„Biðlisti“ Rannveig Haraldsdóttir skrifar 1. júlí 2026 07:15 Þetta einfalda samsetta orð. Orð sem ég hef séð og heyrt ótal sinnum án þess að átta mig á því hvað það ber í skauti sér í raun og veru. Að átta sig á því að baki þessu orði eru tugir, hundruð, ef ekki þúsundir, kvalinna og veikra Íslendinga sem hafa verið sviptir eðlilegu lífsmynstri og eiga enga lækningu í vændum næstu mánuðina eða árin. Afleiðingin er fólk sem getur ekki notið lífsins, getur ekki stundað vinnuna sína og jafnvel ekki framkvæmt venjulegar daglegar athafnir. Fólk sem á enga aðra kosti í stöðunni en að taka lyf og verkjatöflur með tilheyrandi aukaverkunum. Fjölskyldur og ástvinir sem þjást við að horfa upp á kvalir og vanlíðan ástvina sinna. Lausnin er til staðar Á sama tíma heyrir maður forstjóra Sjúkratrygginga halda því fram að ástandið sé nú ekki svo slæmt og að allt sé á góðri leið, að biðtíminn sé að minnka, biðlistarnir að styttast og að unnið sé að samningum við einkaaðila sem eru í raun þeir einu sem geta unnið á biðlistum. Samt veit maður betur. Fullkomin aðstaða, búin nýjustu og bestu lækningatækjum, stendur auð og okkar færustu sérfræðingar eru verkefnalausir. Sjúkratryggingar láta ekki einu sinni svo lítið að svara bréfum og fyrirspurnum. Á sama tíma er Landspítalinn yfirfullur, með langa biðlista og sérfræðinga, lækna og hjúkrunarfólk á barmi bugunar vegna álags. Biðlistinn lengist Á hverju ári eru um 300 manns sem þurfa á brjósklos- og öðrum baktengdum aðgerðum að halda, en einungis er úthlutað fjármagni fyrir 100 aðgerðir sem á svo að dreifa yfir árið. Þá eru einungis eftir um 200 manns á biðlistanum fyrir næsta ár. Það að fjársvelta kerfið með þessum hætti mun hafa í för með sér enn meiri kostnað sem birtist í alls konar myndum: andlegu og líkamlegu álagi, örorku og ófyrirséðum skaða. Hvað mynduð þið gera? Undirrituð er ein af þeim sem bíða. Ég hef greitt mína skatta og skyldur í meira en hálfa öld og taldi mig eiga vel inni fyrir þessari þjónustu. En nei, því einn af flokkum í hagræðingartillögum ríkisstjórnarinnar er „heilbrigðisþjónusta og lyf“. Þú verður bara að bíta á jaxlinn í eitt ár í viðbót og þrauka áfram á biðlista. Nema fyrir þau sem eru svo heppin að geta greitt vel á aðra milljón til að komast í aðgerð án þátttöku Sjúkratrygginga Íslands. Þetta er staðan. Svo ég spyr ráðamenn: Hvað myndir þú gera ef móðir þín þyrfti nauðsynlega á aðgerð að halda og væri á þessum biðlista? Höfundur er grunnskólakennari á eftirlaunum. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sjúkratryggingar Mest lesið Halldór 26.09.2026 Halldór Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Skoðun Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni Sigrún Ólafsdóttir,Zophonías O. Jónsson skrifar Sjá meira
Þetta einfalda samsetta orð. Orð sem ég hef séð og heyrt ótal sinnum án þess að átta mig á því hvað það ber í skauti sér í raun og veru. Að átta sig á því að baki þessu orði eru tugir, hundruð, ef ekki þúsundir, kvalinna og veikra Íslendinga sem hafa verið sviptir eðlilegu lífsmynstri og eiga enga lækningu í vændum næstu mánuðina eða árin. Afleiðingin er fólk sem getur ekki notið lífsins, getur ekki stundað vinnuna sína og jafnvel ekki framkvæmt venjulegar daglegar athafnir. Fólk sem á enga aðra kosti í stöðunni en að taka lyf og verkjatöflur með tilheyrandi aukaverkunum. Fjölskyldur og ástvinir sem þjást við að horfa upp á kvalir og vanlíðan ástvina sinna. Lausnin er til staðar Á sama tíma heyrir maður forstjóra Sjúkratrygginga halda því fram að ástandið sé nú ekki svo slæmt og að allt sé á góðri leið, að biðtíminn sé að minnka, biðlistarnir að styttast og að unnið sé að samningum við einkaaðila sem eru í raun þeir einu sem geta unnið á biðlistum. Samt veit maður betur. Fullkomin aðstaða, búin nýjustu og bestu lækningatækjum, stendur auð og okkar færustu sérfræðingar eru verkefnalausir. Sjúkratryggingar láta ekki einu sinni svo lítið að svara bréfum og fyrirspurnum. Á sama tíma er Landspítalinn yfirfullur, með langa biðlista og sérfræðinga, lækna og hjúkrunarfólk á barmi bugunar vegna álags. Biðlistinn lengist Á hverju ári eru um 300 manns sem þurfa á brjósklos- og öðrum baktengdum aðgerðum að halda, en einungis er úthlutað fjármagni fyrir 100 aðgerðir sem á svo að dreifa yfir árið. Þá eru einungis eftir um 200 manns á biðlistanum fyrir næsta ár. Það að fjársvelta kerfið með þessum hætti mun hafa í för með sér enn meiri kostnað sem birtist í alls konar myndum: andlegu og líkamlegu álagi, örorku og ófyrirséðum skaða. Hvað mynduð þið gera? Undirrituð er ein af þeim sem bíða. Ég hef greitt mína skatta og skyldur í meira en hálfa öld og taldi mig eiga vel inni fyrir þessari þjónustu. En nei, því einn af flokkum í hagræðingartillögum ríkisstjórnarinnar er „heilbrigðisþjónusta og lyf“. Þú verður bara að bíta á jaxlinn í eitt ár í viðbót og þrauka áfram á biðlista. Nema fyrir þau sem eru svo heppin að geta greitt vel á aðra milljón til að komast í aðgerð án þátttöku Sjúkratrygginga Íslands. Þetta er staðan. Svo ég spyr ráðamenn: Hvað myndir þú gera ef móðir þín þyrfti nauðsynlega á aðgerð að halda og væri á þessum biðlista? Höfundur er grunnskólakennari á eftirlaunum.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar