Biskup neitar að afhenda bréf sitt til séra Davíðs Þórs

Vísir beindi fyrirspurn til Biskupsstofu í kjölfar máls sem hefur valdið hefur verulegu uppnámi og jafnvel ringulreið í herbúðum Þjóðkirkjunnar og víðar.

Séra Davíð Þór ritaði á Facebook-síðu sína harðorða ádrepu þar sem hann fordæmdi brottvísun flóttafólks af hálfu ríkisstjórnarinnar héðan af landi auk þess sem hann sakaði Vinstri græna um hræsni í því samhengi; gjörðir þeirra væru ekki í nokkru samhengi við það hvernig töluðu í aðdraganda kosninga.

 „Þinglið og ráðherrar VG eru ekki lengur bara meðsek um glæpi þessarar ríkisstjórnar gegn mannúð og góðu siðferði, þau eru einfaldlega sek eins og syndin. Það er sérstakur staður í helvíti fyrir fólk sem selur sál sína fyrir völd og vegtyllur,“ segir meðal annars í pistlinum og hafa þau orð farið fyrir brjóstið á ýmsum.

Séra Davíð Þór hefur útskýrt að þarna sé um að ræða tilvitnun í Madeleine Albrigt („There is a special place in hell for women who do not help other women.“) og í Martin Luther King (I agree with Dante, that the hottest places in hell are reserved for those who in a periond of moral crisis maintain ther neutrallity.“); svona sé tekið til orða og ætti vísunin að vera þekkt.

Segja upplýsingalög ekki eiga við um sig

Eftir að fyrir lá að orð Séra Davíðs Þórs fóru víða og ullu skjálfta sendi Biskup bréf stílað Davíð þar sem honum er veitt formlegt tiltal fyrir sín „harka­legu og ó­smekk­legu skrif“. Prestum Þjóðkirkjunnar beri að haga málflutningi sínum málefnalega og meiða ekki með orðum.

„Í ljósi þessa hefur biskup Íslands veitt sr. Davíð Þór Jónssyni formlegt tiltal fyrir þau harkalegu og ósmekklegu skrif sem hann viðhafði á Facebook-vettvangi sínum 24. maí sl. Málinu telst lokið af hálfu biskups. Eftir stendur sem meira máli skiptir ákall biskups Íslands um mannúð og mildi þegar kemur að málefnum hælisleitenda,“ segir í yfirlýsingunni.

Agnes M. Sigurðardóttir biskup Íslands sagði jafnframt í samtali við mbl.is að yfirlýsing séra Davíðs um að flokksmenn Vinstri grænna eigi helvítisvist vísa stangist á við siðareglur presta. Agnes segir í samtali við fréttastofu að málið sé litið mjög alvarlegum augum af Þjóðkirkjunni.

Hvað segir í bréfinu til Séra Davíðs?

Ákúrur biskups eru hins vegar ekki óumdeildar. Þannig hefur til að mynda formaður Prestafélags Íslands segir einkennilegt að hægt sé að veita opinberum starfsmönnum formlegt tiltal fyrir skrif á Facebook. Hann segir að eðlilegra hefði verið að mál Davíðs Þórs Jónssonar sóknarprests hefði farið fyrir opinbera nefnd áður en honum var veitt tiltal.

Vísir vildi upplýsa lesendur sína um hvað stæði nánar tilgreint í téðu bréfi Agnesar biskups, því hér er meiningarmunur og beindi fyrirspurn til Biskupsstofu þar að lútandi. 

Pétur G. Markan biskupsritari segir í svari það vera mat Biskupsstofu að „upplýsingalögin eigi ekki lengur við um Þjóðkirkjuna. Jafnvel þó svo væri þá litum við svo á að um sé að ræða skjal sem ekki sé afhendingarskyld samkvæmt upplýsingalögum þar sem um starfsmannamál væri að ræða. Á grundvelli þessa afhendum við ekki formlegt tiltal sem sr. Davíð Þór fékk á dögunum og vísað er til,“ segir í svari Péturs biskupsritara.

ÚNU hefur skikkað Kirkjuna til að veita upplýsingar

Þetta svar stangast efnislega á við það sem fram kemur í frétt Fréttablaðsins fyrir ári er greint frá því að samkvæmt úrskurðarnefnd um upplýsingamál (ÚNU) þá heyri Þjóðkirkjan, sem formlegur handhafi framkvæmdavalds, undir upplýsingalög eins og aðrir opinberir aðilar. Fréttablaðið hafði þá ítrekað reynt að afla upplýsinga um söluverð á hinu svokallaða Kirkjuhúsi sem stendur við Laugaveg 31. 

Kirkjan neitaði enn og bar við trúnaði við kaupandann Valdimar Kr. Hannesson og fjölskyldu en talsmaður hans hafði hins vegar sagt að ekkert væri því til fyrirstöðu af sinni hálfu að þær upplýsingar yrðu veittar, ef Kirkjan féllist á það. Kirkjan hélt því þá fram að þó samkvæmt ákvæðum stjórnarskrár um að ríkisvaldinu bæri að styðja þjóðkirkjuna sé hún og ríkið ekki eitt.

„Þjóð­kirkj­an skul­i sam­kvæmt á­kvæð­i stjórn­ar­skrár­inn­ar njót­a stuðn­ings rík­is­valds­ins en það breyt­i því ekki að hún fari hvork­i með rík­is­vald né sé í eigu rík­is­ins,“ sagði um þau rök þjóð­kirkj­unn­ar í um­fjöll­un úr­skurð­ar­nefnd­ar­inn­ar. „Stað­a þjóð­kirkj­unn­ar gagn­vart upp­lýs­ing­a­lög­um sé því ekki önn­ur en ann­arr­a trú­fé­lag­a og lífs­skoð­un­ar­fé­lag­a sem einn­ig njót­i lög­bund­inn­a sókn­ar­gjald­a frá fé­lags­mönn­um sín­um.“

Meðal annars á þessum forsendum hyggst Vísir senda úrskurðarnefnd um upplýsingamál erindi þar sem þess er farið á leit að nefndin taki til umfjöllunar hvort ekki sé vert að afhenda umbeðin gögn í málinu svo upplýst afstaða geti legið fyrir.