100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar 6. maí 2026 16:17 Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Félagasamtök Mest lesið Halldór 26.09.2026 Halldór Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Skoðun Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Sjá meira
Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar