Sendi Evrópu tóninn: „Þú mótar ekki nýja heimsmynd með eintómum orðum“ Samúel Karl Ólason skrifar 22. janúar 2026 15:32 Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, sagði Evrópu þurfa að breytast og það hratt. AP/Markus Schreiber Vólódímír Selenskí, forseti Úkraínu, gagnrýndi ríki Evrópu og sagði ráðamenn heimsálfunnar skorta pólitískan vilja til að standa í hárinu á Vladimír Pútín, forseta Rússlands. Hann kallaði eftir alvöru aðgerðum frá Evrópu og aukinni samstöðu, svo eitthvað sé nefnt. Í ræðu sem hann hélt á ráðstefnu Alþjóðaefnahagsráðsins í Davos í Sviss í dag benti Selenskí á að ári áður hefði hann haldið ræðu á sama stað þar sem hann kallaði eftir því að Evrópa lærði að verja sig sjálf. Síðan þá hefði ekkert gerst. Forsetinn líkti ástandinu í Evrópu við myndina Groundhog Day, þar sem ekkert breyttist. Ráðamenn í Evrópu ætla sér í umtalsverða hernaðaruppbyggingu og samþykktu umtalsverð fjárútlát til þessa í fyrra. Það hefur þó enn sem komið er ekki skilað sér í aukinni hergagnaframleiðslu. Hann sagði Evrópu ekki nægilega sterkt pólitískt afl og að ráðamenn virtust ráðvilltir. Heimsálfan hefði burði til að geta beitt sér og varið hagsmuni sína, með samvinnu, en breytinga væri þörf. „Þú mótar ekki nýja heimsmynd með eintómum orðum.“ Selenskí vísaði sérstaklega til evrópskra stjórnmálamanna sem væru hliðhollir Rússlandi og þá sérstaklega til Viktors Orban, forsætisráðherra Ungverjalands. Hann sagði að hver einasti „Viktor“ sem lifði á evrópskum peningum, á sama tíma og hann færi ítrekað gegn hagsmunum Evrópu, ætti refsingu skilda. Zelensky:Instead of becoming a truly global power, Europe remains a beautiful but fragmented of small and middle powers. Instead of taking decisive responsibility for defending freedom worldwide — especially as America’s focus shifts elsewhere — Europe appears lost.Some try… pic.twitter.com/MDVbmqWhpy— Clash Report (@clashreport) January 22, 2026 Skammaði Evrópu vegna skuggaflotans Meðal annars talaði Selenskí um svokallaðan „skuggaflota“ Rússa. Það er stór floti flutningaskipa sem þeir og nokkur önnur ríki nota til að komast hjá viðskiptaþvingunum og refsiaðgerðum. Sjá einnig: Svona virkar „skuggaflotinn“ Hann sagði að Bandaríkjamenn hefðu stöðvað þó nokkur slík skip en ríki Evrópu hefðu ekkert gert og spurði Selenskí af hverju ekki. Fjölda skipa úr flotanum væri siglt undan ströndum Evrópu á degi hverjum en ekkert væri gert við þau. Olían sem þau fluttu væri notuð til að afla tekna fyrir rússneska ríkið og fjármagna stríðsrekstur Rússa í Úkraínu. Selenskí sagði Rússa enn geta framleitt fjölda eldflauga þar sem þeir ættu auðvelt með að komast hjá refsiaðgerðum. Það væri ekki bara í Kína sem Rússar kæmu höndum yfir aðföng fyrir hergögn, heldur einnig í Evrópu, Bandaríkjunum og í Taívan. „Evrópa segir ekkert. Bandaríkin segja ekkert og Pútín heldur áfram að framleiða eldflaugar.“ Þessar eldflaugar auk dróna eru Rússar að nota gegn orkuinnviðum í Úkraínu og hitaveitu en kuldi hefur verið mjög mikill á svæðinu. Selenskí spurði í ræðu sinni hvort það yrði ekki ódýrara fyrir alla að koma í veg fyrir að Rússar hefðu aðgang að þessum íhlutum eða jafnvel gera árásir á verksmiðjurnar þar sem Rússar framleiða vopn sín. Vísaði hann til þess að í fyrra fór fram mikil umræða hvort útvega ætti Úkraínumönnum langdræg vopn en nú sé ekki talað um það. Þrátt fyrir það bærist reglulega fjöldi eldflauga og dróna frá Rússlandi. „Við vitum enn hvar þessar verksmiðjur eru. Þeir eru að miða á Úkraínu í dag en á morgun gæti það verið ríki í NATO.“ Í lok ræðu sinnar sagði Selenskí að ríki Evrópu þyrftu á sjálfstæðri Úkraínu að halda. Annars gæti Evrópa staðið frammi fyrir því að verja eigið frelsi og eigin lifnaðarhætti. Sagði fundinn með Trump hafa gengið vel Eftir að hann lauk ræðu sinni svaraði Selenskí nokkrum spurningum og var hann meðal annars spurður út í friðarviðræður og fund sinn með Donald Trump, forseta Bandaríkjanna, fyrir ræðuna. Hann sagði fundinn hafa gengið vel. Þegar kemur að friðarviðræðum sagði hann þær langt komnar en mjög erfiðar. Enn sem komið er hafa þessar viðræður þó nánast eingöngu verið milli Bandaríkjanna annars vegar og Úkraínu og ríkja Evrópu hins vegar. Jared Kushner og Steve Witkoff hafa fundað með Rússum í millitíðinni en það virðist litlum árangri hafa skilað. Selenskí sagði að Rússar væru að missa um 35 þúsund hermenn á hverjum mánuði í Úkraínu og að Rússar ættu orðið erfitt með að fylla upp í raðir sínar. Zelensky on Russian casualties:I’m sharing real figures with you. The real statistic is 35,000 killed per month. 35,000 soldiers.Last year this month, it was about 14,000. Russia is not thinking about it, but we do.We know that they mobilize 43,000 per month, and they begin… pic.twitter.com/yblsiJV6ZQ— Clash Report (@clashreport) January 22, 2026 Áhugasamir geta hlustað á ræðu Selenskís og svör hans við spurningum í kjölfarið í spilaranum hér að neðan. Hann tekur til máls eftir rétt rúmar nítján mínútur. Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Rússland Evrópusambandið Hernaður Mest lesið Áhugamálunum forgangsraðað framar náminu Innlent „Við höldum í fjallarómantíkina“ Innlent Fjárlögin leiði til stöðnunar Landspítalans Innlent Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Erlent Hætti í flokknum eftir samtal Ingu Sæland við eiginkonuna Innlent „Ofsalega leið og sár yfir þessari framgöngu hans“ Innlent Hefði átt að vita að stungan gæti leitt til dauða Innlent „Ég er hreinlega mjög hrædd“ Innlent Nær fjórir af hverjum tíu bitnir Innlent Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Erlent Fleiri fréttir Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Afhjúpa RIS-vanda í Evrópu og Bandaríkjunum Býður Kanada aukaaðild að Evrópusambandinu Fréttaþyrla NBC hrapaði í Los Angeles Áfram gengur að stoppa upp í ósongatið Loka Kennedy-miðstöðinni eftir að Trump fékk ekki nafn sitt á bygginguna Myndu rústa Póllandi á tveimur til þremur dögum Skutu vegna „ögrandi hegðunar“ dönsku herþyrlunnar Hægt hefði verið koma í veg fyrir dauðsföll barna á sjúkrahúsi Letby Eitt alræmdasta sakamál Ástralíu: Raðmorðingja sleppt úr fangelsi Nemandi alvarlega særður í stunguárás í skóla í Osló Lýsti yfir samkomulagi sem lá ekki fyrir Rússneskt skip skaut blysum að danskri herþyrlu Hafna viðræðum til hægri Sjá meira
Í ræðu sem hann hélt á ráðstefnu Alþjóðaefnahagsráðsins í Davos í Sviss í dag benti Selenskí á að ári áður hefði hann haldið ræðu á sama stað þar sem hann kallaði eftir því að Evrópa lærði að verja sig sjálf. Síðan þá hefði ekkert gerst. Forsetinn líkti ástandinu í Evrópu við myndina Groundhog Day, þar sem ekkert breyttist. Ráðamenn í Evrópu ætla sér í umtalsverða hernaðaruppbyggingu og samþykktu umtalsverð fjárútlát til þessa í fyrra. Það hefur þó enn sem komið er ekki skilað sér í aukinni hergagnaframleiðslu. Hann sagði Evrópu ekki nægilega sterkt pólitískt afl og að ráðamenn virtust ráðvilltir. Heimsálfan hefði burði til að geta beitt sér og varið hagsmuni sína, með samvinnu, en breytinga væri þörf. „Þú mótar ekki nýja heimsmynd með eintómum orðum.“ Selenskí vísaði sérstaklega til evrópskra stjórnmálamanna sem væru hliðhollir Rússlandi og þá sérstaklega til Viktors Orban, forsætisráðherra Ungverjalands. Hann sagði að hver einasti „Viktor“ sem lifði á evrópskum peningum, á sama tíma og hann færi ítrekað gegn hagsmunum Evrópu, ætti refsingu skilda. Zelensky:Instead of becoming a truly global power, Europe remains a beautiful but fragmented of small and middle powers. Instead of taking decisive responsibility for defending freedom worldwide — especially as America’s focus shifts elsewhere — Europe appears lost.Some try… pic.twitter.com/MDVbmqWhpy— Clash Report (@clashreport) January 22, 2026 Skammaði Evrópu vegna skuggaflotans Meðal annars talaði Selenskí um svokallaðan „skuggaflota“ Rússa. Það er stór floti flutningaskipa sem þeir og nokkur önnur ríki nota til að komast hjá viðskiptaþvingunum og refsiaðgerðum. Sjá einnig: Svona virkar „skuggaflotinn“ Hann sagði að Bandaríkjamenn hefðu stöðvað þó nokkur slík skip en ríki Evrópu hefðu ekkert gert og spurði Selenskí af hverju ekki. Fjölda skipa úr flotanum væri siglt undan ströndum Evrópu á degi hverjum en ekkert væri gert við þau. Olían sem þau fluttu væri notuð til að afla tekna fyrir rússneska ríkið og fjármagna stríðsrekstur Rússa í Úkraínu. Selenskí sagði Rússa enn geta framleitt fjölda eldflauga þar sem þeir ættu auðvelt með að komast hjá refsiaðgerðum. Það væri ekki bara í Kína sem Rússar kæmu höndum yfir aðföng fyrir hergögn, heldur einnig í Evrópu, Bandaríkjunum og í Taívan. „Evrópa segir ekkert. Bandaríkin segja ekkert og Pútín heldur áfram að framleiða eldflaugar.“ Þessar eldflaugar auk dróna eru Rússar að nota gegn orkuinnviðum í Úkraínu og hitaveitu en kuldi hefur verið mjög mikill á svæðinu. Selenskí spurði í ræðu sinni hvort það yrði ekki ódýrara fyrir alla að koma í veg fyrir að Rússar hefðu aðgang að þessum íhlutum eða jafnvel gera árásir á verksmiðjurnar þar sem Rússar framleiða vopn sín. Vísaði hann til þess að í fyrra fór fram mikil umræða hvort útvega ætti Úkraínumönnum langdræg vopn en nú sé ekki talað um það. Þrátt fyrir það bærist reglulega fjöldi eldflauga og dróna frá Rússlandi. „Við vitum enn hvar þessar verksmiðjur eru. Þeir eru að miða á Úkraínu í dag en á morgun gæti það verið ríki í NATO.“ Í lok ræðu sinnar sagði Selenskí að ríki Evrópu þyrftu á sjálfstæðri Úkraínu að halda. Annars gæti Evrópa staðið frammi fyrir því að verja eigið frelsi og eigin lifnaðarhætti. Sagði fundinn með Trump hafa gengið vel Eftir að hann lauk ræðu sinni svaraði Selenskí nokkrum spurningum og var hann meðal annars spurður út í friðarviðræður og fund sinn með Donald Trump, forseta Bandaríkjanna, fyrir ræðuna. Hann sagði fundinn hafa gengið vel. Þegar kemur að friðarviðræðum sagði hann þær langt komnar en mjög erfiðar. Enn sem komið er hafa þessar viðræður þó nánast eingöngu verið milli Bandaríkjanna annars vegar og Úkraínu og ríkja Evrópu hins vegar. Jared Kushner og Steve Witkoff hafa fundað með Rússum í millitíðinni en það virðist litlum árangri hafa skilað. Selenskí sagði að Rússar væru að missa um 35 þúsund hermenn á hverjum mánuði í Úkraínu og að Rússar ættu orðið erfitt með að fylla upp í raðir sínar. Zelensky on Russian casualties:I’m sharing real figures with you. The real statistic is 35,000 killed per month. 35,000 soldiers.Last year this month, it was about 14,000. Russia is not thinking about it, but we do.We know that they mobilize 43,000 per month, and they begin… pic.twitter.com/yblsiJV6ZQ— Clash Report (@clashreport) January 22, 2026 Áhugasamir geta hlustað á ræðu Selenskís og svör hans við spurningum í kjölfarið í spilaranum hér að neðan. Hann tekur til máls eftir rétt rúmar nítján mínútur.
Úkraína Innrás Rússa í Úkraínu Rússland Evrópusambandið Hernaður Mest lesið Áhugamálunum forgangsraðað framar náminu Innlent „Við höldum í fjallarómantíkina“ Innlent Fjárlögin leiði til stöðnunar Landspítalans Innlent Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Erlent Hætti í flokknum eftir samtal Ingu Sæland við eiginkonuna Innlent „Ofsalega leið og sár yfir þessari framgöngu hans“ Innlent Hefði átt að vita að stungan gæti leitt til dauða Innlent „Ég er hreinlega mjög hrædd“ Innlent Nær fjórir af hverjum tíu bitnir Innlent Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Erlent Fleiri fréttir Slapp við fangelsisvist eftir að hafa notað maura í matargerð Rússar kjósa sér 450 skoðanabræður Rússar hafi skipulagt fjölþáttaárás gegn Póllandi Vill fara með Svíþjóð í nýja átt Telja Bandaríkjamenn kunna að hafa framið stríðsglæpi í Íran Kristersson sagði af sér eftir að öll atkvæði voru talin „Þetta snýst um fullveldi“ Þvertaka fyrir að Karl hafi sagt að Díana myndi gleymast fljótt Sænskur stórglæpon handsamaður í Marokkó Samþykktu frumvarp Grahams einu og hálfu ári seinna Hótar háum tollum og að hætta viðskiptum við ESB Varði breytingar á reglum um ráðningar og dýraníð Krefst þess með hástöfum að stýrivextir verði lækkaðir Nær hundrað prósent líkur á sigri vinstri blokkarinnar Kostaði 57 milljarða að verjast einni árás Hútar skutu niður herþotu Sáda Ný réttarhöld gætu reynst flókin í framkvæmd Afhjúpa RIS-vanda í Evrópu og Bandaríkjunum Býður Kanada aukaaðild að Evrópusambandinu Fréttaþyrla NBC hrapaði í Los Angeles Áfram gengur að stoppa upp í ósongatið Loka Kennedy-miðstöðinni eftir að Trump fékk ekki nafn sitt á bygginguna Myndu rústa Póllandi á tveimur til þremur dögum Skutu vegna „ögrandi hegðunar“ dönsku herþyrlunnar Hægt hefði verið koma í veg fyrir dauðsföll barna á sjúkrahúsi Letby Eitt alræmdasta sakamál Ástralíu: Raðmorðingja sleppt úr fangelsi Nemandi alvarlega særður í stunguárás í skóla í Osló Lýsti yfir samkomulagi sem lá ekki fyrir Rússneskt skip skaut blysum að danskri herþyrlu Hafna viðræðum til hægri Sjá meira