Af ávöxtunum skuluð þér þekkja þá María Gunnarsdóttir skrifar 14. júní 2026 10:02 Nú þegar júnímánuður er genginn í garð lita regnbogafánar götur og torg um næstum allan heim. Fyrir sumum er þetta tími hátíðarhalda og gleði. Fyrir öðrum er mánuðurinn áminning um Stonewall-uppþotin árið 1969, þegar jaðarsettur hópur fékk nóg og ákvað að standa í fæturnar. Hinsegin mánuðurinn er meira en söguleg minning eða litrík skrúðganga. Hann er árlegt ákall til samfélagsins um að staldra við og ígrunda hvernig við mætum náunganum. Í andstöðu gegn réttindum hinsegin fólks, og þá sérstaklega trans fólks, er oft kastað fram slagorðum um heilbrigða skynsemi, kristileg hugtök og óhagganlega líffræði. Okkur er sagt að manneskjan geti ekki flúið kynjatvíhyggju náttúrunnar. Nútímavísindi draga hins vegar upp mun flóknari mynd. Rannsóknir í taugavísindum, þar sem segulómun hefur verið notuð til að skoða heilastarfsemi ungs fólks, benda til þess að heilavirkni trans barna og unglinga líkist oft því kyni sem þau upplifa sig sem, frekar en því kyni sem þeim var úthlutað við fæðingu (sjá m.a. rannsókn Julie Bakker o.fl. sem kynnt var á ráðstefnu evrópska innkirtlafræðafélagsins árið 2018). Kynvitundin á sér því rætur í taugakerfinu sjálfu, ekki einungis í líkamsbyggingunni. Trans fólk er ekki að ímynda sér neitt, það er að lifa með innri veruleika sem passar ekki við ytri líkamann. Þegar við horfum á þetta út frá kristnu sjónarhorni rímar þessi veruleiki fullkomlega við boðskapinn um einlægan kærleika. Jesús setti miskunnsemina og mennskuna ávallt ofar bókstaf lögmálsins. Hann mætti fólki þar sem það var statt og braut niður félagsleg flokkunarkerfi samtíma síns. Páll postuli minnir okkur á það sama í Galatabréfinu: Með því að trúa á Krist Jesú eruð þið öll Guðs börn... Hér er hvorki Gyðingur né annarrar þjóðar maður, þræll né frjáls maður, karl né kona. Þið eruð öll eitt í Kristi Jesú. Í augum Guðs er það dýpsti kjarni sálarinnar sem gildir. Af ávöxtunum skuluð þér þekkja þá, sagði Jesús. Ef við mætum hinsegin fólki með afneitun, fordómum og útskúfun uppskerum við einangrun, vanlíðan og kvíða. Ef við mætum því með opnum örmum, viðurkenningu og stuðningi, gefum við því frelsi til að blómstra. Hinsegin mánuðurinn er áminning til okkar allra um að velja ávöxt kærleikans. Við eigum að mæta samborgurum okkar sem sálum, en ekki sem kynfrumum. Sýnum þá auðmýkt og mennsku að fagna fjölbreytileikanum. Manneskjan er alltaf dýpri og dásamlegri en nokkurt kynjatvíhyggjubox sem reynt er að troða henni í. Gleðilegan Pride-mánuð. Ást og friður. Höfundur er guðfræðingur, prestur og formaður Trans vina. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Trúmál Hinsegin Mest lesið Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti Skoðun Skoðun Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Sjá meira
Nú þegar júnímánuður er genginn í garð lita regnbogafánar götur og torg um næstum allan heim. Fyrir sumum er þetta tími hátíðarhalda og gleði. Fyrir öðrum er mánuðurinn áminning um Stonewall-uppþotin árið 1969, þegar jaðarsettur hópur fékk nóg og ákvað að standa í fæturnar. Hinsegin mánuðurinn er meira en söguleg minning eða litrík skrúðganga. Hann er árlegt ákall til samfélagsins um að staldra við og ígrunda hvernig við mætum náunganum. Í andstöðu gegn réttindum hinsegin fólks, og þá sérstaklega trans fólks, er oft kastað fram slagorðum um heilbrigða skynsemi, kristileg hugtök og óhagganlega líffræði. Okkur er sagt að manneskjan geti ekki flúið kynjatvíhyggju náttúrunnar. Nútímavísindi draga hins vegar upp mun flóknari mynd. Rannsóknir í taugavísindum, þar sem segulómun hefur verið notuð til að skoða heilastarfsemi ungs fólks, benda til þess að heilavirkni trans barna og unglinga líkist oft því kyni sem þau upplifa sig sem, frekar en því kyni sem þeim var úthlutað við fæðingu (sjá m.a. rannsókn Julie Bakker o.fl. sem kynnt var á ráðstefnu evrópska innkirtlafræðafélagsins árið 2018). Kynvitundin á sér því rætur í taugakerfinu sjálfu, ekki einungis í líkamsbyggingunni. Trans fólk er ekki að ímynda sér neitt, það er að lifa með innri veruleika sem passar ekki við ytri líkamann. Þegar við horfum á þetta út frá kristnu sjónarhorni rímar þessi veruleiki fullkomlega við boðskapinn um einlægan kærleika. Jesús setti miskunnsemina og mennskuna ávallt ofar bókstaf lögmálsins. Hann mætti fólki þar sem það var statt og braut niður félagsleg flokkunarkerfi samtíma síns. Páll postuli minnir okkur á það sama í Galatabréfinu: Með því að trúa á Krist Jesú eruð þið öll Guðs börn... Hér er hvorki Gyðingur né annarrar þjóðar maður, þræll né frjáls maður, karl né kona. Þið eruð öll eitt í Kristi Jesú. Í augum Guðs er það dýpsti kjarni sálarinnar sem gildir. Af ávöxtunum skuluð þér þekkja þá, sagði Jesús. Ef við mætum hinsegin fólki með afneitun, fordómum og útskúfun uppskerum við einangrun, vanlíðan og kvíða. Ef við mætum því með opnum örmum, viðurkenningu og stuðningi, gefum við því frelsi til að blómstra. Hinsegin mánuðurinn er áminning til okkar allra um að velja ávöxt kærleikans. Við eigum að mæta samborgurum okkar sem sálum, en ekki sem kynfrumum. Sýnum þá auðmýkt og mennsku að fagna fjölbreytileikanum. Manneskjan er alltaf dýpri og dásamlegri en nokkurt kynjatvíhyggjubox sem reynt er að troða henni í. Gleðilegan Pride-mánuð. Ást og friður. Höfundur er guðfræðingur, prestur og formaður Trans vina.
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar