Spá um­tals­verðri hækkun verð­bólgu í nóvember

Liðurinn reiknuð húsaleiga, sem endurspeglar að langstærstum hluta þróun íbúðaverðs, hefur hækkað um tæplega 11% frá því í mars á þessu ári. Telur Greining Íslandsbanka að sú þróun haldi áfram á næstu mánuðum áður en hækkandi vextir sem og aðrar aðgerðir Seðlabankans fari að hafa áhrif. Því er spáð að reiknaða húsaleigan hækki um 1,2% í nóvember, með tilheyrandi áhrifum á vísitölu neysluverðs.

Í bráðabirgðaspá Greiningar er gert ráð fyrir 0,5% hækkun vísitölu neysluverðs í desember, 0,2% lækkun í janúar og 0,6% hækkun í febrúar. Gangi sú spá eftir mun verðbólga mælast 5,2% í febrúar.

Þetta kemur fram í tilkynningu frá Íslandsbanka. Ný könnun Seðlabankans bendir til markaðsaðilar vænti þess að verðbólga verði að meðaltali 4,6% á yfirstandandi ársfjórðungi. Hún komi svo til með að hjaðna á næsta ári og verði að meðaltali 4,4% á fyrsta fjórðungi næsta árs og 3,8% á öðrum fjórðungi. Þá vænta svarendur þess að verðbólga hjaðni áfram í kjölfarið og verði 3,3% að ári liðnu.

Spá meiri verðbólgu núna

Könnun Seðlabankans var framkvæmd 1. til 3. nóvember og byggir á svörum frá 25 bönkum, lífeyrissjóðum, verðbréfa- og fjárfestingarsjóðum, verðbréfamiðlunum og fyrirtækjum með starfsleyfi til eignastýringar.

Markaðsaðilar spá nú meiri verðbólgu en í ágústkönnun Seðlabankans þegar þeir gerðu ráð fyrir að hún yrði að meðaltali 4% á yfirstandandi ársfjórðungi og myndi minnka eftir það. Könnunin gefur til kynna að markaðsaðilar vænti þess að gengi krónunnar hækki á næstu misserum og að gengi evru gagnvart krónu verði 143 krónur eftir eitt ár.

Spá því að stýrivextir hækki um 0,75 prósentustig fyrir mitt næsta ár

Miðað við miðgildi svara í könnun Seðlabankans búast markaðsaðilar við því að stýrivextir verði áfram 1,5% í lok þessa árs en að þeir hækki um 0,5 prósentustig á fyrsta fjórðungi næsta árs og um 0,25 prósentustig til viðbótar á öðrum fjórðungi. 

Þá vænta þeir þess að stýrivextir verði 2,5% eftir eitt ár og 3% að tveimur árum liðnum. Þetta eru hærri vextir en markaðsaðilar bjuggust við í könnun bankans í ágúst síðastliðnum en þá væntu þeir þess að stýrivextir yrðu 2% eftir eitt ár og 2,25% að tveimur árum liðnum.

Alþjóðleg verðbólga og fasteignaverð helstu drifkraftar

Aðspurðir um hvaða þættir þeir telji að muni ráða mestu um þróun innlendrar verðbólgu á næstu tólf mánuðum nefndu flestir markaðsaðilar alþjóðlega verðbólgu og hækkun fasteignaverðs sem helstu drifkrafta.  

Til viðbótar nefndi rúmur þriðjungur svarenda hrávöruverð og launaþróun en færri töldu að framboðshnökrar og aukinn flutningskostnaður hefðu teljandi áhrif. Þá nefndi helmingur svarenda að hærra gengi krónunnar myndi draga úr verðbólguþrýstingi á tímabilinu.

Undafarna mánuði hafa skammtíma verðbólguhorfur versnað að sögn Greiningar Íslandsbanka. Ekki sjái fyrir endann á verðþrýstingi á íbúðamarkaði né áhrifum til hækkunar á aðfangaverði og flutningskostnaði erlendis frá. 

Fréttin hefur verið uppfærð.