Halda and­stæðingum fjarri Græn­landi með sam­komu­lagi

Donald Trump Bandaríkjaforseti, Mette Frederiksen, forsætisráðherra Danmerkur, og Jens-Fredrik Nielsen, forsætisráðherra Grænlands, staðfestu samkomulagið með undirskrift sinni á hliðarlínum allsherjarþings Sameinuðu þjóðanna í New York í dag.

Frederiksen sagði samkomulagið gott fyrir Bandaríkin, Danmörku og Grænland, NATO og þess vegna Evrópu í heild. Samningurinn væri betri og ítarlegri en eldri varnarsamningur þeirra frá 1951.

„Þú hefur verið skýr um að þú viljir ekki að andstæðingar komi nærri. Ég er alveg sammála. Með þessum samningi gera þeir það ekki. Þeir fá ekki að koma nálægt eða komast til áhrifa á Grænlandi,“ sagði danski forsætisráðherrann.

Með samkomulaginu væri sameiginlegt öryggi þjóðanna og fælingarmáttur efldur.

Nielsen sagði nýja samkomulagið byggja ofan á varnarsamninginn sem verið hefur í gildi frá 1951 og færi hann inn í framtíðina.

„Heimurinn hefur breyst mikið frá 1951, meðal annars að Grænland eigi sæti við borðið. Þetta er ekki bara um samningur um okkur heldur með okkur,“ sagði Nielsen sem fullyrti að samkomulagið tæki tillit til Grænlendinga og hagsmuna þeirra.

Svaraði ekki spurningum um eignarhald Grænlands

Trump sjálfur hafði fá orð um samkomulagið við undirritunina. Hann lofaði dönsku og grænlensku þjóðina og leiðtoga þeirra. Samningurinn væri frábær fyrir Evrópu, Bandaríkin og stórkostlegt fyrir Grænland.

Forsetinn svaraði ekki spurningum blaðamanna sem spurðu hann hvers vegna hann væri ánægður með samninginn í ljósi þess að hann hefði mánuðum saman krafist eignarhalds yfir Grænlandi.

Frederiksen sagði menn lifa erfiða tíma. Það væri greiði við óvinina ef bandamenn létu sundra sér.

„Við gerum allt sem í okkar valdi stendur til að láta það ekki gerast,“ sagði hún.

Í ávarpi sínu á allsherjarþinginu áður en samingurinn var undirritaður fullyrti Trump að samkomulagið gæfi Bandaríkjunum varanlega stjórn á öryggismálum og öllum öðrum þörfum Bandaríkjamanna á svæðinu. 

Bandaríkin þyrftu að samþykkja skriflega allar fjárfestingar í viðkvæmum geirum og enginn andstæðingur þeirra fengi að koma sér upp hernaðaraðstöðu á Grænlandi.

„Við ætlum strax að byrja að undirbúa að koma upp miklum hernaðarviðbúnaði á viðeigandi stöðum. Við ætlum strax að byggja tvær mjög stórar herstöðvar,“ sagði bandaríski forsetinn.