Alþjóðlegi hamingjudagurinn – hvað er hamingja? Lilja Björk Ketilsdóttir skrifar 20. mars 2025 16:00 Í dag er Alþjóðlegi hamingjudagurinn en hann er haldinn hátíðlegur þann 20. mars ár hvert. Þessi dagur minnir okkur á mikilvægi þess að staldra við og íhuga hvað hamingja raunverulega er. Samkvæmt jákvæðri sálfræði er hamingja ekki bara gleðistundir eða vellíðan, heldur dýpri tilfinning um tilgang, tengsl og innri frið. Hún er ástand sem mótast af því hvernig við mætum lífinu, frekar en hvað lífið gefur okkur. Hamingja getur því verið háð því hvernig við sjáum heiminn og hvernig við tengjumst öðrum, að við reynum að sýna öðrum samkennd og virðingu í samskiptum ásamt því að tileinka okkur heilbrigt og fallegt sjálfstal getur ýtt undir hamingju. En hamingja er einstaklingsbundin og mismunandi fyrir alla, hamingja er tilfinning byggð á innri og ytri aðstæðum. Hefur þú velt því fyrir þér nýlega hvað hamingja er fyrir þér og hvað þú gerir til að viðhalda hamingju í þínu lífi? En hvað getum við gert? Samskipti eru gríðarlega mikilvægur áhrifaþáttur í okkar lífi, það hvernig við tölum um og til annarra hefur áhrif á okkur og aðra. Það hvernig við tölum um og til okkar. Þ.e. okkar eigin innri samskipti eru einnig gríðarlega mikilvægur árhifaþáttur í okkar líðan. Að við séum meðvituð um okkar eigið innra samtal. Að við tölum fallega til okkar sjálfra, að við hrósum okkur þegar gengur vel, að við mætum okkur í mildi og af góðvild. Þegar við höfum styrkt okkar eigið innra samtal og sjálfmynd getur það hjálpað okkur að finna og fylgja okkar eigin innri áttavita. Það snýst um að treysta eigin ákvörðunum og gera það sem vitum að er rétt fyrir okkur. Til að tengjast betur þessum áttavita er gott að skoða eigið gildismat. Að hugsa um hvað er mikilvægt fyrir okkur og hver eru okkar lífsgildi, ef við erum meðvituð um þetta verður auðveldara að taka ákvarðanir sem samræmast okkar innri áttavita. Einnig þurfum við að minna okkur að hvað það er sem við getum raunverulega haft áhrif á. Að sleppa því sem er ekki okkar og við höfum ekki stjórn á. Minna okkur á hvernig við getum haft áhrif á okkar upplifanir með okkar eigin viðhorfi og reyna að mæta fólki og aðstæðum í kærleika. Að minna okkur á, að tengsl byggð á virðingu, trausti og stuðningi stuðla að hamingju. Þegar við gefum og tökum á jákvæðan hátt, verða tengsl okkar sterkari og við upplifum meiri lífsánægju. En hver er leiðin að hamingjunni? Leiðin að hamingjunni er ekki bein lína eða markmið sem hægt er að ná í og setja í vasann. Hún er ferðalag sem byggir á því að rækta jákvæða eiginleika eins og þakklæti, samkennd og fyrirgefningu. Hún felst í að finna tilgang í því sem við gerum, upplifa flæði í verkefnum sem gleðja okkur og leggja okkar af mörkum til annarra. Hamingja er líka fólgin í því að viðurkenna eigin tilfinningar, bæði þær jákvæðu sem og þær erfiðari og mæta sjálfum sér af virðingu og hlýju. Með því að skoða styrkleikana okkar getum við skoðað þær áskoranir sem við þurfum að vinna með og þannig bætt styrkleikana okkar. Það er mikilvægt að þekkja og nýta eigin styrkleika, að stunda það sem við erum góð í hvað sem það er. Þegar við nýtum styrkleika okkar finnum við fyrir vellíðan og aukinni hamingju. Jákvæð sálfræði leggur áherslu á að við getum sjálf haft áhrif á eigin hamingju með því að styrkja eigin seiglu, æfa bjartsýni og leggja rækt við tengsl við aðra. Þessi gullnu orð, tengsl við aðra, við finnum ekki hamingjuna hjá öðrum en við getum ræktað hana í hreinum, heilnæmum og kærleiksríkum tengslum. Hamingjan býr oft í litlu hlutunum. Samveru við fólk sem okkur þykir vænt um, að veita öðrum stuðning eða einfaldlega að njóta kyrrðarinnar í augnablikinu. Áfangastaður eða vegferð? Að lokum er hamingjan ekki áfangastaður, heldur vegferð sem við göngum dag frá degi, þar sem við veljum meðvitað að beina athyglinni að því sem skiptir máli – tengslum, tilgangi og væntumþykju. Hér eru nokkrar hugmyndir að einföldum, en áhrifaríkum, athöfnum sem hægt er að gera á Alþjóðlega hamingjudaginn, sem og aðra daga, til að ýta undir eigin hamingju og í sumum tilfellum einnig hamingju annarra: 1. Skrifa þakklætisbréf eða skilaboð •Hugsaðu um einhvern sem hefur haft jákvæð áhrif á líf þitt. Skrifaðu honum/henni bréf eða skilaboð þar sem þú tjáir þakklæti þitt og hvernig sá einstaklingur hefur skipt máli fyrir þig. Það veitir bæði þér og viðtakandanum gleði. 2. Gefðu tíma •Gefðu einhverjum tíma þinn. Bjóddu vini, fjölskyldumeðlim eða vinnufélaga í göngutúr eða kaffibolla. Raunveruleg nærvera og hlustun eru eitt það dýrmætasta sem við getum gefið okkur og öðrum. 3. Gerðu óvænta góðverk •Það getur verið eitthvað lítið eins og að bjóða fram hjálp, greiða fyrir kaffi einhvers í röðinni, skilja eftir jákvæða miða á almennum stað eða hrósa ókunnugum. Smáar athafnir geta breytt degi einhvers til hins betra. Það er svo mikilvægt að muna að lítið atriði sem skiptir okkur kannski ekki miklu máli getur haft gríðarlega áhrif á aðra. 4. Taktu pásu og hugleiddu •Gefðu þér rólega stund. Prófaðu kannski að fara í gegnum hugleiðslu þar sem þú einbeitir þér að því sem veitir lífinu þínu merkingu. Þú getur líka skrifað niður það sem veitir þér hamingju og hvernig þú getur ræktað það oftar. 5. Brostu til annarra •Bros hefur ótrúleg áhrif á þig og aðra! Brostu af einlægni til þeirra sem þú hittir í dag – hvort sem það er í vinnunni, á förnum vegi eða heima. Einfalt atriði en alveg ótrúlega smitandi og hefur mikil áhrif. 6. Skipulegðu einhverskonar samveru •Haltu smá te- eða kaffiboð með fólki sem þér þykir vænt um. Gerðu eitthvað með þeim sem fylla þig jákvæðri orku og veita þér gleði, eins og að spila, elda eða fara út í náttúruna, hvað sem þér dettur í hug. 7. Ræktaðu tengslin við þig •Gerðu eitthvað sem þér finnst þú hafa gott af. Það gæti verið jóga, löng gönguferð, að fara í heitt bað, dansa, hlusta á tónlist eða hreinlega að hvíla þig. Tími í náttúrunni getur t.d. verið mjög heilsusamlegur fyrir andlega og líkamlega vellíðan. Mundu að hamingjan byrjar innan frá. „Gættu að þeim er gleðina skortir, góðvildin er svo sterk“ Höfundur er viðskiptafræðingur, yogakennari, markþjálfi og með diplómu í jákvæðri sálfræði. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Geðheilbrigði Mest lesið Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Mennskan í umróti felst í vönduðum vinnubrögðum Berglind Björk Hreinsdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Stækkum og styrkjum sérsveitina Sólrún H. Guðmundsdóttir Proppé skrifar Skoðun Í Singapúr dugði eitt orð Margrét Reynisdóttir skrifar Skoðun Drónar: vinur eða óvinur? Sunna Gunnars Marteinsdóttir skrifar Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Réttindabarátta og réttindagæsla í 50 ár Halldór Gunnarsson skrifar Skoðun Hvenær mun Alþingi setja þegna sína í forgrunn? Sunna Arnardóttir skrifar Skoðun Hugmynd skapar atvinnu Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af hverju verður allt að eins þyngra í skammdeginu? Guðjón Ágústsson skrifar Skoðun Gæði hjúkrunarheimila eru mælikvarði á velmegun Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Trump og Pútín gegn Úkraínu Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Hver á skömmina? Sigurveig Hjaltested Þórhallsdóttir skrifar Skoðun Í árlegum skugga PISA Benedikt Sigurðarson skrifar Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar hjátrúin tekur völdin Ásmundur Gunnarsson skrifar Skoðun Utanríkisráðherra hefur ekki slíkan rétt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Breytum ekki bara einkunnakvarðanum – bætum námsmatið Sævar Þór Helgason skrifar Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Friðarsúlan er langt frá því að vera friðartákn fyrir náttúruna Kristján Kristjánsson skrifar Skoðun Mikilvægi samstarfs á norðurslóðum Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Auglýst eftir málsvara Suðurkjördæmis Jón Bjarnason skrifar Skoðun Að bera sorg á torg Hrannar Már Ásgeirs Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver á að gæta varðanna í Róm? Páll Ásgrímsson skrifar Skoðun Öryggi í skólum krefst aðgerða og eftirfylgni Kolbrún Magnúsdóttir skrifar Skoðun Betri (umferðar) borg fyrir börn Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Líf með tilgang og gleði, þrátt fyrir heilabilun Elísa Arnars Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvað viðheldur ójöfnuði milli kynslóða á Íslandi? Sigurður Sigurðsson skrifar Sjá meira
Í dag er Alþjóðlegi hamingjudagurinn en hann er haldinn hátíðlegur þann 20. mars ár hvert. Þessi dagur minnir okkur á mikilvægi þess að staldra við og íhuga hvað hamingja raunverulega er. Samkvæmt jákvæðri sálfræði er hamingja ekki bara gleðistundir eða vellíðan, heldur dýpri tilfinning um tilgang, tengsl og innri frið. Hún er ástand sem mótast af því hvernig við mætum lífinu, frekar en hvað lífið gefur okkur. Hamingja getur því verið háð því hvernig við sjáum heiminn og hvernig við tengjumst öðrum, að við reynum að sýna öðrum samkennd og virðingu í samskiptum ásamt því að tileinka okkur heilbrigt og fallegt sjálfstal getur ýtt undir hamingju. En hamingja er einstaklingsbundin og mismunandi fyrir alla, hamingja er tilfinning byggð á innri og ytri aðstæðum. Hefur þú velt því fyrir þér nýlega hvað hamingja er fyrir þér og hvað þú gerir til að viðhalda hamingju í þínu lífi? En hvað getum við gert? Samskipti eru gríðarlega mikilvægur áhrifaþáttur í okkar lífi, það hvernig við tölum um og til annarra hefur áhrif á okkur og aðra. Það hvernig við tölum um og til okkar. Þ.e. okkar eigin innri samskipti eru einnig gríðarlega mikilvægur árhifaþáttur í okkar líðan. Að við séum meðvituð um okkar eigið innra samtal. Að við tölum fallega til okkar sjálfra, að við hrósum okkur þegar gengur vel, að við mætum okkur í mildi og af góðvild. Þegar við höfum styrkt okkar eigið innra samtal og sjálfmynd getur það hjálpað okkur að finna og fylgja okkar eigin innri áttavita. Það snýst um að treysta eigin ákvörðunum og gera það sem vitum að er rétt fyrir okkur. Til að tengjast betur þessum áttavita er gott að skoða eigið gildismat. Að hugsa um hvað er mikilvægt fyrir okkur og hver eru okkar lífsgildi, ef við erum meðvituð um þetta verður auðveldara að taka ákvarðanir sem samræmast okkar innri áttavita. Einnig þurfum við að minna okkur að hvað það er sem við getum raunverulega haft áhrif á. Að sleppa því sem er ekki okkar og við höfum ekki stjórn á. Minna okkur á hvernig við getum haft áhrif á okkar upplifanir með okkar eigin viðhorfi og reyna að mæta fólki og aðstæðum í kærleika. Að minna okkur á, að tengsl byggð á virðingu, trausti og stuðningi stuðla að hamingju. Þegar við gefum og tökum á jákvæðan hátt, verða tengsl okkar sterkari og við upplifum meiri lífsánægju. En hver er leiðin að hamingjunni? Leiðin að hamingjunni er ekki bein lína eða markmið sem hægt er að ná í og setja í vasann. Hún er ferðalag sem byggir á því að rækta jákvæða eiginleika eins og þakklæti, samkennd og fyrirgefningu. Hún felst í að finna tilgang í því sem við gerum, upplifa flæði í verkefnum sem gleðja okkur og leggja okkar af mörkum til annarra. Hamingja er líka fólgin í því að viðurkenna eigin tilfinningar, bæði þær jákvæðu sem og þær erfiðari og mæta sjálfum sér af virðingu og hlýju. Með því að skoða styrkleikana okkar getum við skoðað þær áskoranir sem við þurfum að vinna með og þannig bætt styrkleikana okkar. Það er mikilvægt að þekkja og nýta eigin styrkleika, að stunda það sem við erum góð í hvað sem það er. Þegar við nýtum styrkleika okkar finnum við fyrir vellíðan og aukinni hamingju. Jákvæð sálfræði leggur áherslu á að við getum sjálf haft áhrif á eigin hamingju með því að styrkja eigin seiglu, æfa bjartsýni og leggja rækt við tengsl við aðra. Þessi gullnu orð, tengsl við aðra, við finnum ekki hamingjuna hjá öðrum en við getum ræktað hana í hreinum, heilnæmum og kærleiksríkum tengslum. Hamingjan býr oft í litlu hlutunum. Samveru við fólk sem okkur þykir vænt um, að veita öðrum stuðning eða einfaldlega að njóta kyrrðarinnar í augnablikinu. Áfangastaður eða vegferð? Að lokum er hamingjan ekki áfangastaður, heldur vegferð sem við göngum dag frá degi, þar sem við veljum meðvitað að beina athyglinni að því sem skiptir máli – tengslum, tilgangi og væntumþykju. Hér eru nokkrar hugmyndir að einföldum, en áhrifaríkum, athöfnum sem hægt er að gera á Alþjóðlega hamingjudaginn, sem og aðra daga, til að ýta undir eigin hamingju og í sumum tilfellum einnig hamingju annarra: 1. Skrifa þakklætisbréf eða skilaboð •Hugsaðu um einhvern sem hefur haft jákvæð áhrif á líf þitt. Skrifaðu honum/henni bréf eða skilaboð þar sem þú tjáir þakklæti þitt og hvernig sá einstaklingur hefur skipt máli fyrir þig. Það veitir bæði þér og viðtakandanum gleði. 2. Gefðu tíma •Gefðu einhverjum tíma þinn. Bjóddu vini, fjölskyldumeðlim eða vinnufélaga í göngutúr eða kaffibolla. Raunveruleg nærvera og hlustun eru eitt það dýrmætasta sem við getum gefið okkur og öðrum. 3. Gerðu óvænta góðverk •Það getur verið eitthvað lítið eins og að bjóða fram hjálp, greiða fyrir kaffi einhvers í röðinni, skilja eftir jákvæða miða á almennum stað eða hrósa ókunnugum. Smáar athafnir geta breytt degi einhvers til hins betra. Það er svo mikilvægt að muna að lítið atriði sem skiptir okkur kannski ekki miklu máli getur haft gríðarlega áhrif á aðra. 4. Taktu pásu og hugleiddu •Gefðu þér rólega stund. Prófaðu kannski að fara í gegnum hugleiðslu þar sem þú einbeitir þér að því sem veitir lífinu þínu merkingu. Þú getur líka skrifað niður það sem veitir þér hamingju og hvernig þú getur ræktað það oftar. 5. Brostu til annarra •Bros hefur ótrúleg áhrif á þig og aðra! Brostu af einlægni til þeirra sem þú hittir í dag – hvort sem það er í vinnunni, á förnum vegi eða heima. Einfalt atriði en alveg ótrúlega smitandi og hefur mikil áhrif. 6. Skipulegðu einhverskonar samveru •Haltu smá te- eða kaffiboð með fólki sem þér þykir vænt um. Gerðu eitthvað með þeim sem fylla þig jákvæðri orku og veita þér gleði, eins og að spila, elda eða fara út í náttúruna, hvað sem þér dettur í hug. 7. Ræktaðu tengslin við þig •Gerðu eitthvað sem þér finnst þú hafa gott af. Það gæti verið jóga, löng gönguferð, að fara í heitt bað, dansa, hlusta á tónlist eða hreinlega að hvíla þig. Tími í náttúrunni getur t.d. verið mjög heilsusamlegur fyrir andlega og líkamlega vellíðan. Mundu að hamingjan byrjar innan frá. „Gættu að þeim er gleðina skortir, góðvildin er svo sterk“ Höfundur er viðskiptafræðingur, yogakennari, markþjálfi og með diplómu í jákvæðri sálfræði.
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun
Skoðun Ríkisstjórnin þarf að leggjast alfarið gegn olíuleit á Drekasvæðinu Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir skrifar
Skoðun Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson skrifar
Skoðun Hversu stór þarf vandinn að vera til að fá hjálp? Thelma Hilmarsdóttir,Saga Ólafsdóttir Arnholtz skrifar
Skoðun Við tölum mikið um geðheilsu en hvað með vinnuumhverfið? Íris Helga Gígju Baldursdóttir skrifar
Skoðun Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar
Er sunnanverðum Vestfjörðum ætlað að lifa — eða bara að vera til á kortinu? Sverrir Fannberg Júlíusson Skoðun
ÍSGEM: Erum við virkilega að fá minni næringu úr matnum okkar? Eydís Ylfa Erlendsdóttir ,Guðrún Nanna Egilsdóttir Skoðun
Hvað gerist þegar vanþekking fær ákvörðunarvald yfir lífi barna? Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun