Grænlendingar fá fría læknisþjónustu í Danmörku Oddur Ævar Gunnarsson skrifar 4. september 2026 07:43 Nokkrir ráðherrar í ríkisstjórn Danmerkur, Ida Auken heilbrigðisráðherra til vinstri og Mette Frederiksen forsætisráðherra hægra megin. EPA/MADS CLAUS RASMUSSEN Heilbrigðisráðherrar Danmerkur og Grænlands hafa komist að samkomulagi um að Grænlendingar geti nálgast fría læknisþjónustu í Danmörku. Hingað til hafa Grænlendingar þurft að sækja um sérstök leyfi til að nálgast læknisþjónustu í Danmörku en Grænlendingar hafa stýrt eigin heilbrigðismálum síðan árið 1992. Í umfjöllun danska ríkisútvarpsins kemur fram að um 1300 Grænlendingar sæki læknisþjónustu til Danmerkur á ári hverju. Haft er eftir heilbrigðisráðherra Danmerkur Ida Auken að Danir muni kosta til 180 milljónum danskra króna til þessa á ári hverju eða 3,4 milljörðum íslenskra króna. „Danmörk er hluti af ríkjasambandinu ásamt Grænlandi. Mér finnst það alveg rétt, nú þegar við höfum sérhæfða hæfni í Danmörku, að við tryggjum þá algerlega jafna meðferð og tryggjum að Danmörk greiði sinn hluta af því,“ segir Auken. Anne Wangenheim heilbrigðisráðherra Grænlands segir að um sögulegan samning sé að ræða. Grænlendingar reka 74 heilsugæslur og spítala í Nuuk. Sérstakt heilbrigðisráð verði stofnað til þess að tryggja að Grænlendingar hljóti sama rétt til þjónustu í Danmörku og Danir. Wangenheim segir að nýi samningurinn nái til ýmissar þjónustu. „Þetta á meðal annars við um snemmgreiningu krabbameins, sem er ábótavant á Grænlandi. Það þýðir að dánartíðnin er mun hærri. Þetta samkomulag er einmitt til að tryggja að við innleiðum kerfi sem gefa okkur sömu tækifæri til sérhæfðra meðferða,“ segir hún. Grænlendingar hafi hingað til eytt 1,8 milljarði danskra króna í heilbrigðisþjónustu. Nýr samningur geti orðið til þess að peningum verði betur varið í þjónustuna á Grænlandi. Mikill styr hefur staðið um stöðu Grænlands, þá sérstaklega í upphafi ársins þegar Donald Trump Bandaríkjaforseti lýsti því ítrekað yfir að hann vildi að Grænland yrði hluti af Bandaríkjunum. Danir hafa allir götur síðan þvertekið fyrir það að láta þá drauma rætast og hafa meðal annars fjölgað í herliði sínu á Grænlandi. Danmörk Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Birtir skilaboð um uppsögn: „Kominn tími á að sannleikurinn komi í ljós“ Innlent Óttast að börn með Downs muni ekki lengur fæðast á Íslandi Innlent Inga spurð út í Guðmund Inga: „Þér væri nær að stíga inn í eigin skítapott“ Innlent Dagný Ósk látin Innlent Segja upp tveimur sérfræðingum Innlent Bannaði Trump að banna fjölmiðla Erlent Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Erlent Veturinn verði Rússum erfiður Erlent Björn Leví telur einsýnt að Guðmundur Ingi hafi verið beittur ofbeldi Innlent Rúta með skólabörn um borð fór út af veginum Innlent Fleiri fréttir Danir vara við aukinni ógn frá Rússum Skortir fólk til að ná tökum á stjórnlausri ebólu Telur kosningasvik ekki hafa áhrif á stjórnarmyndun Høiby skiptir um verjendur Veturinn verði Rússum erfiður Bannaði Trump að banna fjölmiðla Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Dreifðu óvart piparúða um þinghúsið fyrir leikmun í innflytjendaumræðu Íslensk lögregla hjálpaði við rannsókn á smygli á fólki til Bretlands Polo einn kröftugasti fellibylur sögunnar Segja aðgengi að heimili forsetans forréttindi en ekki rétt Fögnuður varð að fjöldamorði Taívan og mannréttindi rauðar línur fyrir Kínverja Bað Trump um „vetrarpakka“ Segir stóra ákvörðun framundan Xi vill að Trump sleppi takinu á Taívan Þetta er í samkomulaginu um Grænland Halda andstæðingum fjarri Grænlandi með samkomulagi Svona var ræða Trumps: Spurning um „gereyðingu“ og nýtt nafn á gervigreind Í leyfi á meðan kosningasvik eru til rannsóknar Bein útsending: Ræða Trumps á allsherjarþinginu Bretar ætla að aðstoða Sáda gegn Hútum Beita buddunni til að vega á móti óvinsældum Trumps Rétta yfir konu spænska forsætisráðherrans Grunur um alvarlegt kosningasvindl í Svíþjóð Stefna að tveimur nýjum herstöðvum á Grænlandi Sniðganga Hvíta húsið Bað Selenskí um að stöðva árásir á rússneskar olíuvinnslur Höfða mál gegn Trump vegna bannsins Sjá meira
Í umfjöllun danska ríkisútvarpsins kemur fram að um 1300 Grænlendingar sæki læknisþjónustu til Danmerkur á ári hverju. Haft er eftir heilbrigðisráðherra Danmerkur Ida Auken að Danir muni kosta til 180 milljónum danskra króna til þessa á ári hverju eða 3,4 milljörðum íslenskra króna. „Danmörk er hluti af ríkjasambandinu ásamt Grænlandi. Mér finnst það alveg rétt, nú þegar við höfum sérhæfða hæfni í Danmörku, að við tryggjum þá algerlega jafna meðferð og tryggjum að Danmörk greiði sinn hluta af því,“ segir Auken. Anne Wangenheim heilbrigðisráðherra Grænlands segir að um sögulegan samning sé að ræða. Grænlendingar reka 74 heilsugæslur og spítala í Nuuk. Sérstakt heilbrigðisráð verði stofnað til þess að tryggja að Grænlendingar hljóti sama rétt til þjónustu í Danmörku og Danir. Wangenheim segir að nýi samningurinn nái til ýmissar þjónustu. „Þetta á meðal annars við um snemmgreiningu krabbameins, sem er ábótavant á Grænlandi. Það þýðir að dánartíðnin er mun hærri. Þetta samkomulag er einmitt til að tryggja að við innleiðum kerfi sem gefa okkur sömu tækifæri til sérhæfðra meðferða,“ segir hún. Grænlendingar hafi hingað til eytt 1,8 milljarði danskra króna í heilbrigðisþjónustu. Nýr samningur geti orðið til þess að peningum verði betur varið í þjónustuna á Grænlandi. Mikill styr hefur staðið um stöðu Grænlands, þá sérstaklega í upphafi ársins þegar Donald Trump Bandaríkjaforseti lýsti því ítrekað yfir að hann vildi að Grænland yrði hluti af Bandaríkjunum. Danir hafa allir götur síðan þvertekið fyrir það að láta þá drauma rætast og hafa meðal annars fjölgað í herliði sínu á Grænlandi.
Danmörk Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Birtir skilaboð um uppsögn: „Kominn tími á að sannleikurinn komi í ljós“ Innlent Óttast að börn með Downs muni ekki lengur fæðast á Íslandi Innlent Inga spurð út í Guðmund Inga: „Þér væri nær að stíga inn í eigin skítapott“ Innlent Dagný Ósk látin Innlent Segja upp tveimur sérfræðingum Innlent Bannaði Trump að banna fjölmiðla Erlent Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Erlent Veturinn verði Rússum erfiður Erlent Björn Leví telur einsýnt að Guðmundur Ingi hafi verið beittur ofbeldi Innlent Rúta með skólabörn um borð fór út af veginum Innlent Fleiri fréttir Danir vara við aukinni ógn frá Rússum Skortir fólk til að ná tökum á stjórnlausri ebólu Telur kosningasvik ekki hafa áhrif á stjórnarmyndun Høiby skiptir um verjendur Veturinn verði Rússum erfiður Bannaði Trump að banna fjölmiðla Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Dreifðu óvart piparúða um þinghúsið fyrir leikmun í innflytjendaumræðu Íslensk lögregla hjálpaði við rannsókn á smygli á fólki til Bretlands Polo einn kröftugasti fellibylur sögunnar Segja aðgengi að heimili forsetans forréttindi en ekki rétt Fögnuður varð að fjöldamorði Taívan og mannréttindi rauðar línur fyrir Kínverja Bað Trump um „vetrarpakka“ Segir stóra ákvörðun framundan Xi vill að Trump sleppi takinu á Taívan Þetta er í samkomulaginu um Grænland Halda andstæðingum fjarri Grænlandi með samkomulagi Svona var ræða Trumps: Spurning um „gereyðingu“ og nýtt nafn á gervigreind Í leyfi á meðan kosningasvik eru til rannsóknar Bein útsending: Ræða Trumps á allsherjarþinginu Bretar ætla að aðstoða Sáda gegn Hútum Beita buddunni til að vega á móti óvinsældum Trumps Rétta yfir konu spænska forsætisráðherrans Grunur um alvarlegt kosningasvindl í Svíþjóð Stefna að tveimur nýjum herstöðvum á Grænlandi Sniðganga Hvíta húsið Bað Selenskí um að stöðva árásir á rússneskar olíuvinnslur Höfða mál gegn Trump vegna bannsins Sjá meira