Nýtt spillingarmál skekur Úkraínu Samúel Karl Ólason skrifar 11. nóvember 2025 10:40 Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og ráðherrar og embættismenn á blaðamannafundi á dögunum. AP/Andrea Rosa Forsvarsmenn sjálfstæðrar andspillingarrannsóknarstofnunar Úkraínu, sem kallast NABU, segjast rannsaka umfangsmikið spillingarmál í orkugeira ríkisins. Rannsóknin er meðal annars sögð snúa að meintum umfangsmiklum mútugreiðslum og fjársvikum sem tengjast ríkisfyrirtæki sem rekur þrjú kjarnorkuver. Í heildina segja rannsakendur að rannsóknin snúist um hundrað milljónir dala sem hafi veri þvættaðir. Orkukerfi Úkraínu hefur orðið fyrir gífurlega umfangsmiklum árásum á undanförnum vikum og Úkraínumenn standa frammi fyrir ítrekuðu og langvarandi rafmagnsleysi á köldustu mánuðum ársins. Rannsóknin ber nafnið „Midas“ og beinist hún meðal annars að aðilum sem sagðir eru nánir Vólódímír Selenskí, forseta Úkraínu, og flokki hans. Hún er sögð beinast að embættismönnum, fyrrverandi og núverandi, þekktum viðskiptajöfri, fyrrverandi ráðgjafa orkumálaráðherra Úkraínu og fleirum. Þeirra á meðal er Timur Mindich, samkvæmt fjölmiðlum í Úkraínu. Hann er fyrrverandi viðskiptafélagi Vólódómírs Selenskí, forseta Úkraínu. Hann er sagður hafa flúið land skömmu áður en húsleit var gerð hjá honum í gær og eru saksóknarar nú að rannsaka hvort upplýsingum um húsleitina og rannsóknina hafi verið lekið til hans. Reyndu að koma böndum á rannsakendur Rannsóknin ku vera framkvæmd með aðstoð annarrar andspillingarstofnunar sem kallast SAPO. Bæði NABU og SAPO voru stofnaðar í kjölfar EuroMaidan mótmælanna árið 2014 og er þeim ætlað að rannsaka spillingu í Úkraínu. Spilling hefur lengi plagað Úkraínu en barátta gegn henni er lykilatriði í viðleitni Úkraínumanna við að ganga í Evrópusambandið. Báðar þessar stofnanir voru mikið milli tannanna á fólki í Úkraínu og víða í Evrópu í sumar en þá reyndu Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og bandamenn hans að koma böndum á stofnanirnar. Þær tilraunir mættu mikilli mótspyrnu í Úkraínu og hjá bakhjörlum Úkraínumanna í Evrópu og þurfti forsetinn úkraínski að hætta við. Sjá einnig: Samþykkja ný lög um spillingarrannsóknir eftir mótmæli Það var eftir að fregnir höfðu borist af því að ráðamenn í Evrópu hefðu tilkynnt Selenskí að lögin gætu komið niður á fjárhagsaðstoð handa Úkraínu. Samkvæmt frétt Reuters hafa útsendarar NABU og SAPO rannsakað málið í fimmtán mánuði. Búið er að gera húsleit á um sjötíu stöðum og safna um þúsund klukkustundum af hljóðupptökum. Flúði land rétt fyrir húsleit og handtöku Timur Mindich er náinn bandamaður Selenskís og er hann sagður með angana víðsvegar um úkraínskt viðskiptalíf. Samkvæmt Kyiv Independent hafa rannsóknarblaðamenn komist á snoðir um það að áhrif hans og auðæfi hafi aukist til muna á undanförnum árum. Hann er í grunninn kvikmyndaframleiðandi og var í viðskiptum með auðjöfrinum Ihor Kolomoisky. Sá var mjög umsvifamikill í úkraínsku viðskiptalífi og kom á sínum tíma að stofnun bankans PrivatBank þar í landi. Árið 2016 var bankinn þó þjóðnýttur í kjölfar rannsóknar sem varpaði ljósi á umfangsmikla spillingu innan veggja hans. Kolomoisky var á árum áður náinn bandamaður Selenskís. Úkraínski miðillinn Pravda vísar til fregna af því að Alríkislögregla Bandaríkjanna hafi verið að rannsaka Mindich að undanförnu. Radio Svoboda hefur eftir þingmanni að Mindich hafi verið í Kænugarði á sunnudagskvöld en að hann hafi farið þaðan í flýti og mögulega með þyrlu. Útlit sé fyrir að hann hafi verið varaður við því að til stæði að handtaka hann og framkvæma húsleit í eignum hans. Sagði baráttuna nauðsynlega Í ávarpi sem hann birti á samfélagsmiðlum í gær sagði Selenskí að embættismenn þyrftu að starfa með rannsakendum NABU og SAPO. Barátta gegn spillingu væri nauðsynleg og refsa þyrfti þeim sem væru spilltir. Forsetinn sagði að staða orkufyrirtækisins opinbera, Energoatom, væri einkar mikilvæg. Þrjú kjarnorkuver fyrirtækisins sæju Úkraínumönnum fyrir meirihluta raforku þeirra. Því væri gífurlega mikilvægt að tryggja heillindi þess. Ukraine is currently applying its long-range sanctions against Russia virtually on a daily basis. And we have clear results in the form of reduced Russian capabilities every day. Russia must keep losing, and this is actually a peacemaking tactic. We are preparing agreements… pic.twitter.com/id4aULCqpl— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) November 10, 2025 Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Mest lesið Gekk blóðugur í bakarí og sagðist hafa verið skotinn Innlent Sérsveitin bregst við „alvarlegu atviki“ á Kársnesi Innlent „Hamast í því að koma í veg fyrir að Miðflokkurinn komist að“ Innlent Lögregluaðgerð á Laugavegi Innlent Myndskeið: Leiddur út í járnum eftir sérsveitaraðgerð á Kársnesi Innlent Meintur byssumaður 21 árs góðkunningi leyniþjónustunnar Innlent „Hvað hafa þau að fela?“ Innlent „Ekki í lífshættu“ Innlent „Aulalegasti bófinn í bænum“ Innlent Ofurhljóðfrárri eldflaug skotið að Úkraínu Erlent Fleiri fréttir Ofurhljóðfrárri eldflaug skotið að Úkraínu Skothvellir við Hvíta húsið Bandarískir sendimenn mælist til þess að Trump sé hunsaður Mjakist nær samkomulagi Kratar fá umboðið á ný og hyggja á miðjuvinstri stjórn Níutíu látnir eftir sprengingu í kolanámu Spjallað í Reykjavík á meðan drónarnir dynja á Kænugarði Sprengdu fljúgandi furðuhlut í loft upp Vilja skipa erindreka en vita ekki hvert erindið er Borgaraleg stjórn virðist úr sögunni Rutte segir ríka Evrópu reiða sig um of á Bandaríkin Birta loks umdeilda „krufningu“ á framboði Harris Stjórnvöld í Íran og Óman ræða sameiginlega gjaldheimtu á sundinu Útvegaði njósnurum gögn um óvini Rússa Íbúar í Alberta greiða atkvæði um aðskilnað frá Kanada Trump sendir 5.000 hermenn til Póllands Veit ekki hvort hann hafi misst tökin á öldungadeildinni Bein útsending: Nýsköpunarverðlaun Norðurlandanna Hugmyndir kjósenda um innflytjendur ekki í takt við raunveruleikann Ellefu Evrópuríki auglýsa eftir hættulegum dæmdum glæpamönnum Ben-Gvir fordæmdur fyrir framkomu sína gagnvart aðgerðasinnum Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Trump segist munu ræða við forseta Taívan Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Sat inni í 37 daga fyrir að grínast með morðið á Kirk Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Jarðskjálfti skók Kaupmannahöfn Segir samstarf Kína og Rússlands stuðla að stöðugleika í heiminum Hugðust frelsa Ahmadinejad og koma honum til valda „Bretland var gert fyrir loftslag sem heyrir sögunni til“ Sjá meira
Í heildina segja rannsakendur að rannsóknin snúist um hundrað milljónir dala sem hafi veri þvættaðir. Orkukerfi Úkraínu hefur orðið fyrir gífurlega umfangsmiklum árásum á undanförnum vikum og Úkraínumenn standa frammi fyrir ítrekuðu og langvarandi rafmagnsleysi á köldustu mánuðum ársins. Rannsóknin ber nafnið „Midas“ og beinist hún meðal annars að aðilum sem sagðir eru nánir Vólódímír Selenskí, forseta Úkraínu, og flokki hans. Hún er sögð beinast að embættismönnum, fyrrverandi og núverandi, þekktum viðskiptajöfri, fyrrverandi ráðgjafa orkumálaráðherra Úkraínu og fleirum. Þeirra á meðal er Timur Mindich, samkvæmt fjölmiðlum í Úkraínu. Hann er fyrrverandi viðskiptafélagi Vólódómírs Selenskí, forseta Úkraínu. Hann er sagður hafa flúið land skömmu áður en húsleit var gerð hjá honum í gær og eru saksóknarar nú að rannsaka hvort upplýsingum um húsleitina og rannsóknina hafi verið lekið til hans. Reyndu að koma böndum á rannsakendur Rannsóknin ku vera framkvæmd með aðstoð annarrar andspillingarstofnunar sem kallast SAPO. Bæði NABU og SAPO voru stofnaðar í kjölfar EuroMaidan mótmælanna árið 2014 og er þeim ætlað að rannsaka spillingu í Úkraínu. Spilling hefur lengi plagað Úkraínu en barátta gegn henni er lykilatriði í viðleitni Úkraínumanna við að ganga í Evrópusambandið. Báðar þessar stofnanir voru mikið milli tannanna á fólki í Úkraínu og víða í Evrópu í sumar en þá reyndu Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, og bandamenn hans að koma böndum á stofnanirnar. Þær tilraunir mættu mikilli mótspyrnu í Úkraínu og hjá bakhjörlum Úkraínumanna í Evrópu og þurfti forsetinn úkraínski að hætta við. Sjá einnig: Samþykkja ný lög um spillingarrannsóknir eftir mótmæli Það var eftir að fregnir höfðu borist af því að ráðamenn í Evrópu hefðu tilkynnt Selenskí að lögin gætu komið niður á fjárhagsaðstoð handa Úkraínu. Samkvæmt frétt Reuters hafa útsendarar NABU og SAPO rannsakað málið í fimmtán mánuði. Búið er að gera húsleit á um sjötíu stöðum og safna um þúsund klukkustundum af hljóðupptökum. Flúði land rétt fyrir húsleit og handtöku Timur Mindich er náinn bandamaður Selenskís og er hann sagður með angana víðsvegar um úkraínskt viðskiptalíf. Samkvæmt Kyiv Independent hafa rannsóknarblaðamenn komist á snoðir um það að áhrif hans og auðæfi hafi aukist til muna á undanförnum árum. Hann er í grunninn kvikmyndaframleiðandi og var í viðskiptum með auðjöfrinum Ihor Kolomoisky. Sá var mjög umsvifamikill í úkraínsku viðskiptalífi og kom á sínum tíma að stofnun bankans PrivatBank þar í landi. Árið 2016 var bankinn þó þjóðnýttur í kjölfar rannsóknar sem varpaði ljósi á umfangsmikla spillingu innan veggja hans. Kolomoisky var á árum áður náinn bandamaður Selenskís. Úkraínski miðillinn Pravda vísar til fregna af því að Alríkislögregla Bandaríkjanna hafi verið að rannsaka Mindich að undanförnu. Radio Svoboda hefur eftir þingmanni að Mindich hafi verið í Kænugarði á sunnudagskvöld en að hann hafi farið þaðan í flýti og mögulega með þyrlu. Útlit sé fyrir að hann hafi verið varaður við því að til stæði að handtaka hann og framkvæma húsleit í eignum hans. Sagði baráttuna nauðsynlega Í ávarpi sem hann birti á samfélagsmiðlum í gær sagði Selenskí að embættismenn þyrftu að starfa með rannsakendum NABU og SAPO. Barátta gegn spillingu væri nauðsynleg og refsa þyrfti þeim sem væru spilltir. Forsetinn sagði að staða orkufyrirtækisins opinbera, Energoatom, væri einkar mikilvæg. Þrjú kjarnorkuver fyrirtækisins sæju Úkraínumönnum fyrir meirihluta raforku þeirra. Því væri gífurlega mikilvægt að tryggja heillindi þess. Ukraine is currently applying its long-range sanctions against Russia virtually on a daily basis. And we have clear results in the form of reduced Russian capabilities every day. Russia must keep losing, and this is actually a peacemaking tactic. We are preparing agreements… pic.twitter.com/id4aULCqpl— Volodymyr Zelenskyy / Володимир Зеленський (@ZelenskyyUa) November 10, 2025
Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Mest lesið Gekk blóðugur í bakarí og sagðist hafa verið skotinn Innlent Sérsveitin bregst við „alvarlegu atviki“ á Kársnesi Innlent „Hamast í því að koma í veg fyrir að Miðflokkurinn komist að“ Innlent Lögregluaðgerð á Laugavegi Innlent Myndskeið: Leiddur út í járnum eftir sérsveitaraðgerð á Kársnesi Innlent Meintur byssumaður 21 árs góðkunningi leyniþjónustunnar Innlent „Hvað hafa þau að fela?“ Innlent „Ekki í lífshættu“ Innlent „Aulalegasti bófinn í bænum“ Innlent Ofurhljóðfrárri eldflaug skotið að Úkraínu Erlent Fleiri fréttir Ofurhljóðfrárri eldflaug skotið að Úkraínu Skothvellir við Hvíta húsið Bandarískir sendimenn mælist til þess að Trump sé hunsaður Mjakist nær samkomulagi Kratar fá umboðið á ný og hyggja á miðjuvinstri stjórn Níutíu látnir eftir sprengingu í kolanámu Spjallað í Reykjavík á meðan drónarnir dynja á Kænugarði Sprengdu fljúgandi furðuhlut í loft upp Vilja skipa erindreka en vita ekki hvert erindið er Borgaraleg stjórn virðist úr sögunni Rutte segir ríka Evrópu reiða sig um of á Bandaríkin Birta loks umdeilda „krufningu“ á framboði Harris Stjórnvöld í Íran og Óman ræða sameiginlega gjaldheimtu á sundinu Útvegaði njósnurum gögn um óvini Rússa Íbúar í Alberta greiða atkvæði um aðskilnað frá Kanada Trump sendir 5.000 hermenn til Póllands Veit ekki hvort hann hafi misst tökin á öldungadeildinni Bein útsending: Nýsköpunarverðlaun Norðurlandanna Hugmyndir kjósenda um innflytjendur ekki í takt við raunveruleikann Ellefu Evrópuríki auglýsa eftir hættulegum dæmdum glæpamönnum Ben-Gvir fordæmdur fyrir framkomu sína gagnvart aðgerðasinnum Raúl Castro ákærður fyrir morð í Bandaríkjunum Trump segist munu ræða við forseta Taívan Hafa þurft að draga verulega úr olíuframleiðslu vegna árása Sat inni í 37 daga fyrir að grínast með morðið á Kirk Lögreglumenn vilja stöðva skaðabótasjóð Trumps Jarðskjálfti skók Kaupmannahöfn Segir samstarf Kína og Rússlands stuðla að stöðugleika í heiminum Hugðust frelsa Ahmadinejad og koma honum til valda „Bretland var gert fyrir loftslag sem heyrir sögunni til“ Sjá meira