Her- og gervimenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar 3. júní 2026 15:10 Fyrir rúmri viku síðan birtist grein á Vísi eftir Óðin Frey Baldursson, formann Ungra Evrópusinna, þar sem útgangspunkturinn var að enginn teljandi stuðningur væri við það innan Evrópusambandsins að til yrði endanlega sérstakur her sambandsins. Með greininni brást hann við grein eftir mig sem birst hafði á miðlinum skömmu áður þar sem ég benti meðal annars á að þegar væri vísir að slíkum her. Vildi Óðinn Freyr meina að stuðningur við Evrópusambandsher væri „hugarfóstur eins manns“ á þingi ESB, Andrius Kubilius sem reyndar er ekki þingmaður heldur varnarmálastjóri sambandsins eins og ég hafði bent á að hefði kallað eftir 100 þúsund manna fastaher ESB í janúar. Óðinn bætti svo við síðar í greininni: „Vissulega á hugmyndin sér einhverja stuðningsmenn umfram þennan eina þingmann.“ Ég benti á það í svargrein minni, fyrir utan það að Kubilius væri æðsti embættismaður ESB á sviði varnarmála, að fjölmargir pólitískir forystumenn innan sambandsins hefðu þvert á móti lýst yfir stuðningi við ESB-her. Þar á meðal í röðum samtaka frjálslyndra flokka í Evrópu sem Viðreisn, flokkur Óðins, ætti aðild að. Þar með talinn heiðursgestur Viðreisnar á síðasta landsþingi flokksins. Við þessu brást Óðinn í grein fyrr í þessari viku með því að taka alveg nýjan pól í hæðina. Nú sagðist hann hefði sjálfur „að hugmyndin eigi sér áhrifamikla talsmenn“. Það sagði Óðinn hins vegar alls ekki eins og áður er rakið heldur gekk grein hans þvert á móti út á það gera sem allra minnst út stuðningi við málum. Samanber talið um „hugarfóstur eins manns“ og síðan „einhverja stuðningsmenn“. Þessi óreiða öll hjá Óðni lyktar öll af fljótfærni og slælegri notkun gervigreindar, sem er miður. Ég benti einnig á að mikill stuðningur væri við ESB-her í röðum almennings innan ESB sem Óðinn kaus að bregðast ekki við. Samkvæmt skoðanakönnun sem gerð var fyrir fréttavefinn Politico í mars og náði til 6.698 manns í Þýskalandi, Frakklandi, Póllandi, Belgíu, á Spáni og á Ítalíu, sögðust 69% hlynnt slíkum her. Stuðningurinn var mestur í Belgíu (83%) og minnstur í Frakklandi (60%). Veruleikinn er sá að vaxandi stuðningur hefur verið við það að til verði endanlega ESB-her sem þegar er kominn vísir að eins og ég rakti í fyrri greinum. Þetta er mikilvægt að taka inn í myndina þegar rætt er um hvort Ísland eigi að ganga í ESB. Miðað við þróun mála innan sambandsins er viðbúið að fyrr en síðar yrði ætlast til þess að Ísland leggði sitt að mörkum til jafns við önnur ríki innan þess. Hins vegar viðurkennir Óðinn það sem ég benti á í fyrri skrifum mínum að Ísland væri í annarri stöðu gagnvart Bandaríkjunum þegar komi að varnarmálum en önnur Evrópuríki þar sem varnir landsins séu vegna landfræðilegrar legu þess hluti af heimavörnum Bandaríkjamanna. Segir hann það vel mega vera varðandi hernaðarlegar varnir en segir skrif sín aðallega hafa snúist um efnahagslegt öryggi. Raunar var efnahagslegt öryggi aðeins hálfgerð neðanmálsgrein í skrifum Óðins en gott og vel. Það er sjálfsagt að ræða þau mál. Óðinn leggur einkum áherslu á tollamál í því sambandi og að við lendum ekki á milli í tollastríðum stórvelda. Værum við innan tollamúra ESB værum við hins vegar alltaf beinir aðilar að tollastríðum sem sambandið stæði í við önnur ríki og markaðssvæði. Skoðum þetta aðeins betur. Bandaríkin lögðu fyrst á Ísland 10% toll en 20% á ESB. Tollarnir á Ísland voru svo hækkaðir í 15% en sambandinu var fyrst hótað 50% tollum og síðan 30%. Tollurinn á ESB varð svo 15%, sá sami og á Ísland, eftir gerð viðskiptasamnings á milli Bandaríkjanna og ESB sem fól í sér ýmsa eftirgjöf sambandsins. Meðal annars aukin kaup á bandarískri orku og vopnum. Vitanlega sjá allir að við hefðum verið í betri málum innan ESB, ekki satt? Hins vegar er það sem ESB-sinnar benda aðallega á er að hefði Ísland verið innan ESB hefði sambandið ekki lagt refsitolla á íslenskt járnblendi án þess að eiga neitt sökótt við okkur og þvert á EES-samninginn. Viljum við Íslendingar í alvöru vera hluti af slíkum félagsskap ofan á allt annað sem því fylgdi? Talandi síðan um efnahagslegt öryggi skulum við ekki gleyma því hvernig ESB og riki þess, einkum forysturíkið Þýskaland, tókst að verða háð rússneskri orku áratugum saman, setja með því einmitt efnahagslegt öryggi sambandsins í fullkomið uppnám og fjármagna um leið hernað Rússlands Í Úkraínu og það samkvæmt orðum forystumanna þess sjálfs. Og eru enn að því! Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Jón Pétur Zimsen Tengdar fréttir Hvað ertu hræddur við, Jón Pétur Zimsen? Þegar rök eru á þrotum þá grípur maður í þvælu. 1. júní 2026 09:32 Mest lesið Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson Skoðun Skoðun Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Sjá meira
Fyrir rúmri viku síðan birtist grein á Vísi eftir Óðin Frey Baldursson, formann Ungra Evrópusinna, þar sem útgangspunkturinn var að enginn teljandi stuðningur væri við það innan Evrópusambandsins að til yrði endanlega sérstakur her sambandsins. Með greininni brást hann við grein eftir mig sem birst hafði á miðlinum skömmu áður þar sem ég benti meðal annars á að þegar væri vísir að slíkum her. Vildi Óðinn Freyr meina að stuðningur við Evrópusambandsher væri „hugarfóstur eins manns“ á þingi ESB, Andrius Kubilius sem reyndar er ekki þingmaður heldur varnarmálastjóri sambandsins eins og ég hafði bent á að hefði kallað eftir 100 þúsund manna fastaher ESB í janúar. Óðinn bætti svo við síðar í greininni: „Vissulega á hugmyndin sér einhverja stuðningsmenn umfram þennan eina þingmann.“ Ég benti á það í svargrein minni, fyrir utan það að Kubilius væri æðsti embættismaður ESB á sviði varnarmála, að fjölmargir pólitískir forystumenn innan sambandsins hefðu þvert á móti lýst yfir stuðningi við ESB-her. Þar á meðal í röðum samtaka frjálslyndra flokka í Evrópu sem Viðreisn, flokkur Óðins, ætti aðild að. Þar með talinn heiðursgestur Viðreisnar á síðasta landsþingi flokksins. Við þessu brást Óðinn í grein fyrr í þessari viku með því að taka alveg nýjan pól í hæðina. Nú sagðist hann hefði sjálfur „að hugmyndin eigi sér áhrifamikla talsmenn“. Það sagði Óðinn hins vegar alls ekki eins og áður er rakið heldur gekk grein hans þvert á móti út á það gera sem allra minnst út stuðningi við málum. Samanber talið um „hugarfóstur eins manns“ og síðan „einhverja stuðningsmenn“. Þessi óreiða öll hjá Óðni lyktar öll af fljótfærni og slælegri notkun gervigreindar, sem er miður. Ég benti einnig á að mikill stuðningur væri við ESB-her í röðum almennings innan ESB sem Óðinn kaus að bregðast ekki við. Samkvæmt skoðanakönnun sem gerð var fyrir fréttavefinn Politico í mars og náði til 6.698 manns í Þýskalandi, Frakklandi, Póllandi, Belgíu, á Spáni og á Ítalíu, sögðust 69% hlynnt slíkum her. Stuðningurinn var mestur í Belgíu (83%) og minnstur í Frakklandi (60%). Veruleikinn er sá að vaxandi stuðningur hefur verið við það að til verði endanlega ESB-her sem þegar er kominn vísir að eins og ég rakti í fyrri greinum. Þetta er mikilvægt að taka inn í myndina þegar rætt er um hvort Ísland eigi að ganga í ESB. Miðað við þróun mála innan sambandsins er viðbúið að fyrr en síðar yrði ætlast til þess að Ísland leggði sitt að mörkum til jafns við önnur ríki innan þess. Hins vegar viðurkennir Óðinn það sem ég benti á í fyrri skrifum mínum að Ísland væri í annarri stöðu gagnvart Bandaríkjunum þegar komi að varnarmálum en önnur Evrópuríki þar sem varnir landsins séu vegna landfræðilegrar legu þess hluti af heimavörnum Bandaríkjamanna. Segir hann það vel mega vera varðandi hernaðarlegar varnir en segir skrif sín aðallega hafa snúist um efnahagslegt öryggi. Raunar var efnahagslegt öryggi aðeins hálfgerð neðanmálsgrein í skrifum Óðins en gott og vel. Það er sjálfsagt að ræða þau mál. Óðinn leggur einkum áherslu á tollamál í því sambandi og að við lendum ekki á milli í tollastríðum stórvelda. Værum við innan tollamúra ESB værum við hins vegar alltaf beinir aðilar að tollastríðum sem sambandið stæði í við önnur ríki og markaðssvæði. Skoðum þetta aðeins betur. Bandaríkin lögðu fyrst á Ísland 10% toll en 20% á ESB. Tollarnir á Ísland voru svo hækkaðir í 15% en sambandinu var fyrst hótað 50% tollum og síðan 30%. Tollurinn á ESB varð svo 15%, sá sami og á Ísland, eftir gerð viðskiptasamnings á milli Bandaríkjanna og ESB sem fól í sér ýmsa eftirgjöf sambandsins. Meðal annars aukin kaup á bandarískri orku og vopnum. Vitanlega sjá allir að við hefðum verið í betri málum innan ESB, ekki satt? Hins vegar er það sem ESB-sinnar benda aðallega á er að hefði Ísland verið innan ESB hefði sambandið ekki lagt refsitolla á íslenskt járnblendi án þess að eiga neitt sökótt við okkur og þvert á EES-samninginn. Viljum við Íslendingar í alvöru vera hluti af slíkum félagsskap ofan á allt annað sem því fylgdi? Talandi síðan um efnahagslegt öryggi skulum við ekki gleyma því hvernig ESB og riki þess, einkum forysturíkið Þýskaland, tókst að verða háð rússneskri orku áratugum saman, setja með því einmitt efnahagslegt öryggi sambandsins í fullkomið uppnám og fjármagna um leið hernað Rússlands Í Úkraínu og það samkvæmt orðum forystumanna þess sjálfs. Og eru enn að því! Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins
Hvað ertu hræddur við, Jón Pétur Zimsen? Þegar rök eru á þrotum þá grípur maður í þvælu. 1. júní 2026 09:32
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar