Meðvituð blekking um og upplýsingaóreiða um fullveldið Kristinn Karl Brynjarsson skrifar 27. apríl 2026 14:02 Það er ömurlegt að fylgjast með þeirri upplýsingaóreiðu sem nú er haldið á lofti um Evrópumál af forystufólki í stjórnmálum sem segist treysta þjóðinni. Í stað þess að ræða af hreinskilni um það mikla valdaafsal sem full aðild að Evrópusambandinu felur í sér, er gripið til áratugagamalla mýta og sögufölsunar til að gera aðildina nánast óumflýjanlega í augum almennings. Það hlýtur því að liggja beinast við að álykta sem svo að traustið til þjóðarinnar risti ekki dýpra en það, að henni sé ekki treyst fyrir réttum upplýsingum. Ein lífseigasta blekkingin er sú fullyrðing að Ísland hafi þegar innleitt „meirihluta“ eða allt að 80% af öllu regluverki ESB í gegnum EES-samninginn. Þessi tala á rætur sínar í yfir tuttugu ára gömlum misskilningi sem löngu hefur verið hrakinn. Raunveruleikinn er sá, samkvæmt skýrslu utanríkisráðuneytisins, Gengið til góðs frá árinu 2018, að hlutfall innleiddra gerða nam aðeins 13,4% af heildarfjölda ESB-gerða á tímabilinu. Það er því verið að blása hlutfallið upp um meira en sexfaldan raunverulegan fjölda til að blekkja kjósendur. Að halda þessari mýtu á lofti í dag eru ekki „mistök“. Það er meðvituð pólitísk blekking. Með því að telja fólki trú um að við séum þegar „nánast gengin inn“, er reynt að gera raunverulegt fullveldisafsal að formsatriði. Það er gert lítið úr þeirri staðreynd að við höfum enn fullt ákvörðunarvald yfir okkar dýrmætustu auðlindum; sjávarútvegi, landbúnaði og sjálfstæðri peningastefnu. Sömuleiðis er það algjör afvegaleiðing að bera stöðu okkar í dag saman við ferli Norðmanna fyrir rúmum þremur áratugum. Verklag ESB og skipulag aðildarviðræðna hefur tekið grundvallarbreytingum. Ólíkt því sem áður var, þá fer raunveruleg aðlögun að regluverki sambandsins nú fram jafnóðum í ferlinu. Þetta er ekki lengur spurning um að „kíkja í pakkann“ og ákveða sig svo; ferlið hreinlega stöðvast ef umsóknarríki dregur fæturna í að innleiða kröfur ESB á meðan viðræðum stendur. Þetta gerir ferlið miklu bindandi og dýpra en það var árið 1994. Það fólk sem talar fyrir aðild er hvorki ólæst né illa upplýst. Það veit nákvæmlega að leikreglurnar í Brussel hafa breyst og að tölfræðin um innleiðingarnar er fölsuð. Þegar það kýs samt sem áður að nota úrelta samanburði og rangfærslur, hlýtur maður að spyrja: Hvers vegna þarf að nota blekkingar til að selja þjóðinni eitthvað sem að hún á eftir að hagnast svo mikið á, að sögn þeirra er tala fyrir aðild? Höfundur er formaður Verkalýðsráðs Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Gráðugir hótelgestir sem borða rafmagn Freyja Þórisdóttir skrifar Skoðun Skattahækkanir sem beinast gegn Suðurlandi Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvað myndi ég ráðleggja átján ára ungmenni í dag? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Þegar netöryggi verður samfélagsöryggi Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Skráum hjartastuðtækin því hver mínúta skiptir máli! Alma D. Möller skrifar Skoðun Er gervigreind til góðs eða bara á blaði? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hver á að halda í hönd þeirra sem greinast með Alzheimer ? Ásta Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Múlaþing ber ábyrgð Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Aldrei fullmótaður Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar Skoðun Hver á að fá tímann sem gervigreindin sparar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver á að ákveða hvaða áhættu við megum taka? Steinar Thors skrifar Skoðun Margt getur gerst á 18 mánuðum Ragna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Það er líka dýrt að bíða Guðmundur Haukur Jakobsson skrifar Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Sjá meira
Það er ömurlegt að fylgjast með þeirri upplýsingaóreiðu sem nú er haldið á lofti um Evrópumál af forystufólki í stjórnmálum sem segist treysta þjóðinni. Í stað þess að ræða af hreinskilni um það mikla valdaafsal sem full aðild að Evrópusambandinu felur í sér, er gripið til áratugagamalla mýta og sögufölsunar til að gera aðildina nánast óumflýjanlega í augum almennings. Það hlýtur því að liggja beinast við að álykta sem svo að traustið til þjóðarinnar risti ekki dýpra en það, að henni sé ekki treyst fyrir réttum upplýsingum. Ein lífseigasta blekkingin er sú fullyrðing að Ísland hafi þegar innleitt „meirihluta“ eða allt að 80% af öllu regluverki ESB í gegnum EES-samninginn. Þessi tala á rætur sínar í yfir tuttugu ára gömlum misskilningi sem löngu hefur verið hrakinn. Raunveruleikinn er sá, samkvæmt skýrslu utanríkisráðuneytisins, Gengið til góðs frá árinu 2018, að hlutfall innleiddra gerða nam aðeins 13,4% af heildarfjölda ESB-gerða á tímabilinu. Það er því verið að blása hlutfallið upp um meira en sexfaldan raunverulegan fjölda til að blekkja kjósendur. Að halda þessari mýtu á lofti í dag eru ekki „mistök“. Það er meðvituð pólitísk blekking. Með því að telja fólki trú um að við séum þegar „nánast gengin inn“, er reynt að gera raunverulegt fullveldisafsal að formsatriði. Það er gert lítið úr þeirri staðreynd að við höfum enn fullt ákvörðunarvald yfir okkar dýrmætustu auðlindum; sjávarútvegi, landbúnaði og sjálfstæðri peningastefnu. Sömuleiðis er það algjör afvegaleiðing að bera stöðu okkar í dag saman við ferli Norðmanna fyrir rúmum þremur áratugum. Verklag ESB og skipulag aðildarviðræðna hefur tekið grundvallarbreytingum. Ólíkt því sem áður var, þá fer raunveruleg aðlögun að regluverki sambandsins nú fram jafnóðum í ferlinu. Þetta er ekki lengur spurning um að „kíkja í pakkann“ og ákveða sig svo; ferlið hreinlega stöðvast ef umsóknarríki dregur fæturna í að innleiða kröfur ESB á meðan viðræðum stendur. Þetta gerir ferlið miklu bindandi og dýpra en það var árið 1994. Það fólk sem talar fyrir aðild er hvorki ólæst né illa upplýst. Það veit nákvæmlega að leikreglurnar í Brussel hafa breyst og að tölfræðin um innleiðingarnar er fölsuð. Þegar það kýs samt sem áður að nota úrelta samanburði og rangfærslur, hlýtur maður að spyrja: Hvers vegna þarf að nota blekkingar til að selja þjóðinni eitthvað sem að hún á eftir að hagnast svo mikið á, að sögn þeirra er tala fyrir aðild? Höfundur er formaður Verkalýðsráðs Sjálfstæðisflokksins.
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Skoðun Að njóta menningar og læra af henni – hvað er uppbyggileg réttvísi? Kristín Skjaldardóttir ,Þóra Sigfríður Einarsdóttir skrifar
Skoðun Hver ákveður hvort heyrnarlaus sjúklingur þarf túlk? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Nikótínpúðar og rafrettur – endurbætt löggjöf í þágu barna og ungmenna María Heimisdóttir Skoðun
Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun