Gagnrýnir að ekki séu settar strangari kröfur á verktaka Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 21. febrúar 2026 10:15 Runólfur Ólafsson Framkvæmdarstjóri FÍB „Hér á landi er ekkert gert,“ segir formaður Félags íslenskra bifreiðaeigenda (FÍB) í pistli um svifryksmengun sem hefur verið afar mikil undanfarnar vikur. Hann gagnrýnir að ekki séu settar strangari kröfur á verktaka. „Í vikunni var greinarhöfundur að aka niður Hverfisgötu síðdegis í Reykjavík. Þá voru verktakar með stórvirkar steinsagir í gangi vegna framkvæmda við Vatnsstíg. Þykkur steinryksmökkur lá yfir Hverfisgötunni frá Vatnsstígnum og hélt áfram að berast þar sem ekkert var slegið af við sögunina. Þetta þykir eðlilegt verklag,“ segir Runólfur Ólafsson, formaður FÍB, í pistli á heimasíðu félagsins. Undanfarnar vikur hefur verið gefinn út fjöldi viðvarana vegna mikils svifryks á höfuðborgarsvæðinu og íbúar ítrekað beðnir um að hvíla einkabílinn. Rykbinding hefur farið fram nokkrum sinnum en þó er talsvert um mengun vegna óvenjulegs tíðarfars í janúar sem einkenndist af stilltu og þurru veðurfari. Í dag mælast loftgæðin góð á höfuðborgarsvæðinu, en gera má ráð fyrir því að ekki séu margir á ferli á laugardagsmorgni. Grípa rykið strax Runólfur ber höfuðborgarsvæðið saman við skandinavísk lönd. Þar séu strangari kröfur, sér í lagi fyrir verktaka um að sinna rykstjórnun sem sé sjálfsagður hluti af vinnuvernd og umhverfisstjórnun. „Í Skandinavíu er lögð áhersla á að grípa rykið um leið og það verður til og áður en það fer út í andrúmsloftið,“ segir hann og vísar meðal annars í tæki á byggingarsvæðum tengdum öflugum iðnaðarryksugum. „Yfirvöld á hinum Norðurlöndunum geta stöðvað framkvæmdir tafarlaust ef ryk fer yfir viðmiðunarmörk eða ef verktaki getur ekki sýnt fram á fullnægjandi rykbindingu. Hér á landi er ekkert gert.“ Þrífa þurfi göturnar Runólfur bendir einnig á að flestir norðlægir bæir og borgir viðhafi ákveðið verklag um hreinsun gatna á veturna sem miðast við stöðug þrif um árið. Um leið og hitastigið fer yfir frostmark séu ökutæki sem þrífa götur og gangstíga send út. „Samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni er gert ráð fyrir að stofnbrautir séu hreinsaðar fjórum sinnum á ári og aðeins einn þvottur á gatnamótum og hellulögðum eyjum. Fyrsta hreinsunin í ár var óvenju snemma á ferðinni enda ástandið orðið slæmt,“ segir Runólfur. „En það var farið svo seint af stað með hreinsunina að ekki tókst að klára verkið með fullnægjandi hætti áður en hitinn fór undir frostmark. Þetta verklag er þvert á viðmið á hinum Norðurlöndunum og loftslags- og lýðheilsumarkmið stjórnvalda.“ Loftgæði Vegagerð Reykjavík Umferð Mest lesið Kosningavaktin: Sjálfstæðisflokkurinn fagnaði um allt land Innlent Lokatölur í Reykjavík: Sjálfstæðisflokkurinn nær níunda manni inn Innlent Hildur með pálmann í höndunum Innlent Mótframbjóðendur „hvísla ástarorðum“ Innlent „Hvað sagðiru, 42? Það er geðveikt!“ Innlent Lokatölur í Kópavogi: Ásdís með hreinan meirihluta Innlent Lokatölur í Hafnarfirði: Samfylking tapar fulltrúum og meirihluti heldur Innlent Stefán Pálsson og Vinstrið sleikja sárin Innlent Lokatölur í Mosfellsbæ: Meirihlutinn kolfallinn Innlent Lokatölur í Garðabæ: Sjálfstæðismenn bæta við sig fulltrúa Innlent Fleiri fréttir Hveitibrauðsdagar ríkisstjórnarinnar endanlega búnir Lokatölur í Húnabyggð: D listinn bætir við sig og nær meirihluta Lokatölur á Skagaströnd: Hjón náðu inn fyrir sitt hvorn listann Lokatölur í Langanesbyggð: Oddvitinn síðastur inn í óbundnum kosningum Bein útsending: Kosningaveisla á Sprengisandi Stefán Pálsson og Vinstrið sleikja sárin Margt í miðborginni og annríki hjá lögreglu Hildur með pálmann í höndunum Lokatölur úr Flóahreppi: Meirihlutinn bætti við sig manni Lokatölur í Garðabæ: Sjálfstæðismenn bæta við sig fulltrúa Lokatölur í Kópavogi: Ásdís með hreinan meirihluta Lokatölur í Reykjavík: Sjálfstæðisflokkurinn nær níunda manni inn Mótframbjóðendur „hvísla ástarorðum“ Lokatölur í Eyjafjarðarsveit: F-listinn stækkar meirihlutann Lokatölur úr Hörgársveit: Gróska fékk flest atkvæði Samhenta sveitin með mikinn sigur í Hvalfjarðarsveit Lokatölur úr Fjarðabyggð: Meirihlutinn heldur þrátt fyrir missi Lokatölur í Hafnarfirði: Samfylking tapar fulltrúum og meirihluti heldur Getur ekki lengur myndað tveggja flokka meirihluta með Miðflokknum Lokatölur í Mosfellsbæ: Meirihlutinn kolfallinn Raddir okkar allra unnu stórsigur Lokatölur úr Fjallabyggð: Meirihlutinn heldur velli Lokatölur á Akureyri: Sjálfstæðismenn rétt mörðu Bæjarlistann Lokatölur í Árborg: Sjálfstæðisflokkur hélt hreinum meirihluta Lokatölur í Borgarbyggð og Skorradalshreppi: Meirihlutinn fallinn Lokatölur í Múlaþingi: Meirihlutinn bætir við sig Lokatölur í Bláskógabyggð: Það sama upp úr kössunum og síðast Ingibjörg Þóranna hlaut flest atkvæði í Dalabyggð Einar vill Viðreisn frekar en Miðflokkinn Framtíðarlistinn með meirihluta í Súðavíkurhreppi Sjá meira
„Í vikunni var greinarhöfundur að aka niður Hverfisgötu síðdegis í Reykjavík. Þá voru verktakar með stórvirkar steinsagir í gangi vegna framkvæmda við Vatnsstíg. Þykkur steinryksmökkur lá yfir Hverfisgötunni frá Vatnsstígnum og hélt áfram að berast þar sem ekkert var slegið af við sögunina. Þetta þykir eðlilegt verklag,“ segir Runólfur Ólafsson, formaður FÍB, í pistli á heimasíðu félagsins. Undanfarnar vikur hefur verið gefinn út fjöldi viðvarana vegna mikils svifryks á höfuðborgarsvæðinu og íbúar ítrekað beðnir um að hvíla einkabílinn. Rykbinding hefur farið fram nokkrum sinnum en þó er talsvert um mengun vegna óvenjulegs tíðarfars í janúar sem einkenndist af stilltu og þurru veðurfari. Í dag mælast loftgæðin góð á höfuðborgarsvæðinu, en gera má ráð fyrir því að ekki séu margir á ferli á laugardagsmorgni. Grípa rykið strax Runólfur ber höfuðborgarsvæðið saman við skandinavísk lönd. Þar séu strangari kröfur, sér í lagi fyrir verktaka um að sinna rykstjórnun sem sé sjálfsagður hluti af vinnuvernd og umhverfisstjórnun. „Í Skandinavíu er lögð áhersla á að grípa rykið um leið og það verður til og áður en það fer út í andrúmsloftið,“ segir hann og vísar meðal annars í tæki á byggingarsvæðum tengdum öflugum iðnaðarryksugum. „Yfirvöld á hinum Norðurlöndunum geta stöðvað framkvæmdir tafarlaust ef ryk fer yfir viðmiðunarmörk eða ef verktaki getur ekki sýnt fram á fullnægjandi rykbindingu. Hér á landi er ekkert gert.“ Þrífa þurfi göturnar Runólfur bendir einnig á að flestir norðlægir bæir og borgir viðhafi ákveðið verklag um hreinsun gatna á veturna sem miðast við stöðug þrif um árið. Um leið og hitastigið fer yfir frostmark séu ökutæki sem þrífa götur og gangstíga send út. „Samkvæmt upplýsingum frá Vegagerðinni er gert ráð fyrir að stofnbrautir séu hreinsaðar fjórum sinnum á ári og aðeins einn þvottur á gatnamótum og hellulögðum eyjum. Fyrsta hreinsunin í ár var óvenju snemma á ferðinni enda ástandið orðið slæmt,“ segir Runólfur. „En það var farið svo seint af stað með hreinsunina að ekki tókst að klára verkið með fullnægjandi hætti áður en hitinn fór undir frostmark. Þetta verklag er þvert á viðmið á hinum Norðurlöndunum og loftslags- og lýðheilsumarkmið stjórnvalda.“
Loftgæði Vegagerð Reykjavík Umferð Mest lesið Kosningavaktin: Sjálfstæðisflokkurinn fagnaði um allt land Innlent Lokatölur í Reykjavík: Sjálfstæðisflokkurinn nær níunda manni inn Innlent Hildur með pálmann í höndunum Innlent Mótframbjóðendur „hvísla ástarorðum“ Innlent „Hvað sagðiru, 42? Það er geðveikt!“ Innlent Lokatölur í Kópavogi: Ásdís með hreinan meirihluta Innlent Lokatölur í Hafnarfirði: Samfylking tapar fulltrúum og meirihluti heldur Innlent Stefán Pálsson og Vinstrið sleikja sárin Innlent Lokatölur í Mosfellsbæ: Meirihlutinn kolfallinn Innlent Lokatölur í Garðabæ: Sjálfstæðismenn bæta við sig fulltrúa Innlent Fleiri fréttir Hveitibrauðsdagar ríkisstjórnarinnar endanlega búnir Lokatölur í Húnabyggð: D listinn bætir við sig og nær meirihluta Lokatölur á Skagaströnd: Hjón náðu inn fyrir sitt hvorn listann Lokatölur í Langanesbyggð: Oddvitinn síðastur inn í óbundnum kosningum Bein útsending: Kosningaveisla á Sprengisandi Stefán Pálsson og Vinstrið sleikja sárin Margt í miðborginni og annríki hjá lögreglu Hildur með pálmann í höndunum Lokatölur úr Flóahreppi: Meirihlutinn bætti við sig manni Lokatölur í Garðabæ: Sjálfstæðismenn bæta við sig fulltrúa Lokatölur í Kópavogi: Ásdís með hreinan meirihluta Lokatölur í Reykjavík: Sjálfstæðisflokkurinn nær níunda manni inn Mótframbjóðendur „hvísla ástarorðum“ Lokatölur í Eyjafjarðarsveit: F-listinn stækkar meirihlutann Lokatölur úr Hörgársveit: Gróska fékk flest atkvæði Samhenta sveitin með mikinn sigur í Hvalfjarðarsveit Lokatölur úr Fjarðabyggð: Meirihlutinn heldur þrátt fyrir missi Lokatölur í Hafnarfirði: Samfylking tapar fulltrúum og meirihluti heldur Getur ekki lengur myndað tveggja flokka meirihluta með Miðflokknum Lokatölur í Mosfellsbæ: Meirihlutinn kolfallinn Raddir okkar allra unnu stórsigur Lokatölur úr Fjallabyggð: Meirihlutinn heldur velli Lokatölur á Akureyri: Sjálfstæðismenn rétt mörðu Bæjarlistann Lokatölur í Árborg: Sjálfstæðisflokkur hélt hreinum meirihluta Lokatölur í Borgarbyggð og Skorradalshreppi: Meirihlutinn fallinn Lokatölur í Múlaþingi: Meirihlutinn bætir við sig Lokatölur í Bláskógabyggð: Það sama upp úr kössunum og síðast Ingibjörg Þóranna hlaut flest atkvæði í Dalabyggð Einar vill Viðreisn frekar en Miðflokkinn Framtíðarlistinn með meirihluta í Súðavíkurhreppi Sjá meira