Kæru landar – af hverju eigum við að segja nei í ágúst? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar 10. júní 2026 10:00 Þann 29. ágúst stöndum við frammi fyrir einni mikilvægustu ákvörðun sem þjóðin hefur tekið um framtíð Íslands um langa hríð. Þess vegna langar mig að spyrja: Af hverju eigum við að segja nei? Ekki nei við aðild að Evrópusambandinu. Ekki nei við evrunni. Ekki nei við breytingum á stjórn landsins. Heldur nei við því að fá upplýsingar. Nei við því að sjá hvaða samning Ísland gæti náð. Nei við því að þjóðin fái tækifæri til að taka upplýsta ákvörðun síðar. Það er erfitt að skilja af hverju við ættum að hafna samningi sem enginn hefur enn séð. Þetta er ekki flokkapólitík Þetta mál er stærra en allir stjórnmálaflokkar. Það er stærra en ríkisstjórnir og stærra en eitt kjörtímabil. Þegar við hugsum um framtíð Íslands næstu 50 eða 100 árin á flokkapólitík ekki að ráða ferðinni. Við eigum ekki að spyrja hvað sé best fyrir Viðreisn, Sjálfstæðisflokkinn, Samfylkinguna eða Miðflokkinn. Við eigum að spyrja: Hvað er best fyrir Ísland? Hvað ef samningurinn reynist góður? Hvað ef samningurinn styrkir samkeppnishæfni Íslands? Hvað ef hann opnar ný tækifæri fyrir ungt fólk? Hvað ef hann eykur möguleika íslenskra fyrirtækja á stærri mörkuðum? Hvað ef hann styrkir stöðu Íslands gagnvart náttúruhamförum, netógnum og öðrum áskorunum framtíðarinnar? Og ef samningurinn reynist ekki þjóna hagsmunum Íslands? Þá segir þjóðin einfaldlega nei. Það er einmitt tilgangurinn með því að ljúka viðræðum. Að fá staðreyndir á borðið áður en endanleg ákvörðun er tekin. Hagsmunir ungs fólks skipta mestu Við eigum að horfa sérstaklega til þeirra sem eru að hefja búskap, stofna fyrirtæki og byggja framtíð sína. Ungir Íslendingar búa við hærri vexti, meiri verðbólgu og meiri óvissu en margir jafnaldrar þeirra í Evrópu. Þeir eiga erfiðara með að eignast húsnæði og fyrirtæki greiða hærri fjármagnskostnað en samkeppnisaðilar þeirra víða annars staðar. Er ekki eðlilegt að kanna hvort hægt sé að bæta þessi skilyrði? Er ekki eðlilegt að skoða hvaða tækifæri felast í nánara samstarfi við okkar mikilvægasta markað og almennt með sterkari stöðu gangvart mörkuðum heimsins? Öryggi skiptir meira máli en áður Heimurinn hefur breyst. Stríð hefur snúið aftur til Evrópu. Spenna eykst á Norðurslóðum. Við höfum sjálf upplifað eldgos, jarðhræringar og náttúruhamfarir sem geta kostað þjóðina hundruð milljarða. Er ekki skynsamlegt að kanna hvort samningur geti styrkt stöðu Íslands þegar kemur að öryggi, viðbúnaði og alþjóðlegu samstarfi? Kæru landar. Áður en sagt er nei í ágúst er mikilvægt að spyrja: Af hverju eigum við ekki fyrst að sjá samninginn? Höfundur er viðskiptafræðingur og áhugamaður um farsæld á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Þorvaldur Ingi Jónsson Mest lesið Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun Sjáum hvað landsbyggðunum býðst Sæunn Gísladóttir Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun Við viljum ekki ganga í ESB Jón Ívar Einarsson Skoðun Leiftursókn gegn lýðheilsu Árni Guðmundsson Skoðun Er Ísland í alvöru svo miklu ríkara en umheimurinn? Egill Almar Ágústsson Skoðun Rauða rútan er mætt! Varist rauðu rútuna Þórður Snær Júlíusson Skoðun Hver er munurinn fyrir vinstrið á EES og ESB? Jökull Sólberg Auðunsson Skoðun Að vinna rökræður án röksemda, Þekkir þú Gish gallop tæknina? Guðni Freyr Öfjörð Skoðun Er EES biðstofa eða endastöð? Skoðun Skoðun Skoðun Verðið er skilgreint – varan ekki Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Sjáum hvað landsbyggðunum býðst Sæunn Gísladóttir skrifar Skoðun Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal skrifar Skoðun Leiftursókn gegn lýðheilsu Árni Guðmundsson skrifar Skoðun Er Ísland í alvöru svo miklu ríkara en umheimurinn? Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvers vegna ég segi nei 29. ágúst Sunna G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Þjóðin er alltaf klofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Auðlindirnar eru okkar, hvort sem við erum í EES eða ESB Lárus M. K. Ólafsson skrifar Skoðun Bændur á bremsunni Gunnar Hólmsteinn Ársælsson skrifar Skoðun Vilt þú að Ísland ábyrgist 250 ma.kr. af skuldum ESB? Eiríkur S. Svavarsson skrifar Skoðun Hver er munurinn fyrir vinstrið á EES og ESB? Jökull Sólberg Auðunsson skrifar Skoðun Við viljum ekki ganga í ESB Jón Ívar Einarsson skrifar Skoðun Málþing bændasamtakanna frá sjónarhóli bónda Sigríður Ólafsdóttir skrifar Skoðun Rauða rútan er mætt! Varist rauðu rútuna Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Er EES biðstofa eða endastöð? skrifar Skoðun Að vinna rökræður án röksemda, Þekkir þú Gish gallop tæknina? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Þegar kennivald kemur í stað raka Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisbaráttan hættir aldrei Anton Kristinn Guðmundsson skrifar Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson skrifar Skoðun „Ég er bara að vera hreinskilinn“ Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Lífsgæði og samheldni íslenskrar þjóðar Bjarni Herrera skrifar Skoðun Loddaralist í aðdraganda 29. ágúst Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Norðmenn eru farnir að horfa á okkur Baldur Johnsen skrifar Skoðun Dánaraðstoð án laga, en ekki án veruleika Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Meira en bara reglur og byrðar Jóna Þórey Pétursdóttir skrifar Skoðun Þegar fyrrverandi forseti stjórnlagadómstóls stærsta hagkerfis Evrópu varar við því að ríkið sé komið að vendipunkti er ástæða til að hlusta Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Eftir almyrkvann – þakklæti og stolt Gerður B. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann skrifar Skoðun „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir skrifar Sjá meira
Þann 29. ágúst stöndum við frammi fyrir einni mikilvægustu ákvörðun sem þjóðin hefur tekið um framtíð Íslands um langa hríð. Þess vegna langar mig að spyrja: Af hverju eigum við að segja nei? Ekki nei við aðild að Evrópusambandinu. Ekki nei við evrunni. Ekki nei við breytingum á stjórn landsins. Heldur nei við því að fá upplýsingar. Nei við því að sjá hvaða samning Ísland gæti náð. Nei við því að þjóðin fái tækifæri til að taka upplýsta ákvörðun síðar. Það er erfitt að skilja af hverju við ættum að hafna samningi sem enginn hefur enn séð. Þetta er ekki flokkapólitík Þetta mál er stærra en allir stjórnmálaflokkar. Það er stærra en ríkisstjórnir og stærra en eitt kjörtímabil. Þegar við hugsum um framtíð Íslands næstu 50 eða 100 árin á flokkapólitík ekki að ráða ferðinni. Við eigum ekki að spyrja hvað sé best fyrir Viðreisn, Sjálfstæðisflokkinn, Samfylkinguna eða Miðflokkinn. Við eigum að spyrja: Hvað er best fyrir Ísland? Hvað ef samningurinn reynist góður? Hvað ef samningurinn styrkir samkeppnishæfni Íslands? Hvað ef hann opnar ný tækifæri fyrir ungt fólk? Hvað ef hann eykur möguleika íslenskra fyrirtækja á stærri mörkuðum? Hvað ef hann styrkir stöðu Íslands gagnvart náttúruhamförum, netógnum og öðrum áskorunum framtíðarinnar? Og ef samningurinn reynist ekki þjóna hagsmunum Íslands? Þá segir þjóðin einfaldlega nei. Það er einmitt tilgangurinn með því að ljúka viðræðum. Að fá staðreyndir á borðið áður en endanleg ákvörðun er tekin. Hagsmunir ungs fólks skipta mestu Við eigum að horfa sérstaklega til þeirra sem eru að hefja búskap, stofna fyrirtæki og byggja framtíð sína. Ungir Íslendingar búa við hærri vexti, meiri verðbólgu og meiri óvissu en margir jafnaldrar þeirra í Evrópu. Þeir eiga erfiðara með að eignast húsnæði og fyrirtæki greiða hærri fjármagnskostnað en samkeppnisaðilar þeirra víða annars staðar. Er ekki eðlilegt að kanna hvort hægt sé að bæta þessi skilyrði? Er ekki eðlilegt að skoða hvaða tækifæri felast í nánara samstarfi við okkar mikilvægasta markað og almennt með sterkari stöðu gangvart mörkuðum heimsins? Öryggi skiptir meira máli en áður Heimurinn hefur breyst. Stríð hefur snúið aftur til Evrópu. Spenna eykst á Norðurslóðum. Við höfum sjálf upplifað eldgos, jarðhræringar og náttúruhamfarir sem geta kostað þjóðina hundruð milljarða. Er ekki skynsamlegt að kanna hvort samningur geti styrkt stöðu Íslands þegar kemur að öryggi, viðbúnaði og alþjóðlegu samstarfi? Kæru landar. Áður en sagt er nei í ágúst er mikilvægt að spyrja: Af hverju eigum við ekki fyrst að sjá samninginn? Höfundur er viðskiptafræðingur og áhugamaður um farsæld á Íslandi.
Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun
Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal skrifar
Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Þegar fyrrverandi forseti stjórnlagadómstóls stærsta hagkerfis Evrópu varar við því að ríkið sé komið að vendipunkti er ástæða til að hlusta Erna Bjarnadóttir skrifar
Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun