Opna nýja möguleika í að binda kolefni með aðferð Carbfix Kjartan Kjartansson skrifar 26. mars 2026 13:38 Rannsóknin var gerð í vestanverðri Sádi-Arabíu þar sem jarðlög eru sögð að miklu leytu úr gegndræpu basalti sem henta til niðurdælingar. Þar er einnig mikil losun frá iðnaði en Sád-Arabía er eitt helsta olíuframleiðsluríki heims. Háskóli Íslands/aðsend Alþjóðleg rannsókn sem gerð var í Sádi-Arabíu og íslenskir fræðimenn tóku þátt í bendir til að hægt sé að binda kolefni í berg á mun fleiri stöðum í heiminum en áður var talið gerlegt. Aðferðin sem var beitt dregur verulega úr vatnsþörf bindingarinnar. Aðferðin til kolefnisförgunar sem þróuð var á Hellisheiði og Carbifx beitir gengur út á að uppleystum koltvísýringi er dælt niður í basaltsjarðlög þar sem hann fellur út sem steindir sem bindast bergi varanlega. Gríðarlegt magn af ferskvatni þarf til kolefnisförgunarinnar og sú þörf hefur verið talin takmarka hvar hægt er að beita aðferðinni í heiminum. Rannsókn sem birtist um rannsóknina í Sádi-Arabíu í vísindaritinu Nature í gær bendir til þess að aðferðin verði brúkleg mun víðar í framtíðinni en til þessa. Búa til hringrás og endurnýta sama vatnið Niðurstaða rannsóknarinnar var að hægt væri að binda koltvísýring varanlega í jarðlögum án þess að nota til þess meira ferskvatn en var þegar að finna á niðurdælingarsvæðinu. Vísindamennirnir hönnuðu lokað kerfi þar sem vatni var dælt upp úr einni borholu, því síðan rennt ofan í aðra með koltvísýringsgasinu og svo aftur til baka í fyrstu holuna. Þannig varð til hringrás þar sem sama vatnið var nýtt endurtekið til að binda kolefnið í bergi. Þá eru niðurstöðurnar sagðar sýna enn frekar fram á að kolefnisbindingarferlið sé hratt og skilvirkt. Stór hluti koltvísýringsins bindist bergi á innan við ári eftir að honum er dælt niður í jörðina. Eric Oelkers hefur um árabil verið gestaprófessor við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands. Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Jarðvísindastofnun. Þeir hafa báðir verið í fararbroddi rannsókna á efnahvörfum í bergi og bindingu koltvíoxíðs í steini. Háskóli Íslands Tveir af frumkvöðlum Carbix-tækninnar, þeir Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Háskóla Íslands og Grímur Björnsson, jarðeðlisfræðingur, eru á meðal höfundar greinarinnar um rannsóknina, að því er kemur fram í tilkynningu frá Háskóla Íslands um rannsóknina. Eric Oelkers, gestaprófessor við jarðvísindastofnun HÍ til fleiri ára, er einnig í höfundahópnum. Carbfix hefur einnig unnið að rannsóknum á því hvort hægt sé að nota sjó í stað ferskvatns til þess að leysa upp koltvísýring og dæla honum í jörðu. Reynist það framkvæmanlegt yki það enn notagildi förgunaraðferðar fyrirtækisins. Vísindi Tækni Loftslagsmál Háskólar Sádi-Arabía Mest lesið Göngutúr við HR endaði í Landsrétti Innlent Sonur krónprinsessunnar dæmdur í fjögurra ára fangelsi Erlent Þetta fær Hildur í laun Innlent „Ég skil ekki að það séu ekki fleiri áhyggjufullir yfir þessu” Innlent Trump enn ekki svarað fundarbeiðni Kristrúnar Innlent Þrír handteknir og einn á spítala vegna stunguárásar Innlent Vopnað rán í Reykjavík Innlent Samþykkja 3,5 prósenta launahækkun Innlent Hrapaði til bana eftir að kennari gleymdi að festa reipi Erlent Staðfesta að samkomulag hafi náðst: Íran fagnar og segir Trump hafa gefist upp Erlent Fleiri fréttir Baráttan um 17. júní Samþykkja 3,5 prósenta launahækkun Þetta fær Hildur í laun Vill sjá reglur um samfélagsmiðla sem fyrst „Ég skil ekki að það séu ekki fleiri áhyggjufullir yfir þessu” Íslenskar vefsíður í vandræðum vegna bilunar í ljósleiðarakerfinu „Í góðu lagi að gefa henni orðið núna“ Engin þörf á aukaþingi í ágúst og veitingamenn ósáttir með vinnubrögð lögreglu Trump enn ekki svarað fundarbeiðni Kristrúnar Rændur á víðavangi vegna fíkniefnaskuldar Hefja borun rannsóknarholu á Landeyjasandi í vikunni Þrír handteknir og einn á spítala vegna stunguárásar Sjöunda björgunarskipið komið til heimahafnar Þingmenn á síðustu metrunum Vopnað rán í Reykjavík Göngutúr við HR endaði í Landsrétti Segir upptöku evrunnar geta leitt til aukins atvinnuleysis Óskiljanlegt að ráðuneytið skoði bara stöðu námsgagna í stærðfræði Voru komnir með sína eigin dyraverði þegar lögregluna bar að garði Árekstur á Kársnesi Laus úr sjálfheldu eftir um fimm tíma strand Vill samfélagssáttmála vegna tómstundaiðkunar barna Hákarlaárás og fyrrverandi varaformaður Viðreisnar vonsvikinn Um 400 skjálftar hafa mælst í þéttri hrinu Sagnfræðirannsóknir, upptaka evru, menntakerfið og málefni barna Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Skjálfti í Bárðarbungu að stærð 4,8 Límdu efnin á fætur sína Sjá meira
Aðferðin til kolefnisförgunar sem þróuð var á Hellisheiði og Carbifx beitir gengur út á að uppleystum koltvísýringi er dælt niður í basaltsjarðlög þar sem hann fellur út sem steindir sem bindast bergi varanlega. Gríðarlegt magn af ferskvatni þarf til kolefnisförgunarinnar og sú þörf hefur verið talin takmarka hvar hægt er að beita aðferðinni í heiminum. Rannsókn sem birtist um rannsóknina í Sádi-Arabíu í vísindaritinu Nature í gær bendir til þess að aðferðin verði brúkleg mun víðar í framtíðinni en til þessa. Búa til hringrás og endurnýta sama vatnið Niðurstaða rannsóknarinnar var að hægt væri að binda koltvísýring varanlega í jarðlögum án þess að nota til þess meira ferskvatn en var þegar að finna á niðurdælingarsvæðinu. Vísindamennirnir hönnuðu lokað kerfi þar sem vatni var dælt upp úr einni borholu, því síðan rennt ofan í aðra með koltvísýringsgasinu og svo aftur til baka í fyrstu holuna. Þannig varð til hringrás þar sem sama vatnið var nýtt endurtekið til að binda kolefnið í bergi. Þá eru niðurstöðurnar sagðar sýna enn frekar fram á að kolefnisbindingarferlið sé hratt og skilvirkt. Stór hluti koltvísýringsins bindist bergi á innan við ári eftir að honum er dælt niður í jörðina. Eric Oelkers hefur um árabil verið gestaprófessor við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands. Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Jarðvísindastofnun. Þeir hafa báðir verið í fararbroddi rannsókna á efnahvörfum í bergi og bindingu koltvíoxíðs í steini. Háskóli Íslands Tveir af frumkvöðlum Carbix-tækninnar, þeir Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Háskóla Íslands og Grímur Björnsson, jarðeðlisfræðingur, eru á meðal höfundar greinarinnar um rannsóknina, að því er kemur fram í tilkynningu frá Háskóla Íslands um rannsóknina. Eric Oelkers, gestaprófessor við jarðvísindastofnun HÍ til fleiri ára, er einnig í höfundahópnum. Carbfix hefur einnig unnið að rannsóknum á því hvort hægt sé að nota sjó í stað ferskvatns til þess að leysa upp koltvísýring og dæla honum í jörðu. Reynist það framkvæmanlegt yki það enn notagildi förgunaraðferðar fyrirtækisins.
Vísindi Tækni Loftslagsmál Háskólar Sádi-Arabía Mest lesið Göngutúr við HR endaði í Landsrétti Innlent Sonur krónprinsessunnar dæmdur í fjögurra ára fangelsi Erlent Þetta fær Hildur í laun Innlent „Ég skil ekki að það séu ekki fleiri áhyggjufullir yfir þessu” Innlent Trump enn ekki svarað fundarbeiðni Kristrúnar Innlent Þrír handteknir og einn á spítala vegna stunguárásar Innlent Vopnað rán í Reykjavík Innlent Samþykkja 3,5 prósenta launahækkun Innlent Hrapaði til bana eftir að kennari gleymdi að festa reipi Erlent Staðfesta að samkomulag hafi náðst: Íran fagnar og segir Trump hafa gefist upp Erlent Fleiri fréttir Baráttan um 17. júní Samþykkja 3,5 prósenta launahækkun Þetta fær Hildur í laun Vill sjá reglur um samfélagsmiðla sem fyrst „Ég skil ekki að það séu ekki fleiri áhyggjufullir yfir þessu” Íslenskar vefsíður í vandræðum vegna bilunar í ljósleiðarakerfinu „Í góðu lagi að gefa henni orðið núna“ Engin þörf á aukaþingi í ágúst og veitingamenn ósáttir með vinnubrögð lögreglu Trump enn ekki svarað fundarbeiðni Kristrúnar Rændur á víðavangi vegna fíkniefnaskuldar Hefja borun rannsóknarholu á Landeyjasandi í vikunni Þrír handteknir og einn á spítala vegna stunguárásar Sjöunda björgunarskipið komið til heimahafnar Þingmenn á síðustu metrunum Vopnað rán í Reykjavík Göngutúr við HR endaði í Landsrétti Segir upptöku evrunnar geta leitt til aukins atvinnuleysis Óskiljanlegt að ráðuneytið skoði bara stöðu námsgagna í stærðfræði Voru komnir með sína eigin dyraverði þegar lögregluna bar að garði Árekstur á Kársnesi Laus úr sjálfheldu eftir um fimm tíma strand Vill samfélagssáttmála vegna tómstundaiðkunar barna Hákarlaárás og fyrrverandi varaformaður Viðreisnar vonsvikinn Um 400 skjálftar hafa mælst í þéttri hrinu Sagnfræðirannsóknir, upptaka evru, menntakerfið og málefni barna Tilkynnt um tónlistarhávaða um allan bæ Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“ Fólk þurfi að gæta sín þegar það leigir íbúðina út í ágúst Skjálfti í Bárðarbungu að stærð 4,8 Límdu efnin á fætur sína Sjá meira
Fékk viðurkenninguna ekki afhenta fyrr en á þriðjudeginum: „Ég var mjög hissa þegar þau hringdu í mig“