyrir aðild og enginn getur vaðið þangað inn án samþykkis viðkomandi þjóðar. Varðandi staðbundna fiskistofna við Ísland gildir auðvitað áfram sú ESB-regla að þau ríki og fyrirtæki innan þeirra sem hafa ein veitt úr þeim stofnum gera það áfram samkvæmt reglunni um hlutfallslegan stöðugleika. Auðvitað verður að staðfesta það í samningum við ESB ásamt fleiri atriðum eins og sérstöðu íslensk landbúnaðar líkt og gert var í samningum við Svía og Finna. Ef við höfum ekki kjark til að setjast niður með fulltrúum ESB og ræða við þá um þessi mikilvægu málefni eins og fullvalda þjóð má segja að fáir nýir möguleikar sjái dagsins ljós hér á landi á næstunni. Einn þeirra er til dæmis sá að við gætum aukið útflutning fullunninna sjávarafurða til Evrópu fyrir allt að 55 milljarða króna eins og fram kemur í nýrri skýrslu Alþjóðagjaldeyrissjóðsins. Í dag er slíkur útflutningur ekki mögulegur vegna tolla sem við og önnur ríki utan ESB þurfa að greiða fyrir slíkar afurðir. Það mundi eitthvað muna um það fyrir þjóðarbúið og öll þau verkefni sem við þurfum vinna að til að byggja upp og bæta innviði landsins okkar.

Einbeitum okkur að því að nýta þau tækifæri sem framundan eru og kanna til fulls hvað við komust langt í samningaviðræðum við ESB en ekki að mála skrattann á vegg út í hvert horn. Síðan getum við vegið kosti væntanlegs samnings og galla í næstu þjóðaratkvæðagreiðslu.

Höfundur er eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðnaði.