Tryggjum að Hvera­gerði verði á­fram bær fyrir alla

Í aðdraganda sveitarstjórnarkosninga hafa ASÍ og BSRB beint kastljósinu að einu stærsta réttlætismáli samtímans, húsnæðismálum. Á nýlegum fundi samtakanna var sérstaklega fjallað um almenna íbúðakerfið og ábyrgð sveitarfélaga í uppbyggingu húsnæðis. Spurningin sem brennur á mörgum er einföld – en þung: Hvar á unga fólkið og venjulegt launafólk að búa?

Húsnæði er ekki bara markaðsvara

Á undanförnum áratugum hefur húsnæðismarkaðurinn í auknum mæli mótast af lögmálum markaðarins. Á sama tíma hefur framboð á félagslegu húsnæði dregist verulega saman. Fyrir um 25 árum voru um 7% íbúða hluti af verkamannabústaðakerfinu – í dag er hlutfall almennra íbúða innan við 1%.

Þessi þróun hefur raunverulegar og áþreifanlegar afleiðingar:

• Ungt fólk á erfiðara með að komast inn á markaðinn
• Fjölskyldur búa við meira óöryggi
• Láglaunafólk á erfiðara með að festa rætur í samfélaginu

Þess vegna skiptir almenna íbúðakerfið svo miklu máli.

Sveitarfélögin skipta sköpum

Eitt það mikilvægasta sem fram kom á fundinum er að sveitarfélögin eru lykilaðilar í lausninni. Þau skipuleggja land fyrir húsnæði, úthluta lóðum og taka þátt í fjármögnun með stofnframlögum. Kerfið byggir á samvinnu ríkis og sveitarfélaga til að tryggja byggingu leiguíbúða á viðráðanlegu verði. Markmiðið er skýrt, þ.e. að fólk greiði ekki meira fyrir húsnæði en það ræður við.

Þetta er ekki bara stefna – þetta er verkfæri sem virkar, ef vilji er fyrir hendi.

Hveragerði á að vera fyrir alla

Sem frambjóðandi á S-listanum í Hveragerði spyr ég: Viljum við bæ fyrir alla – eða aðeins fyrir suma?

Hveragerði hefur vaxið hratt og er eftirsóttur staður til búsetu. En án fjölbreytts húsnæðis lokum við dyrunum fyrir stórum hópi fólks, svo sem ungu fólki sem vill setjast hér að og eldra fólki sem vill minnka við sig. Við megum ekki láta bæinn þróast eingöngu fyrir þá sem hafa mest á milli handanna.

Við verðum að halda áfram

Hveragerði hefur þegar stigið mikilvæg skref með þátttöku í uppbyggingu húsnæðis í samstarfi við óhagnaðardrifin leigufélög. En það er ekki nóg – við verðum að halda áfram.

Almenna íbúðakerfið er eitt af fáum raunhæfum verkfærum sem við höfum til að:

• auka framboð á hagkvæmu húsnæði
• draga úr þrýstingi á markaðnum
• tryggja félagslegt réttlæti

Ef sveitarfélög halda að sér höndum hægir á uppbyggingu – og vandinn eykst enn frekar.

Skýr stefna til framtíðar

Sem hluti af S-listanum vil ég að Hveragerði:

• haldi áfram samstarfi við óhagnaðardrifin leigufélög
• nýti skipulagsvald sitt til að tryggja lóðir fyrir slíka uppbyggingu
• taki virkan þátt í almenna íbúðarkerfinu

Þetta snýst ekki um hugmyndafræði – þetta snýst um raunveruleg lífsgæði íbúa í Hveragerði.

Húsnæði er grunnforsenda öryggis og lífsgæða

Húsnæði er ein af grunnforsendum öryggis og lífsgæða. Það eiga ekki að vera forréttindi að koma sér þaki yfir höfuðið heldur sjálfsagður réttur. Ef við viljum að Hveragerði sé samfélag fyrir alla – en ekki aðeins þá sem hafa efni á því – þurfum við að huga vel að næstu skrefum.

Á nýlegum fundi frambjóðenda í Hveragerði með ungmennaráði var einmitt spurt um húsnæðismál ungs fólks. Við sem skipum S-listann viljum að ungt fólk geti búið hér og alið upp börnin sín, óháð efnahag. Til þess þurfum við að taka skýra og markvissa afstöðu. Við ætlum að vinna að því að Hveragerði verði áfram fallegur og fjölskylduvænn bær þar sem venjulegt fólk á raunhæfa möguleika á að koma sér upp heimili.

Við þurfum að halda áfram og gera enn betur.

Höfundur er oddviti S-listans í Hveragerði.