Met slegið í fjölda útkalla hjá gæslunni

Þyrlur og flugvélar Landhelgisgæslunnar fóru í 257 útköll á nýliðnu ári. Útköllin hafa aldrei verið fleiri. Ef miðað er við árið 2011 nemur aukningin 66 prósentum. Þetta kemur fram í svari Landhelgisgæslunnar við fyrirspurn Fréttablaðsins en um er að ræða bráðabirgðatölur.

Útköllin í fyrra voru litlu færri, eða 251 talsins. „Sérstaka athygli vekur fjölgun forgangsútkalla […] Árið 2016 voru þau 87 en í fyrra voru þau rúmlega eitt hundrað,“ segir í svarinu. Alls voru 173 sjúkir eða slasaðir fluttir með loftförum gæslunnar á árinu en 43 prósent þeirra var fólk af erlendu þjóðerni. Erlendum sjúklingum hafi fjölgað á milli ára en Íslendingum fækkað.

Fram kemur að flugferðir gæslunnar hafi á nýliðnu ári verið 628 en í þeirri tölu eru æfinga- og gæsluflug meðtalin, auk leitar og björgunarútkalla. Það jafngildir 12 útköllum á viku. Flugstundir á þyrlum voru 880 en 671 á flugvélinni TF-SIF.

Í svari gæslunnar segir að tvær þyrluáhafnir hafi verið til taks rúmlega helming ársins en það sé forsenda þess að hægt sé að sinna leitar- og björgunarútköllum lengra en tuttugu sjómílur frá landi. „Rétt er þó að undirstrika að oftast tekst að manna tvær áhafnir þegar mikið liggur við. Það er þó alls ekki sjálfgefið, kostar sitt og þýðir að þyrlusveitin tekst meiri skyldur á herðar en starfið býður.“

Útköllin tengdust að sögn margvíslegum verkefnum en nefnt er að þyrlusveitin hafi tekið virkan þátt í leitinni að Birnu Brjánsdóttur í upphafi ársins. Þyrlurnar hafi gegnt mikilvægu hlutverki í almannavörnum vegna flóða á Suðausturlandi í haust. Loks hafi öll loftför gæslunnar, þyrlurnar þrjár og flugvélin, verið kölluð út vegna rútuslyssins á Suðurlandi milli jóla og nýárs. „Það er einsdæmi og sýnir glöggt þörfina á því að bæði þyrlur og flugvél séu ávallt fullmannaðar og til taks.“

Útköllin reyndust fleiri á árinu en áætlanir gerðu ráð fyrir. Gert var ráð fyrir að fjórðungur flugtímans 2017 yrði vegna leitar- og björgunarverkefna en ekki þriðjungur, eins og raun bar vitni. „Þetta hafði í för með sér að þyrlurnar sinntu löggæslu- og eftirlitsverkefnum og æfingum minna en áformað var.“

Flugvélin TF-SIF sinnti landamæraeftirliti fyrir Landamæra- og strandgæslustofnun Evrópu, Frontex, á Miðjarðarhafi í fjóra mánuði á nýliðnu ári. Fjórir af hverjum fimm flugtímum flugvélarinnar voru vegna þessara verkefna, að því er fram kemur í svari Landhelgisgæslunnar. Þar segir að erfið fjárhagsstaða stofnunarinnar hafi ráðið því að Frontex-verkefnin hafi orðið svo fyrirferðarmikil. „Tölurnar sýna að flugvélin nýttist þess vegna ekki sem skyldi við eftirlit og önnur verkefni á Íslandi því aðeins 14 prósent flugtíma TF-SIF á síðasta ári flokkuðust undir gæsluflug og fimm prósent þjálfun.“