Enga skammsýni í skammdeginu Ágúst Mogensen skrifar 11. nóvember 2025 17:01 Vetur konungur minnti á sig fyrir skemmstu þegar snjó kyngdi niður á suðvesturhorninu. Í skammdeginu skapa snjór og myrkur aðstæður sem krefjast varúðar, hvort sem þú ert að keyra, hjóla, ganga eða njóta útivistar. Í þessum aðstæðum er sýnileiki allra vegfarenda lykilatriði og að ökumenn sjái vel út. Skammsýni þeirra sem láta sér duga að dusta aðeins snjóinn af rúðunum getur reynst hættuleg. Slys hafa orðið þar sem ökumenn sjá ekki gangandi vegfarendur vegna hélaðra rúða sem ekki var búið að skafa nægilega vel. Einnig eru dæmi um óhöpp vegna snjós sem rann ofan af bílþaki og hrundi fyrir framrúðuna í miðjum akstri. Slys eins og þessi er hægt að koma í veg fyrir með því að gefa sér tíma til að skafa og hreinsa snjóinn áður en við leggjum í hann. 80 útköll á einum degi Þriðjudagurinn 28. október líður seint úr manna minnum, enda var það sérlega strembinn ófærðardagur á höfuðborgarsvæðinu og vakti hann marga til umhugsunar um vetrarforvarnir. Bílar sátu fastir á stofnbrautum og í húsagötum því margir voru ennþá á sumarhjólbörðum. Slitin heilsársdekk voru ekki að gera gott mót heldur og minntu marga á að fylgjast vel með ástandi dekkja á bílum sínum. Að sögn viðbragðsaðila voru 80 útköll vegna árekstra þennan dag á höfuðborgarsvæðinu en það er sami fjöldi og í meðalviku. Tilkynningar um óhöpp til tryggingarfélaga voru fleiri og ljóst að heildarfjöldi árekstra þennan dag verður talinn í hundruðum. Nýtum tímann vel nú meðan snjólítið er til þess að skipta yfir á góð vetrardekk. Munum að mynsturdýpt á að vera a.m.k. 3mm og dekkin þverskorin svo þau hafi gott grip við íslenskar aðstæður. Í svörtum fötum Endurskinsmerki auka sýnileika margfalt og hafa sumar rannsóknir sýnt að ökumenn sjái manneskju með endurskinsmerki allt að fimm sinnum fyrr samanborið við þá sem ekki nota endurskinsmerki. Í myrkrinu getur verið erfitt að greina liti því mannsaugað treystir á ljós, svartir og dökkir litir birtast okkur sem djúpir skuggar. Víða er hægt að nálgast ókeypis endurskinsmerki og ættu börn og fullorðnir að verða sér úti um nokkur stykki. Endurskinsmerki verða í boði í öllum útibúum Varðar og Arion banka í vetur meðan birgðir endast. Vetrarumferð á göngu- og hjólastígum Á dimmustu dögum vetrarins ætti útivistarfólk að nota endurskinsmerki, endurskinsvesti og borða á fatnaði sem endurvarpar ljósi vel. Hjólreiðafólk ætti að vera með ljós bæði að framan og aftan á hjólum og beina framgeislanum niður á stíginn svo aðrir blindist ekki. Ef mögulegt er skal halda sig við vel upplýst svæðum sem eru hálkuvarin. Þau sem hlaupa úti á veturna geta fjárfest í sérstökum negldum hlaupaskóm sem er góð hálkuvörn. Í dag er líka til mikið úrval af léttum og einföldum mannbroddum sem auðvelt er að skella undir skóbúnað þegar fólk þarf að ganga í hálku. Á hverju ári dettur fjöldi fólks á öllum aldri í hálku og slasast. Einfaldir mannbroddar geta dregið verulega úr slíkri hættu. Birgjum okkur upp af salti og sandi Það er afskaplega vont að detta í hálku en við getum a.m.k. séð til þess að ekki sé sleipt fyrir utan hjá okkur. Salt er góð lausn til að vinna á hálku en virkni saltsins er þannig að það lækkar frostmark vatnsins og leysir klakann upp ef svo má segja. Sandurinn virkar vel líka en hann eykur viðnám íssins og gefur meira grip. Á mörgum þjónustustöðvum sveitarfélaga er hægt að fá salt og sand í kistum, en einnig er hægt að versla í byggingavöruverslunum. Innkeyrslur, inngangar, tröppur og brekkur eru staðir sem hús- og fyrirtækjaeigendur eiga að moka, salta eða sanda reglulega. Verum sýnileg í vetur og horfum glöð fram á veginn með allar bílrúður hreinar. Höfundur er sérfræðingur í forvörnum hjá Verði tryggingum hf. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sjúkratryggingar Tryggingar Umferðaröryggi Samgönguslys Ágúst Mogensen Slysavarnir Mest lesið Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson Skoðun Skoðun Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Skoðun Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni Sigrún Ólafsdóttir,Zophonías O. Jónsson skrifar Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar Skoðun SÁÁ er stærra en einstaklingarnir Ólafur Hand skrifar Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun 21% þá – 2% nú Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Við borgum, þeir kosta. Eða hvað? María Rut Ágústsdóttir skrifar Sjá meira
Vetur konungur minnti á sig fyrir skemmstu þegar snjó kyngdi niður á suðvesturhorninu. Í skammdeginu skapa snjór og myrkur aðstæður sem krefjast varúðar, hvort sem þú ert að keyra, hjóla, ganga eða njóta útivistar. Í þessum aðstæðum er sýnileiki allra vegfarenda lykilatriði og að ökumenn sjái vel út. Skammsýni þeirra sem láta sér duga að dusta aðeins snjóinn af rúðunum getur reynst hættuleg. Slys hafa orðið þar sem ökumenn sjá ekki gangandi vegfarendur vegna hélaðra rúða sem ekki var búið að skafa nægilega vel. Einnig eru dæmi um óhöpp vegna snjós sem rann ofan af bílþaki og hrundi fyrir framrúðuna í miðjum akstri. Slys eins og þessi er hægt að koma í veg fyrir með því að gefa sér tíma til að skafa og hreinsa snjóinn áður en við leggjum í hann. 80 útköll á einum degi Þriðjudagurinn 28. október líður seint úr manna minnum, enda var það sérlega strembinn ófærðardagur á höfuðborgarsvæðinu og vakti hann marga til umhugsunar um vetrarforvarnir. Bílar sátu fastir á stofnbrautum og í húsagötum því margir voru ennþá á sumarhjólbörðum. Slitin heilsársdekk voru ekki að gera gott mót heldur og minntu marga á að fylgjast vel með ástandi dekkja á bílum sínum. Að sögn viðbragðsaðila voru 80 útköll vegna árekstra þennan dag á höfuðborgarsvæðinu en það er sami fjöldi og í meðalviku. Tilkynningar um óhöpp til tryggingarfélaga voru fleiri og ljóst að heildarfjöldi árekstra þennan dag verður talinn í hundruðum. Nýtum tímann vel nú meðan snjólítið er til þess að skipta yfir á góð vetrardekk. Munum að mynsturdýpt á að vera a.m.k. 3mm og dekkin þverskorin svo þau hafi gott grip við íslenskar aðstæður. Í svörtum fötum Endurskinsmerki auka sýnileika margfalt og hafa sumar rannsóknir sýnt að ökumenn sjái manneskju með endurskinsmerki allt að fimm sinnum fyrr samanborið við þá sem ekki nota endurskinsmerki. Í myrkrinu getur verið erfitt að greina liti því mannsaugað treystir á ljós, svartir og dökkir litir birtast okkur sem djúpir skuggar. Víða er hægt að nálgast ókeypis endurskinsmerki og ættu börn og fullorðnir að verða sér úti um nokkur stykki. Endurskinsmerki verða í boði í öllum útibúum Varðar og Arion banka í vetur meðan birgðir endast. Vetrarumferð á göngu- og hjólastígum Á dimmustu dögum vetrarins ætti útivistarfólk að nota endurskinsmerki, endurskinsvesti og borða á fatnaði sem endurvarpar ljósi vel. Hjólreiðafólk ætti að vera með ljós bæði að framan og aftan á hjólum og beina framgeislanum niður á stíginn svo aðrir blindist ekki. Ef mögulegt er skal halda sig við vel upplýst svæðum sem eru hálkuvarin. Þau sem hlaupa úti á veturna geta fjárfest í sérstökum negldum hlaupaskóm sem er góð hálkuvörn. Í dag er líka til mikið úrval af léttum og einföldum mannbroddum sem auðvelt er að skella undir skóbúnað þegar fólk þarf að ganga í hálku. Á hverju ári dettur fjöldi fólks á öllum aldri í hálku og slasast. Einfaldir mannbroddar geta dregið verulega úr slíkri hættu. Birgjum okkur upp af salti og sandi Það er afskaplega vont að detta í hálku en við getum a.m.k. séð til þess að ekki sé sleipt fyrir utan hjá okkur. Salt er góð lausn til að vinna á hálku en virkni saltsins er þannig að það lækkar frostmark vatnsins og leysir klakann upp ef svo má segja. Sandurinn virkar vel líka en hann eykur viðnám íssins og gefur meira grip. Á mörgum þjónustustöðvum sveitarfélaga er hægt að fá salt og sand í kistum, en einnig er hægt að versla í byggingavöruverslunum. Innkeyrslur, inngangar, tröppur og brekkur eru staðir sem hús- og fyrirtækjaeigendur eiga að moka, salta eða sanda reglulega. Verum sýnileg í vetur og horfum glöð fram á veginn með allar bílrúður hreinar. Höfundur er sérfræðingur í forvörnum hjá Verði tryggingum hf.
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar
Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar
Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar
Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar