„Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ Oddur Ævar Gunnarsson og Samúel Karl Ólason skrifa 7. september 2026 18:33 Eiríkur Örn Norðdahl, Bubbi Morthens og Margrét Tryggvadóttir segja þróunina vonda. Rithöfundar og listamenn eru hvumsa yfir því að gert sé ráð fyrir því að framlög til bókasafnssjóðs verði skorin niður samkvæmt fjárlagafrumvarpi. Formaður Rithöfundasambands Íslands segir þetta munu bitna mest á viðkvæmasta hópi rithöfunda. „Bókasafnssjóður skorinn niður úr 224,5 milljónum í 142,3. Þetta er bein tekjuskerðing fyrir rithöfunda og þýðendur – og aldrei upphæð sem samið er um, við ráðum engu hvaða endurgjald við fáum fyrir afnot af bókum okkar á bókasöfnum, höfum ekkert að segja, alltaf bara ný og ný upphæð á hverju ári. Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ spyr Eiríkur Örn Norðdahl rithöfundur í færslu á samfélagsmiðlinum Facebook. Fleiri rithöfundar og listamenn taka undir með Eiríki. Þeirra á meðal er tónlistarmaðurinn ástsæli Bubbi Morthens. „Þetta er svipað að bjóða uppá brauð og vatn fyrir andlega heilsu þjóðarinnar.“ Friðrik Erlingsson rithöfundur birtir einnig færslu þar sem hann segir í kaldhæðni að um „glæsilegt framlag til íslenskrar tungu“ sé að ræða. Stærsti tekjupósturinn fyrir marga höfunda Margrét Tryggvadóttir formaður Rithöfundasambands Íslands segir lækkunina sérstaklega mikið áfall fyrir barnabókarithöfunda og rithöfunda sem skrifi frekar afþreyingarefni. Fyrir þá höfunda, sem fæstir fái listamannalaun, sé um mjög stóran tekjupóst að ræða „Og jafnvel stærsti tekjupósturinn, því við erum svo fá sem erum atvinnuhöfundar á Íslandi, kannski einhver hundrað manns. Það er bara alveg svakalegt að fá svona tekjufall. Í stóra samhenginu eru þetta litlir peningar en þetta er alveg rosalega viðkvæmur hópur og tekjulágur.“ Bókasafnssjóður höfunda hafi verið aukinn árið 2021 eftir að samkomulag náðist um að greiða einnig fyrir útlán hjá Hljóðbókasafni Íslands. Í fyrra hafi sjóðurinn verið skorinn niður um 22,8 prósent. Margrét segir stöðuna ömurlega. Lækkunin nemi um fjörutíu prósent af sjóðnum miðað við í fyrra, hann hafi engan veginn haft í við launavísitölu. „Og hoppaðu upp í ...“ Gunnar Helgason tjáir sig einnig um málið. Hann beinir orðum sínum beint til Loga Einarssonar og spyr hvort ráðherrann hafi gleymt samtali sem þeir áttu í fyrra, þar sem barnabókahöfundar hafi lagt fram greinargerð um að lækkun á fjárútlátum til Bókasafnssjóðs árið 2024 hafi verið stjórnarskrárbrot. Hann rifjar upp málið og bendir á að Logi hafi í kjölfarið hækkað upphæðina í sjóðinn en sé nú að lækka hana aftur. „Af hverju? Þú ert að brjóta stjórnarskrána, að mati Réttar. Og þú veist það.“ Gunnar segir að höfundar barnabóka fái lægstu höfundagreiðslurnar þar sem barnabækur séu ódýrari en aðrar bækur. Það sé dónaskapur þegar stjórnmálafólk geti rifið tekjurnar af þeim aftur og aftur. „Þakka þér kærlega fyrir. Og hoppaðu upp í …. (Ég nenni ekki að vera kurteis enda ertu með löngutöng á lofti sjálfur.“ Færslu Gunnars má sjá hér að neðan. Ein íbúð í Stigahlíð Rithöfundurinn Ævar Þór Benediktsson segir að um gríðarlegt tekjutap fyrir rithöfunda sé að ræða. Breytingarnar muni fela í sér að enn fleiri muni leggja frá sér pennann, þar sem starfið hreinlega borgi sig ekki. „Takk fyrir það, kæru Alþingismenn sem hafið stanslaust áhyggjur af íslenskunni. Eða er það bara á tyllidögum?“ Þá setur Ævar upphæðina sem um ræðir í samhengi. Þá upphæð sem allir rithöfundar eigi að deila með sér, hún samrýmist einni íbúð í Stigahlíð. Fjárlagafrumvarp 2027 Menning Bókasöfn Mest lesið Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Innlent Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Innlent Möguleg tengsl við heilabilun Innlent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Innlent Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Innlent Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn Innlent „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ Innlent Hló að svari sambýliskonunnar Innlent Stjórnandi hjá New York Times myrtur af tengdaforeldrum sínum Erlent Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Innlent Fleiri fréttir Úrskurðaður í fjögurra vikna gæsluvarðhald Lögmenn fagna niðurstöðu EFTA-dómstólsins Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Umferðarslys við Nýbýlaveg í Kópavogi Gæsluvarðhald sonar þingmannsins aftur framlengt Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Hló að svari sambýliskonunnar Tilboð hrikalega hátt yfir kostnaðaráætlun Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Brast í grát þegar hún lýsti aðkomu að látnum bróður Möguleg tengsl við heilabilun Skora á borgina að afturkalla uppsagnir á samningum við listamenn Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn „Enn ein vondu tíðindin af þessu máli“ Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Verðbólga, uppsagnir og mikil notkun svefnlyfja Forstjórar leita lausna Fulltrúi prentara vill verða forseti ASÍ Sýklalyfjanotkun í dýrum jókst um rúm tuttugu prósent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Aðalmeðferð hafin vegna meints manndráps á Kársnesi „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ „Dýr geta augljóslega ekki sjálf leitað réttar síns“ Segir upp eftir tvær vikur í starfi Lægð upp að landinu og önnur dýpri á morgun Tólf með réttarstöðu sakbornings vegna andláts á Stuðlum Einn stöðvaður sem var að „drifta“ á hringtorgi Vinnuvél var ekið upp undir Bústaðavegsbrú Sjá meira
„Bókasafnssjóður skorinn niður úr 224,5 milljónum í 142,3. Þetta er bein tekjuskerðing fyrir rithöfunda og þýðendur – og aldrei upphæð sem samið er um, við ráðum engu hvaða endurgjald við fáum fyrir afnot af bókum okkar á bókasöfnum, höfum ekkert að segja, alltaf bara ný og ný upphæð á hverju ári. Myndi einhverri annarri stétt vera boðið upp á svona rugl?“ spyr Eiríkur Örn Norðdahl rithöfundur í færslu á samfélagsmiðlinum Facebook. Fleiri rithöfundar og listamenn taka undir með Eiríki. Þeirra á meðal er tónlistarmaðurinn ástsæli Bubbi Morthens. „Þetta er svipað að bjóða uppá brauð og vatn fyrir andlega heilsu þjóðarinnar.“ Friðrik Erlingsson rithöfundur birtir einnig færslu þar sem hann segir í kaldhæðni að um „glæsilegt framlag til íslenskrar tungu“ sé að ræða. Stærsti tekjupósturinn fyrir marga höfunda Margrét Tryggvadóttir formaður Rithöfundasambands Íslands segir lækkunina sérstaklega mikið áfall fyrir barnabókarithöfunda og rithöfunda sem skrifi frekar afþreyingarefni. Fyrir þá höfunda, sem fæstir fái listamannalaun, sé um mjög stóran tekjupóst að ræða „Og jafnvel stærsti tekjupósturinn, því við erum svo fá sem erum atvinnuhöfundar á Íslandi, kannski einhver hundrað manns. Það er bara alveg svakalegt að fá svona tekjufall. Í stóra samhenginu eru þetta litlir peningar en þetta er alveg rosalega viðkvæmur hópur og tekjulágur.“ Bókasafnssjóður höfunda hafi verið aukinn árið 2021 eftir að samkomulag náðist um að greiða einnig fyrir útlán hjá Hljóðbókasafni Íslands. Í fyrra hafi sjóðurinn verið skorinn niður um 22,8 prósent. Margrét segir stöðuna ömurlega. Lækkunin nemi um fjörutíu prósent af sjóðnum miðað við í fyrra, hann hafi engan veginn haft í við launavísitölu. „Og hoppaðu upp í ...“ Gunnar Helgason tjáir sig einnig um málið. Hann beinir orðum sínum beint til Loga Einarssonar og spyr hvort ráðherrann hafi gleymt samtali sem þeir áttu í fyrra, þar sem barnabókahöfundar hafi lagt fram greinargerð um að lækkun á fjárútlátum til Bókasafnssjóðs árið 2024 hafi verið stjórnarskrárbrot. Hann rifjar upp málið og bendir á að Logi hafi í kjölfarið hækkað upphæðina í sjóðinn en sé nú að lækka hana aftur. „Af hverju? Þú ert að brjóta stjórnarskrána, að mati Réttar. Og þú veist það.“ Gunnar segir að höfundar barnabóka fái lægstu höfundagreiðslurnar þar sem barnabækur séu ódýrari en aðrar bækur. Það sé dónaskapur þegar stjórnmálafólk geti rifið tekjurnar af þeim aftur og aftur. „Þakka þér kærlega fyrir. Og hoppaðu upp í …. (Ég nenni ekki að vera kurteis enda ertu með löngutöng á lofti sjálfur.“ Færslu Gunnars má sjá hér að neðan. Ein íbúð í Stigahlíð Rithöfundurinn Ævar Þór Benediktsson segir að um gríðarlegt tekjutap fyrir rithöfunda sé að ræða. Breytingarnar muni fela í sér að enn fleiri muni leggja frá sér pennann, þar sem starfið hreinlega borgi sig ekki. „Takk fyrir það, kæru Alþingismenn sem hafið stanslaust áhyggjur af íslenskunni. Eða er það bara á tyllidögum?“ Þá setur Ævar upphæðina sem um ræðir í samhengi. Þá upphæð sem allir rithöfundar eigi að deila með sér, hún samrýmist einni íbúð í Stigahlíð.
Fjárlagafrumvarp 2027 Menning Bókasöfn Mest lesið Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Innlent Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Innlent Möguleg tengsl við heilabilun Innlent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Innlent Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Innlent Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn Innlent „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ Innlent Hló að svari sambýliskonunnar Innlent Stjórnandi hjá New York Times myrtur af tengdaforeldrum sínum Erlent Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Innlent Fleiri fréttir Úrskurðaður í fjögurra vikna gæsluvarðhald Lögmenn fagna niðurstöðu EFTA-dómstólsins Samtökin séu ekki í baráttu gegn einkabílnum Sjálfstæðisflokkurinn tapar fylgi Ráðgjöf Heiðu Kristínar kostaði fjórtán milljónir Umferðarslys við Nýbýlaveg í Kópavogi Gæsluvarðhald sonar þingmannsins aftur framlengt Fresta haustfundi vegna alvarlegs slyss Hló að svari sambýliskonunnar Tilboð hrikalega hátt yfir kostnaðaráætlun Kona með alvarlega áverka eftir líkamsárás Brast í grát þegar hún lýsti aðkomu að látnum bróður Möguleg tengsl við heilabilun Skora á borgina að afturkalla uppsagnir á samningum við listamenn Brynhildur nýr formaður og Gísli Marteinn í stjórn „Enn ein vondu tíðindin af þessu máli“ Kókaínið hafi verið lykilþáttur í vinskapnum Verðbólga, uppsagnir og mikil notkun svefnlyfja Forstjórar leita lausna Fulltrúi prentara vill verða forseti ASÍ Sýklalyfjanotkun í dýrum jókst um rúm tuttugu prósent „Ég held ég keyri þetta ekkert aftur í bráð“ Aðalmeðferð hafin vegna meints manndráps á Kársnesi „Ég hélt að svefnlyfin væru að hjálpa henni“ „Dýr geta augljóslega ekki sjálf leitað réttar síns“ Segir upp eftir tvær vikur í starfi Lægð upp að landinu og önnur dýpri á morgun Tólf með réttarstöðu sakbornings vegna andláts á Stuðlum Einn stöðvaður sem var að „drifta“ á hringtorgi Vinnuvél var ekið upp undir Bústaðavegsbrú Sjá meira