Hve­nær er maður þjófur og hve­nær er maður ekki þjófur?

Það hafa örugglega allir heyrt um manninn sem gekk inn í Bónus um daginn og reyndi að stela frosnu ýsuflökunum. Sem betur fór var kvikindið staðið að verki og auðvitað var lögreglan kölluð til að handtaka hann. Hugsið ykkur hvað þetta er mikill drullusokkur að reyna stela hluta af okkar eigin auðlind. Ekki nóg með það, þetta var hælisleitandi og kolsvartur í þokkabót frá einhverju Afríkuríki. Auðvitað reiddust allir sem lásu þessa frétt og í raun ekkert skrítið að margir hafi látið í ljós skoðun sína tæpitungulaust. Sumir heimtuðu jafnvel að það ætti að hengja manninn en aðrir voru hógværari og vildu að honum yrði flogið til síns heima í hvelli. Reyndir létu sumir fylgja að það væri óþarfi að lenda flugvélinni í hans heimalandi, það væri nóg að sparka í hann út um dyrnar á vélinni þegar flogið væri þar yfir. Svo komu líka ýmsar hugmyndir hvað gera skyldi við manninn, allt frá því að setja hann í gapastokk á Austurvelli eða velta honum upp úr tjöru og fiðri. Eðlilega var fólki heitt í hamsi þegar svona augljós glæpur var framin í okkar hreina landi og það fyrir allra augum.

Nú veit ég ekki um ykkur sem lesið þessar línur hvort þið trúið þessari sögu sem ég setti hérna fram í upphafi þessa pistils. En ég get fullvissað ykkur um það að hún er haugalygi, tóm þvæla frá upphafi til enda. En, ef hún hefði verið sönn þá er ég viss um að athugasemdirnar sem ég skáldaði og hefðu birst við fréttinni um manninn sem reyndi að stela fiskinum í Bónus væru örugglega réttar. Því þetta eru akkúrat þau viðbrögð sem maður heyrir á Íslandi þegar einhver af erlendu bergi brotin brýtur eitthvað af sér í okkar þjóðfélagi. En, nú ætla ég að segja ykkur aðra sögu og hún er ólík hinni sögunni af því leiti að hún er alveg sönn.

Hafið þið einhvern tímann velt því fyrir ykkur hvernig stendur á því að þegar tvö skip veiða loðnu úr sömu torfunni og landa henni, þá fær annað skipið á milli tvö og þrjú hundruð krónur fyrir kílóið en hitt skipið fær innan við hundrað krónur. Ekki nóg með það, því það virðist vera sama hvort fiskurinn heitir loðna eða þorskur að annað skipið fær alltaf miklu lægra verð en hitt. Eini munurinn á þessum tveimur skipum er sá að skipið sem fær skít á priki fyrir aflann er Íslenskt og landar á Íslandi en hitt er Færeykst og landar þar. Hvernig í fjandanum skildi standa á því að við á Íslandi fáum ekki hærra verð fyrir okkar sjávarauðlindir sem við montum okkur af að séu fyrsta flokks vara heldur en raunin er. Jú, nú veit ég að mörg ykkar sem lesið þessar línur vitið fullvel af hverju þetta er svona, en ef það eru einhverjir sem vita það ekki, þá skal ég reyna að segja ykkur það. Íslenskir útgerðarmenn og þeir aðilar sem hafa fengið sjávarauðlindirnar upp í hendurnar hafa getað braskað með þær eins og þeim sýnist og mokað til sín hámarksgróða eins og þeim sýnist. Þeir leika sér af því að stofnsetja sitthvort fyrirtækið um veiðar og vinnslu þannig að þeir geta stjórnað því hvað borgað er fyrir aflann upp úr skipinu. Með þessari aðferð geta þeir stjórnað því að borga lágmarksverð sem kemur til skiptanna til sjómannanna um borð í skipunum og skatta og gjöld til viðkomandi sveitarfélags eða Íslenska ríkisins. Auk þess verður viðkomandi sveitarfélag sem sjómennirnir eru búsettir í af útsvarstekjum og eru búnar að vera árum saman eða eins lengi og þetta er búið að viðgangast. Er þetta þjófnaður? Eða eru þeir sem stunda þessi vinnubrögð ótíndir þjófar sem reyna að hlunnfara Íslenska þjóð eins og hægt er? Svari nú hver fyrir sig.

Þótt ég sjálfur sé ekki í vafa um að þetta sé þjófnaður sem framin er fyrir framan augun á öllum Íslendingum, þá er ég kannski ekki tilbúin að fullyrða um að það séu Íslenskir útgerðamenn sem séu þjófarnir. Kannski myndi maður sjálfur stela eins miklu og hægt væri ef æðsta löggjafavald í landinu byggi svo um hnúta að maður væri fullkomlega löglegur við að stela. En þannig er það á Íslandi og þið vitið alveg hverjir þeir eru. Þetta er fólkið sem starfar í fornfrægu húsi við Austurvöll og hefur verið valið þar inn til þess að gæta að hagsmunum þjóðarinnar. Og þetta er líka sama fólkið sem æpir í málþófi dag og nótt þegar sú hugmynd ber á góma að skattleggja útgerðina meira eða sækja um aðild að Evrópusambandinu. Það virðist svo vera að það sé skelfingu lostið yfir þeirri hættu að rányrkjan verði stöðvuð. En svo virðist vera að það sé nóg ef þetta fólk segir fylgjendum sínum að það bæði missi sjálfstæðið og einhverir bölvaðir útlendingar hirði af þeim auðlindirnar. Því miður kemur ekkert annað orð upp í huga minn en hin fullkomna heimska þegar einhverjir trúa þessu.

Áður en ég enda þessar hugleiðingar mínar þá langar mér að minnast atriði sem ég heyrði af og er kannski gott dæmi um hvað gæti skeð ef Íslenska þjóðin óskaði eftir inngöngu í Evrópusambandið. Árið 1973 gekk Danmörk í Efnahagsbandalag Evrópu eins og það hét þá. Auðvitað voru líka þar eins og á Íslandi núna uppi háværar raddir um að útlendingar myndu hirða allt sem einhvers virði væri í Danmörku og Danir myndu missa sjálfstæðið og allt sem því fylgir. Svo getur hver og einn dæmt um hvort Danir séu sjálfstæðir eða ekki, reyndar hef ég aldrei efast um að svo sé. En þessar umræður í Danmörku urðu til þess að ýmis lög um eignarétt útlendinga voru tekin til endurskoðunar þau gerð skýrari. Eitt af því var kaup útlendinga á jarðnæði í Danmörku og sett skýr búsetuskilyrði í því sambandi. Á sama tíma á Íslandi kaupir breskur auðkýfingurinn Jim Ratcliffe upp jarðir í stórum stíl og engin segir neitt. Þetta sannfærir mig um að ef málin þróast í þá átt að Ísland hefji samningaviðræður um aðild að Evrópusambandinu þá kannski verði sett einhver skynsamleg lög og reglur um eignir og auðlindir hérna í landinu. Á meðan við bíðum eftir því látum við bara ræna okkur að stórum hluta af okkar eigin auðlind og auðkýfingar heimsins geta keypt upp land okkar eins og engin sé morgundagurinn. Allt í boði fólks sem öskrar og æpir upp í ræðustól alþingis um að útlendingar hirði af okkur bæði sjálfstæðið og auðlindirnar enda var það kosið þangað til þess að gæta hagsmuna Íslendinga. Verði ykkur að góðu.

Höfundur eftirlaunaþegi og hefur gaman af því að velta fyrir sér þjóðmálum.