„Engar raunverulegar breytingar sem hafa átt sér stað“ Tómas Arnar Þorláksson skrifar 10. maí 2026 13:28 Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla. vísir/egill „Ég held að þetta hafi verið tilraun dómsmálaráðuneytisins til að koma málinu í gegn af því að fólki fannst þetta ekki þægileg tilhugsun, að börn yrðu vistuð í lokuðu úrræði með alls konar hópum af fólki. En þetta er klárlega ekki boðlegt, sama hvað, að frelsissvipta börn.“ Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“ Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Svona berðu kennsl á fyrstu einkenni heilabilunar Innlent Ekki eigi að leyfa frekjukallinum að vaða uppi Innlent „Ég hélt að það erfiðasta yrði að lifa af nauðgunina sjálfa“ Innlent Lítil bjartsýni á úrslitastundu Innlent Alvarlegar líkamsárásir í Reykjavík Innlent Styrkt verkefni í fyrra sem spari þjóðinni 93 milljarða króna Innlent Telja Sævar hafa verið tengilið Kastriots við skipverjana Innlent Grobba sig af stolnum trjám Innlent Trump boðar gjaldtöku á Hormuz-sundi Erlent Loks fengið varanlegt heimili eftir yfir hundrað ár á Íslandi Innlent Fleiri fréttir Alvarlegar líkamsárásir í Reykjavík Svona berðu kennsl á fyrstu einkenni heilabilunar Styrkt verkefni í fyrra sem spari þjóðinni 93 milljarða króna Lítil bjartsýni á úrslitastundu Ekki eigi að leyfa frekjukallinum að vaða uppi Loks fengið varanlegt heimili eftir yfir hundrað ár á Íslandi Grobba sig af stolnum trjám „Ég hélt að það erfiðasta yrði að lifa af nauðgunina sjálfa“ Óskiljanleg áfengissala, óvissa fyrir úrslitastund og úrkoman endalausa Dæmdur fyrir heimilisofbeldi en sagðist sjálfur hafa verið eins og gísl Telja Sævar hafa verið tengilið Kastriots við skipverjana „Stundum koma upp atvik“ Langflestir umsækjendur frá Úkraínu „Ef þú vilt græða þá ferðu í að selja loftkælingu í Evrópu“ „Þeir sem taka pening frá veðmálafyrirtækjum ættu að líta í eigin barm“ Byrjaði skyndilega að taka konuna hálstaki og hélt í 40 sekúndur Allt lið kallað út vegna elds í vélarrúmi „Það varð uppi fótur og fit“ Endurreisn mýranna megi ekki bíða lengur Olíuverð, trjáþjófnaður og áhrifagjörn ungmenni Hafnarfjörður hafði betur gegn Jóni Rúnari „Elliðaárnar eru bakkafullar af göngulaxi“ Innbrot í sælkerabakarí: „Ég grét í allan gærdag en opnaði samt“ Brotist inn í Fíladelfíuna og gítar stolið Gæti orðið hálf milljón árið 2037 Gagnrýnin byggð á misskilningi Innbrot í kirkju á höfuðborgarsvæðinu Lokuðu flugbraut vegna dróna Hanna Katrín fékk bréf frá Judi Dench og Ricky Gervais „Gefa löggjafanum og lögreglunni fingurinn og fólkinu í landinu líka“ Sjá meira
Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“
Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Svona berðu kennsl á fyrstu einkenni heilabilunar Innlent Ekki eigi að leyfa frekjukallinum að vaða uppi Innlent „Ég hélt að það erfiðasta yrði að lifa af nauðgunina sjálfa“ Innlent Lítil bjartsýni á úrslitastundu Innlent Alvarlegar líkamsárásir í Reykjavík Innlent Styrkt verkefni í fyrra sem spari þjóðinni 93 milljarða króna Innlent Telja Sævar hafa verið tengilið Kastriots við skipverjana Innlent Grobba sig af stolnum trjám Innlent Trump boðar gjaldtöku á Hormuz-sundi Erlent Loks fengið varanlegt heimili eftir yfir hundrað ár á Íslandi Innlent Fleiri fréttir Alvarlegar líkamsárásir í Reykjavík Svona berðu kennsl á fyrstu einkenni heilabilunar Styrkt verkefni í fyrra sem spari þjóðinni 93 milljarða króna Lítil bjartsýni á úrslitastundu Ekki eigi að leyfa frekjukallinum að vaða uppi Loks fengið varanlegt heimili eftir yfir hundrað ár á Íslandi Grobba sig af stolnum trjám „Ég hélt að það erfiðasta yrði að lifa af nauðgunina sjálfa“ Óskiljanleg áfengissala, óvissa fyrir úrslitastund og úrkoman endalausa Dæmdur fyrir heimilisofbeldi en sagðist sjálfur hafa verið eins og gísl Telja Sævar hafa verið tengilið Kastriots við skipverjana „Stundum koma upp atvik“ Langflestir umsækjendur frá Úkraínu „Ef þú vilt græða þá ferðu í að selja loftkælingu í Evrópu“ „Þeir sem taka pening frá veðmálafyrirtækjum ættu að líta í eigin barm“ Byrjaði skyndilega að taka konuna hálstaki og hélt í 40 sekúndur Allt lið kallað út vegna elds í vélarrúmi „Það varð uppi fótur og fit“ Endurreisn mýranna megi ekki bíða lengur Olíuverð, trjáþjófnaður og áhrifagjörn ungmenni Hafnarfjörður hafði betur gegn Jóni Rúnari „Elliðaárnar eru bakkafullar af göngulaxi“ Innbrot í sælkerabakarí: „Ég grét í allan gærdag en opnaði samt“ Brotist inn í Fíladelfíuna og gítar stolið Gæti orðið hálf milljón árið 2037 Gagnrýnin byggð á misskilningi Innbrot í kirkju á höfuðborgarsvæðinu Lokuðu flugbraut vegna dróna Hanna Katrín fékk bréf frá Judi Dench og Ricky Gervais „Gefa löggjafanum og lögreglunni fingurinn og fólkinu í landinu líka“ Sjá meira