Á ekki von á neinni byltingu innan Fram­sóknar­flokksins

„Lilja hefur verið lengi í Framsóknarflokknum, fjölskylda hennar er rótgróin innan flokksins þannig að það eru engar sérstakar byltingar sem við getum átt von á,“ segir Eiríkur Bergmann, prófessor í stjórnmálafræði, í kvöldfréttum Sýnar.

Lilja Alfreðsdóttir var í gær kjörin formaður Framsóknarflokksins, fyrst kvenna. Lilja kveðst ekki hafa áhuga á að færa flokkinn til hægri, líkt og hún telur klofningsflokkinn Miðflokkinn hafa gert. Framsókn væri með skýra stefnu á miðjunni.

„Hún hefur verið aðeins hægra megin en núverandi forysta í efnahagsmálum. Sjálf segist hún vilja vera nær miðjunni þannig þetta eru ekki stórpólitísk tíðindi hvað varðar stefnu flokksins,“ segir Eiríkur.

Erfitt starf fyrir höndum

Hann telur starfið geta verið afar erfitt fyrir Lilju þar sem hún hlaut ekki kjör inn á þing í síðustu Alþingiskosningunum. Sjálf líkti hún sér við þjálfara á hliðarlínunni.

„Það er erfitt fyrir utanaðkomandi sem ekki situr á þingi að taka við forystu í stjórnmálaflokki. Alveg sér í lagi þegar flokkurinn er utan ríkisstjórnar svo það er ekki hægt að setjast í ráðherrastól og komast þannig inn í þetta og líka þegar það er svona langt til kosninga. Það eru tvö og hálft ár í það minnsta í boðaðar kosningar og það er gríðarlega langur tími fyrir þetta,“ segir Eiríkur.

Nokkur fordæmi séu þó fyrir stöðunni, líkt og þegar Jón Sigurðsson var kjörinn formaður árið 2006. Flokkurinn var á þeim tíma í ríkisstjórn og fékk Jón því embætti iðnaðarráðherra.

„Sambærilegasta dæmið við þetta er nú líklega þegar Ólafur Ragnar er kjörinn formaður Alþýðubandalagsins árið 1987. Þá var hann varaþingmaður þannig að hann var utan þings og Alþýðubandalagið var ekki í ríkisstjórn en það var honum til happs að ríkisstjórn Þorsteins Pálssonar sprakk í beinni útsendingu hérna á Stöð 2 á sínum tíma,“ segir Eiríkur.

Tækifærismennska fólgin í breyttri stöðu flokks

Á flokksþinginu var ákveðið að Framsókn tekur afdráttarlausa afstöðu gegn bókun 35 og aðild að Evrópusambandinu. Það þykir athugavert þar sem í síðustu tíð Framsóknar í ríkisstjórn var bókunin lögð fram. 

„Það er hægt að lesa það í þetta að Framsókn er nú í stjórnarandstöðu og var þá í ríkisstjórn og þurfti að umgangast ákveðin mál af annars konar ábyrgð en núna. Auðvitað er ákveðin tækifærismennska fólgin í því þegar staða flokks breytist, þannig það er það sem hægt er að lesa í það,“ segir hann.

Hann segist þó ekki geta fullyrt að flokkurinn sé að reyna sækja fylgi frá Miðflokknum með yfirlýsingunni.

 Framsóknarflokkurinn á sér reyndar sögu um að vera Evrópusinnaðastur íslenskra stjórnmálaflokka í tíð Halldórs Ásgrímssonar en lengst af hefur hann verið andvígur aðild. Lilja hefur nú líka sagt að hún sé fylgjandi þjóðaratkvæðagreiðslu um áframhaldandi aðildarviðræður þannig að hún er ekki andvíg því. Auðvitað kemur þetta ekkert sérstaklega á óvart.“