Magga Stína! Helga Völundardóttir skrifar 3. október 2025 10:02 Við sem heima sitjum og höfum gert undanfarið ár með annan fótinn í eigin heimi sem gengur sinn vanagang og hinn á samfélagsmiðlum að fylgjast með þjóðarmorði þar sem börn eru drepin, skilin eftir limlest og brennd, svipt foreldrum, framtíð og lífi. Þar sem foreldrar eru myrtir á ógeðslegri hátt en nokkurt okkar hefur séð í neinni hryllingsmynd fyrir framan börnin, erum buguð af botnlausri og vanmáttugri sorg. Mörg okkar hætt að horfa, skrollum hratt framhjá því einfalt vestrænt hjarta getur ekki borið þetta myrkur, þessa sorg og hryllingssögu. Hryllingssaga mannkyns. Aldrei hefur nokkuð annað sést á meðan drýgt er. Aldrei í sögu mannsins höfum við haft aðra eins viðurstyggð við fingur okkar daglega á litlu ofurtölvunum sem við öll höfum í vasa og veski og köllum síma. Aldrei hefur vanmátturinn orðið eins áþreifanlegur í okkar sögu þar sem við heima sitjum, vitandi af þessu, svo langt í burtu, en við fingur okkar samt. Ég á erfitt með að skilja þau sem heima sitja og spá ekki í þetta, ég á enn erfiðara með að skilja þau sem heima sitja og afneita þessu. Öll erum við með þennan hrylling við fingurna. Ég er ein af þeim sem heima situr og hái baráttu á hverjum degi við þungann sem hlýst af þeim vanmætti sem umlykur mitt auma mannshjarta og þessa hörmung sem aldrei verður afmáð og enginn veit hvernig endar. Smán mannkynsins er algjör. tik-tak tik-tik-tak, segir hjartað mitt lamað af ótta, það þýðir “sigrar hið illa?” Nú siglir hún Magga Stína okkar inn í þetta myrkur og af því eru fréttir og við þær fréttir láta landsmenn í sér heyra og því miður skríður botnleðjan þar upp á yfirborðið Íslandi og mannkyninu til ævarandi skammar. Mig langar að segja þetta: Magga Stína hefur verið áberandi og haft eins hátt og ein kona getur haft á meðan á þessu gengur. Hennar framlag er á heimstungu kallað aktivismi og það er aldrei neitt annað en akkúrat aktivismi sem hefur verið jarðvegurinn undir stoðunum sem síðan fella hið illa. En, ef það er enginn slíkur jarðvegur, þá er ekkert. Magga Stína er mold í þessum jarðveg, hetjan sem hrópar, fyrst á vindinn, svo á himininn og heiminn og stjórnmálamennina okkar, sem verða þegar í stað að hætta að ræða opinberlega um stríðs og morðóðar skepnur eins og vitiborna menn með einhver áform önnur en þau sem eru sýnd daglega á símanum okkar, við getum ekki hlustað á þetta píp lengur, við verðurm að tala mannamál við hvort annað. Magga Stína stígur svo um borð skipsins sem siglir inn í myrkur hins illa til að blakta því ljósi sem eftir er, fyrir hönd okkar allra sem heima sitjum í óbærilegum aðstæðum þess vanmáttuga. Á slíkri stundu ættum við öll að vera Magga Stína. Þetta gerir hún til að halda á lofti fána mennskunnar á meðan verið er að eyða henni og þið sem haldið að það sé betra heima setið í draumarúmi munið þetta: Á Gaza er verið að myrða börn, mömmur, pabba, ömmur, afa og allar manneskjur, það er verið að sprengja þær í loft upp, skjóta þær á færi, svelta þær og loka inni í tugþúsundavís og núna er Rauði Krossinn flúin því hann veit að hann getur ekki tryggt fólki sínu líf undan þeim morð-óðu öpum sem þarna vaða um. Það er inn í þetta sem Magga Stína siglir, með fána mennskunnar að húni og minnir ykkur í leiðnni á, sem finnst hún trufla friðinn ykkar, að þið eruð herlausir íbúar á alveg svakalega girnilegri eyju sem einhver, einhverntíma og kannski bráðum langar í. Það er hugsanlega vit í því í leiðinni að leiða hugann að því að ef hið illa sigrar þá gilda engar reglur lengur, það er ekkert að leita, það er enginn, nema allar Möggu Stínurnar. Þegar ég skrifa þetta eru bara fáeinar klukkustundir síðan hermálaráðherra Bandaríkjanna lýsti því yfir á stórum fundi með herforingjum hersins þar, að Genfarsáttmálinn væri í hans huga prump. Það væri þannig að þar sem hinn ameríski her stigi niður fæti, mætti drepa og fanga hvern þann sem hvaða hermanni sem er þætti vera drepanlegur eða óæskilegur, hvar sem þeir koma, það finnst honum. afhverju? Jú af því að augljóslega þá er það hægt, Gaza er að sjálfsögðu fordæmisgefandi, eða hvað hélduð þið? Heimurinn er vanmáttugur og það er hægðarleikur að myrða og svalla í blóði barna í beinni útsendingu án þess að neinn geri neitt, nema náttúrulega Magga Stína og hennar líkar. Þið getið svo í leiðinni haft það í huga að sami hermálaráðherra breytti nafni varnarmálaráðuneytisins í hermálaráðuneytið, eða úr „ministry of defence“ í „ministry of war“ og hefur leyfi til að koma hingað með her sinn hvenær sem er og undir hvaða kringumstæðum sem er, ætli þögnin verði eins notaleg og áður ef það gerist. Fólk eins og Magga Stína er heimsins eina von. Hún hefur lengi verið að reyna að vekja okkur, kominn tími til að vakna og standa með henni, hrópa með henni, biðja fyrir henni og öllum hennar líkum og hafa samband við öll þau sem að baki hennar standa og bjóða fram aðstoð í hvaða mynd sem er, rísa upp, vakna! Það er sturlun að yfirtaka þann heim sem við þekkjum, þetta er barátta góðs og ills og það eru þrír valkostir: Hið illa, þögnin, eða baráttan við hið illa. Hvar ert þú? Það er núna eða aldrei að svara. JE SUIS MAGGA STÍNA! Höfundur starfar við Listaháskóla Íslands og er nemandi í þjóðfræði við Háskóla Íslands. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Við sem heima sitjum og höfum gert undanfarið ár með annan fótinn í eigin heimi sem gengur sinn vanagang og hinn á samfélagsmiðlum að fylgjast með þjóðarmorði þar sem börn eru drepin, skilin eftir limlest og brennd, svipt foreldrum, framtíð og lífi. Þar sem foreldrar eru myrtir á ógeðslegri hátt en nokkurt okkar hefur séð í neinni hryllingsmynd fyrir framan börnin, erum buguð af botnlausri og vanmáttugri sorg. Mörg okkar hætt að horfa, skrollum hratt framhjá því einfalt vestrænt hjarta getur ekki borið þetta myrkur, þessa sorg og hryllingssögu. Hryllingssaga mannkyns. Aldrei hefur nokkuð annað sést á meðan drýgt er. Aldrei í sögu mannsins höfum við haft aðra eins viðurstyggð við fingur okkar daglega á litlu ofurtölvunum sem við öll höfum í vasa og veski og köllum síma. Aldrei hefur vanmátturinn orðið eins áþreifanlegur í okkar sögu þar sem við heima sitjum, vitandi af þessu, svo langt í burtu, en við fingur okkar samt. Ég á erfitt með að skilja þau sem heima sitja og spá ekki í þetta, ég á enn erfiðara með að skilja þau sem heima sitja og afneita þessu. Öll erum við með þennan hrylling við fingurna. Ég er ein af þeim sem heima situr og hái baráttu á hverjum degi við þungann sem hlýst af þeim vanmætti sem umlykur mitt auma mannshjarta og þessa hörmung sem aldrei verður afmáð og enginn veit hvernig endar. Smán mannkynsins er algjör. tik-tak tik-tik-tak, segir hjartað mitt lamað af ótta, það þýðir “sigrar hið illa?” Nú siglir hún Magga Stína okkar inn í þetta myrkur og af því eru fréttir og við þær fréttir láta landsmenn í sér heyra og því miður skríður botnleðjan þar upp á yfirborðið Íslandi og mannkyninu til ævarandi skammar. Mig langar að segja þetta: Magga Stína hefur verið áberandi og haft eins hátt og ein kona getur haft á meðan á þessu gengur. Hennar framlag er á heimstungu kallað aktivismi og það er aldrei neitt annað en akkúrat aktivismi sem hefur verið jarðvegurinn undir stoðunum sem síðan fella hið illa. En, ef það er enginn slíkur jarðvegur, þá er ekkert. Magga Stína er mold í þessum jarðveg, hetjan sem hrópar, fyrst á vindinn, svo á himininn og heiminn og stjórnmálamennina okkar, sem verða þegar í stað að hætta að ræða opinberlega um stríðs og morðóðar skepnur eins og vitiborna menn með einhver áform önnur en þau sem eru sýnd daglega á símanum okkar, við getum ekki hlustað á þetta píp lengur, við verðurm að tala mannamál við hvort annað. Magga Stína stígur svo um borð skipsins sem siglir inn í myrkur hins illa til að blakta því ljósi sem eftir er, fyrir hönd okkar allra sem heima sitjum í óbærilegum aðstæðum þess vanmáttuga. Á slíkri stundu ættum við öll að vera Magga Stína. Þetta gerir hún til að halda á lofti fána mennskunnar á meðan verið er að eyða henni og þið sem haldið að það sé betra heima setið í draumarúmi munið þetta: Á Gaza er verið að myrða börn, mömmur, pabba, ömmur, afa og allar manneskjur, það er verið að sprengja þær í loft upp, skjóta þær á færi, svelta þær og loka inni í tugþúsundavís og núna er Rauði Krossinn flúin því hann veit að hann getur ekki tryggt fólki sínu líf undan þeim morð-óðu öpum sem þarna vaða um. Það er inn í þetta sem Magga Stína siglir, með fána mennskunnar að húni og minnir ykkur í leiðnni á, sem finnst hún trufla friðinn ykkar, að þið eruð herlausir íbúar á alveg svakalega girnilegri eyju sem einhver, einhverntíma og kannski bráðum langar í. Það er hugsanlega vit í því í leiðinni að leiða hugann að því að ef hið illa sigrar þá gilda engar reglur lengur, það er ekkert að leita, það er enginn, nema allar Möggu Stínurnar. Þegar ég skrifa þetta eru bara fáeinar klukkustundir síðan hermálaráðherra Bandaríkjanna lýsti því yfir á stórum fundi með herforingjum hersins þar, að Genfarsáttmálinn væri í hans huga prump. Það væri þannig að þar sem hinn ameríski her stigi niður fæti, mætti drepa og fanga hvern þann sem hvaða hermanni sem er þætti vera drepanlegur eða óæskilegur, hvar sem þeir koma, það finnst honum. afhverju? Jú af því að augljóslega þá er það hægt, Gaza er að sjálfsögðu fordæmisgefandi, eða hvað hélduð þið? Heimurinn er vanmáttugur og það er hægðarleikur að myrða og svalla í blóði barna í beinni útsendingu án þess að neinn geri neitt, nema náttúrulega Magga Stína og hennar líkar. Þið getið svo í leiðinni haft það í huga að sami hermálaráðherra breytti nafni varnarmálaráðuneytisins í hermálaráðuneytið, eða úr „ministry of defence“ í „ministry of war“ og hefur leyfi til að koma hingað með her sinn hvenær sem er og undir hvaða kringumstæðum sem er, ætli þögnin verði eins notaleg og áður ef það gerist. Fólk eins og Magga Stína er heimsins eina von. Hún hefur lengi verið að reyna að vekja okkur, kominn tími til að vakna og standa með henni, hrópa með henni, biðja fyrir henni og öllum hennar líkum og hafa samband við öll þau sem að baki hennar standa og bjóða fram aðstoð í hvaða mynd sem er, rísa upp, vakna! Það er sturlun að yfirtaka þann heim sem við þekkjum, þetta er barátta góðs og ills og það eru þrír valkostir: Hið illa, þögnin, eða baráttan við hið illa. Hvar ert þú? Það er núna eða aldrei að svara. JE SUIS MAGGA STÍNA! Höfundur starfar við Listaháskóla Íslands og er nemandi í þjóðfræði við Háskóla Íslands.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar