Læra nemendur meira ef skóladögum fjölgar? Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar 29. mars 2026 10:00 Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Kópavogur Skóla- og menntamál Viðreisn Mest lesið Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvað hefur presturinn að segja yfir gröfinni? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Erum við í hættu? Ólgan kringum gervigreind Marín Jónsdóttir skrifar Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht skrifar Skoðun Í sporum kindarinnar Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þurfum við að óttast gervigreind? Óttar G. Birgisson skrifar Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir skrifar Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson skrifar Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson skrifar Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson skrifar Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson skrifar Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Sjá meira
Í fréttunum á föstudag voru bornir saman fjöldi skóladaga í grunnskólum á Íslandi miðað við Norðurlöndin. Upplýsingarnar komu frá Mennta- og barnamálaráðuneytinu. Samkvæmt ráðuneytinu eru 170 skóladagar á Íslandi, þar sem aðrir dagar, svo sem þemadagar, skólaslit og jólaskemmtanir, eru ekki taldir með. Þegar fjöldi skóladaga á Norðurlöndunum er skoðaður á veraldarvefnum koma fram sömu tölur og ráðuneytið gefur upp, nema fyrir Ísland. Skóladagar á Íslandi eru 180. Þetta vekur spurningar: ,,Eru engir sambærilegir uppbrotsdagar í skólum á Norðurlöndunum?” Jú, svo er. Ráðuneytið leggur áherslu á að fækka fjölda skóladaga á Íslandi en miðar við óbreyttar tölur annars staðar. Mikilvægt er að byggja slíkan samanburð á réttum forsendum. Við hvern eigum við að miða okkur við? Hvaða Norðurland er best að miða okkur við? Er betra að horfa til Danmerkur fremur en Finnlands, því dönsk börn eru lengur í skólanum? Finnar hafa komið best út úr PISA af öllum Norðurlöndunum á síðustu árum. Finnsk skólabörn eru 190 daga í skólanum á ári en íslensk börn 180 daga. Þrátt fyrir það eru finnsk börn í færri klukkustundir á dag í skólanum miðað við íslensk börn. Munurinn á milli viðveru í skólanum er því svipaður. Eistland kom mjög vel út úr PISA síðast, með 175 skóladaga á ári. Tengslin á milli dagafjölda og námsárangurs helst því ekki í hendur. Ef hugmyndin er að auka fjölda skóladaga sem á að vera lykillinn að betri námsárangri erum við á villigötum. Fjöldi rannsókna sýnir að gæði kennslu skiptir mun meira máli en magn kennslustunda eða fjölda skóladaga. Við verðum að byrja á að horfa inn á við og greina vandann áður en farið er í róttækar aðgerðir eins og að lengja skólaárið. Börnin eru oft á síðustu bensíndropunum í júní og lengra skólaár er ekki ávísun á betri námsárangur hjá börnum þessa lands. Gæði í kennslu skiptir meira máli en fjöldi skóladaga Gæði kennslu er einn lykilþátta í námsárangri nemenda. Kennarar hafa kallað eftir minni nemendahópum vegna aukinna áskorana inni í kennslustofunni. Kennararnir okkar þurfa stuðning. Í dag er oft ekki hægt að leggja fyrir eins krefjandi verkefni og áður fyrr. Mörgum íslenskum börnum skortir seiglu í námi og sum hver gefast fljótt upp. Við þurfum að byrja á því að finna leiðir til að leggja fyrir krefjandi verkefni og efla þrautseigju nemenda. Kennarar hafa jafnvel þurft að minnka kröfurnar þegar nemendur ráða ekki við verkefnin. Foreldrar þurfa að koma til aðstoðar. Við foreldrar verðum að gæta þess að börnin okkar fá ekki allt upp í hendurnar. Börnin verða að hafa fyrir hlutunum. Það skapar meiri seiglu. Hættum að pakka börnunum okkar inn í bómull og hjálpum þeim að vaxa. Fjölgum kennurum Margt bendir til þess að fagþekking innan skólanna sé að minnka með hverju árinu og fjölgun skóladaga mun ekki leysa þann vanda. Einn vandinn sem við glímum við er yfirvofandi kennaraskortur, sem nú þegar hefur áhrif á skólastarfið. Við þurfum að útskrifa fleiri kennara. Með því að lengja skólaárið fáum við ekki fleiri kennara til starfa í skóla landsins. Í stað þess að bera okkur saman við önnur lönd þurfum við frekar að skoða hvernig við getum styrkt skólana okkar. Styrkjum innviðina Markmiðið þarf að vera skýrt. Fjölgun skóladaga bjargar ekki gæðum í skólastarfi. Við megum ekki taka skyndiákvarðanir. Styrkjum innviði grunnskólans, eflum fagþekkingu í skólum og veitum kennurum þann stuðning sem þeir þurfa. Gerum kröfur til nemenda og fáum foreldra til aðstoðar. Við þurfum að hjálpast að sem samfélag að styrkja börnin okkar. Þetta eru málefni sem við í Viðreisn í Kópavogi leggjum ríka áherslu á í komandi kosningum. Eitt pennastrik og ein kerfislæg ákvörðun leysir ekki vandann. Gæði umfram magn er lykilatriði. Höfundur er í 4. sæti á lista Viðreisnar í Kópavogi og skólastjóri Hörðuvallaskóla
Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar
Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar