Má ég líka gera upp í evrum? Berglind Guðmundsdóttir skrifar 15. mars 2026 22:30 Umræðan um krónuna og evruna kemur reglulega upp á Íslandi. Soldið svona sagan endalausa. Við höfum talað og rifist um þetta árum saman, en það hefur í raun ekki leitt neitt af sér. Umræðan verður líka fljótt tilfinningaþrungin. Sumir segja krónuna vera stóran hluta af sjálfstæði okkar. Aðrir segja hana veikja heimilin. Svona tala sérfræðingar oft í kross og margir sitja eftir ringlaðir. Ég viðurkenni að ég er ein þeirra. Þetta er augljóslega ekki einfalt mál. En einmitt þess vegna finnst mér mikilvægt að við spyrjum spurninga og skoðum staðreyndir. Spurningin sem ætti að skipta mestu máli hér er einföld: Getur líf almennings á Íslandi orðið fyrirsjáanlegra og stöðugra? Í þessari umræðu er vert er að benda á að mörg stærstu fyrirtæki Íslands gera upp í evrum. Ekki í krónum. Þau taka lán í evrum, gera samninga í evrum og reikna tekjur sínar í evrum. Af hverju? Jú, vegna þess að evran er stöðugri og fyrirsjáanlegri en íslenska krónan. Fyrirtæki sem starfa á mörkuðum erlendis reyna því oft að verja sig gegn gengissveiflum. Almenningur hefur hins vegar ekki þann möguleika og fær launin sín í krónum. Hjúkrunarfræðingurinn. Kennarinn. Venjulegt launafólk. Og þegar krónan veikist hækkar verðið á því sem við þurfum að kaupa. Mat, eldsneyti, lyf. En ég velti því fyrir mér: Ef evran getur skapað meiri stöðugleika fyrir fyrirtæki, gæti hún þá mögulega líka skapað meiri stöðugleika fyrir heimilin? Ég er ekki að halda því fram að evran sé töfralausn. En þetta er samt umræða sem við ættum að geta átt, ekki bara út frá tilfinningum eða stolti. Heldur líka út frá spurningunni sem skiptir flest heimili máli. Hvernig getum við gert lífið fyrirsjáanlegra fyrir almenning? Eða í einföldu máli: Má ég líka gera upp í evrum? Höfundur er hjúkrunarfræðingur sem trúir því að stundum séu einföldu spurningarnar þær mikilvægustu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson Skoðun Skoðun Skoðun Berð þú ábyrgð á stafrænni útilokun fólks með fötlun? Rósa María Hjörvar skrifar Skoðun Hvernig förum við með valdið? Halla Hrund Logadótti skrifar Skoðun Gervi hvað? Eggert Gunnarsson skrifar Skoðun 11 ógnir sem Ísland þarf að búa sig undir Ingólfur Shahin skrifar Skoðun Hvenær er faglegt að spyrja fagfólk? Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ef fréttir eru nauðsynjavara, hver á að borga? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Reynsla, fagmennska og framtíð SÁÁ Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Próf eiga að vera áttaviti, ekki áfangastaður Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Við getum ekki sagt körlum að tala og svo ekki hlustað Grétar Björnsson skrifar Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Sjá meira
Umræðan um krónuna og evruna kemur reglulega upp á Íslandi. Soldið svona sagan endalausa. Við höfum talað og rifist um þetta árum saman, en það hefur í raun ekki leitt neitt af sér. Umræðan verður líka fljótt tilfinningaþrungin. Sumir segja krónuna vera stóran hluta af sjálfstæði okkar. Aðrir segja hana veikja heimilin. Svona tala sérfræðingar oft í kross og margir sitja eftir ringlaðir. Ég viðurkenni að ég er ein þeirra. Þetta er augljóslega ekki einfalt mál. En einmitt þess vegna finnst mér mikilvægt að við spyrjum spurninga og skoðum staðreyndir. Spurningin sem ætti að skipta mestu máli hér er einföld: Getur líf almennings á Íslandi orðið fyrirsjáanlegra og stöðugra? Í þessari umræðu er vert er að benda á að mörg stærstu fyrirtæki Íslands gera upp í evrum. Ekki í krónum. Þau taka lán í evrum, gera samninga í evrum og reikna tekjur sínar í evrum. Af hverju? Jú, vegna þess að evran er stöðugri og fyrirsjáanlegri en íslenska krónan. Fyrirtæki sem starfa á mörkuðum erlendis reyna því oft að verja sig gegn gengissveiflum. Almenningur hefur hins vegar ekki þann möguleika og fær launin sín í krónum. Hjúkrunarfræðingurinn. Kennarinn. Venjulegt launafólk. Og þegar krónan veikist hækkar verðið á því sem við þurfum að kaupa. Mat, eldsneyti, lyf. En ég velti því fyrir mér: Ef evran getur skapað meiri stöðugleika fyrir fyrirtæki, gæti hún þá mögulega líka skapað meiri stöðugleika fyrir heimilin? Ég er ekki að halda því fram að evran sé töfralausn. En þetta er samt umræða sem við ættum að geta átt, ekki bara út frá tilfinningum eða stolti. Heldur líka út frá spurningunni sem skiptir flest heimili máli. Hvernig getum við gert lífið fyrirsjáanlegra fyrir almenning? Eða í einföldu máli: Má ég líka gera upp í evrum? Höfundur er hjúkrunarfræðingur sem trúir því að stundum séu einföldu spurningarnar þær mikilvægustu.
Skoðun Blómleg ferðaþjónusta skilar sér heim til íslenskra samfélaga Sigfinnur Björnsson skrifar
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar