Líðan skjól­stæðinganna batnað með sann­girni á þriðju vaktinni

Pistillinn, sem er eftir hjónin Huldu Tölgyes og Þorstein V. Einarsson nefnist „huggulegt um jólin“ og fjallar um byrðar þriðju vaktarinnar svokölluðu. Inntak greinarinnar er að sérstaklega þurfi að vera vakandi fyrir sanngjarnri verkskiptingu á þriðju vaktinni í aðdraganda jóla þar sem álagið eykst gífurlega. Hulda og Þorsteinn benda á í grein sinni að skipulag, utanumhald og yfirsýn sé margfalt meira á herðum kvenna, bæði almennt en sérstaklega í parasamböndum.

En hverjar eru vaktirnar þrjár? Sú fyrsta er launað starf en í annarri vaktinni felst framkvæmd heimilisverkanna eins og að fara út með ruslið, skutla krökkunum á æfingar og að kaupa í matinn. Í þriðju vaktinni felst síðan hið hugræna álag eins og skipulag, utanumhald, yfirsýn og allt sem muna þarf að framkvæma til að hlutir almennt gangi upp.

Margir kvenkyns skjólstæðingar Huldu kvarta undan álagi vegna þriðju vaktarinnar en Hulda starfar sem sálfræðingur.

„Ég heyri mjög mikið af þessu að þær eru margar streittar og þreyttar og undir rosalega miklu álagi og oft er um kvíðaröskun eða þunglyndi að ræða en oft sé ég það að þegar við minnkum streituvaldana þá lagast í rauninni heilsan og líðanin og það segir okkur alveg helling“

Hugur Þorsteins opnaðist gagnvart þriðju vaktinni þegar hann var í fæðingarorlofi með eldri dóttur þeirra hjóna. Hann er í dag kynjafræðingur og heldur úti hlaðvarpinu Karlmennskan og hefur mikið vatn runnið til sjávar. Hann viðurkennir að hafa ekki alltaf verið jafn upplýstur um byrðar þriðju vaktarinnar og hann er í dag. Álag þriðju vaktarinnar hafi látið á sér kræla í orlofinu en þá hafi hann hugsað með sér:

„Ef ég ætla að halda lífi í sjálfum mér og dóttur okkar og halda geðheilsunni á sama tíma þá er ég ekki að fara að sinna heimilinu og vera með allt á tæru, ég er bara að fara að sinna barninu okkar. Þarna fattaði ég eitthvað og þá urðu hlustunarskilyrðin til staðar hjá mér, sem er náttúrulega fáránlega ósanngjarnt að þurfa næstum því að upplifa þetta sjálfur til þess að geta hlustað.“

Þorsteinn bendir á að hann hafi einfaldlega ekki haft forsendurnar til að skilja þriðju vaktina á sínum tíma og hafi þurft að ráðast í mikla tilfinningavinnu til að skilja hvers vegna hann hans fyrstu viðbrögð hafi verið að fara í vörn þegar konan hans nálgaðist hann í von um sanngjarnari verkskiptingu á þriðju vaktinni.

„Samtal, vinátta og jafnrétti.“

En veit fólk almennt hvað þriðja vaktin er? Og hver stendur hana oftast?

Fréttastofan fór á stúfana og tók gesti Kringlunnar tali. Flestir sem fréttastofa ræddi við sögðu að eiginkonan stæði helst þriðju vaktina en einn viðmælandi fréttastofu, Ásthildur Snorradóttir, sagði að hún og eiginmaður hennar væru bæði jafn virk á þriðju vaktinni. Innt eftir því hver lykillinn væri að jafnri skiptingu sagði Ásthildur: „Samtal, vinátta og jafnrétti.“