Gervi­greindar­skrif Hall­dórs Jör­gen Olesen

Þeir sem hafa fylgst vel með skoðanagreinum á Vísi og víðar undanfarnar vikur ættu að þekkja Halldór Jörgen Olesen. Hann birtir reglulega pistla þar sem markmiðið er að sannfæra lesanda að kjósa að ganga til aðildarviðræðna við Evrópusambandið í ágúst. Það er auðvitað fullkomlega eðlilegt, en það sem ég geri hins vegar athugasemd við er hvernig pistlarnir hans eru unnir.

Halldór lætur nefnilega gervigreind um skrifin.

Þetta hefur hann viðurkennt opinberlega í samtölum á Facebook og lítur svo á að það sé ekkert til að skammast sín fyrir eða fela. Hann segist fara yfir allar fullyrðingar gervigreindarinnar og standa við þær.

Í pistli hans þann 27. júlí telur Halldór upp nokkrar tölur. Vandamálið er hins vegar að þær eru allar rangar. Ástæðan fyrir því er að tölurnar eru að finna í töflum sem að gervigreindin á erfitt með að lesa úr. Skoðum þetta frekar:

“79% Finna segja að ESB veiti skjól í órólegum heimi.”

Rétt tala er 75%.[1]

“83% eru sátt við lífskjör sín.”

Hér er óljóst hvaða spurningu Halldór er að vísa í. Líklega er hann að vísa í spurningu D70, “On the whole, are you very satisfied, fairly satisfied, not very satisfied or not at all satisfied with the life you lead?”, eða spurningu D70a, “On the whole, are you very satisfied, fairly satisfied, not very satisfied or not at all satisfied with your daily life?”. Í þessum spurningum er rétt tala hinsvegar ekki 83% heldur 95% í fyrri spurningunni og 94% í þeirri seinni.[2]

“76% segja að Finnland hafi hagnaðst á ESB-aðild.”

Rétt tala er 79%.[3]

Ég hef gagnrýnt þessa notkun gervigreindar af hálfu Halldórs í samtali okkar á milli. Ég fullyrði að það sé blekking við lesandann að birta texta skrifaðan af gervigreind undir nafni manneskju. Að telja lesanda trú um að hann sé að lesa skoðun Halldórs, byggða á reynslu hans, upplifun og þekkingu, þegar lesandinn er í raun bara að lesa almennt gervigreindarslopp. Mér þykir þetta gott dæmi um upplýsingaóreiðu sem á ekkert erindi í þessa gríðarlega mikilvægu þjóðfélagsumræðu.

Höfundur er tölvunarfræðingur.

Heimildir

[1] https://euneighbourseast.eu/wp-content/uploads/2026/05/standard-eurobarometer-105-spring-2026_data-annex_en.pdf, blaðsíða 168

[2] https://euneighbourseast.eu/wp-content/uploads/2026/05/standard-eurobarometer-105-spring-2026_data-annex_en.pdf, blaðsíður 1 og 3

[3] https://euneighbourseast.eu/wp-content/uploads/2026/05/standard-eurobarometer-105-spring-2026_data-annex_en.pdf, blaðsíða 102