Ísland í eigin skinni Rósa Líf Darradóttir skrifar 18. mars 2026 12:02 Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Rósa Líf Darradóttir Mest lesið „Noregur hefur aðildarviðræður við Evrópusambandið“ Gunnar H. Garðarsson Skoðun Þjóðin og valdið Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun Hver er maðurinn? Ragnhildur Jónsdóttir Skoðun Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun Sjáum hvað landsbyggðunum býðst Sæunn Gísladóttir Skoðun Hver er munurinn fyrir vinstrið á EES og ESB? Jökull Sólberg Auðunsson Skoðun Á eigin skinni Gauti Kristmannsson Skoðun Innihald náms skiptir máli – ekki umbúðirnar! Ragnheiður Stephensen Skoðun Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun Skoðun Skoðun Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Níu atriði til umhugsunar vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Rúnar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Ríkisstjórn sem vandar sig ekki veldur skaða Ágúst Elvar Bjarnason skrifar Skoðun Framtíðarsýn um réttlæti og stöðugleika Sandra Sigurðardóttir skrifar Skoðun Á eigin skinni Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Nú á þjóðin leik – já til að sjá 29. ágúst Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Loksins sameinuð! Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Næsta stafræna gjá Íslands er þegar að myndast Stefán Atli Rúnarsson skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur: skýjaborgir eða raunhæf samningsmarkmið? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Helvíti hægt Ármann Halldórsson skrifar Skoðun „Noregur hefur aðildarviðræður við Evrópusambandið“ Gunnar H. Garðarsson skrifar Skoðun Umsnúningur hugmyndafræði xD Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Að taka mynd eða að skapa mynd Stefán Hrafn Jónsson skrifar Skoðun Hver er maðurinn? Ragnhildur Jónsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri til bættra samganga Arna Lára Jónsdóttir skrifar Skoðun Þjóðin og valdið Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Innihald náms skiptir máli – ekki umbúðirnar! Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Þegar framsetning verður að umbótum Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir skrifar Skoðun JÁ til að sjá eða NEI til að bjarga sjálfstæðinu? Jón Daníelsson skrifar Skoðun Verðið er skilgreint – varan ekki Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Sjáum hvað landsbyggðunum býðst Sæunn Gísladóttir skrifar Skoðun Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal skrifar Skoðun Leiftursókn gegn lýðheilsu Árni Guðmundsson skrifar Skoðun Er Ísland í alvöru svo miklu ríkara en umheimurinn? Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hvers vegna ég segi nei 29. ágúst Sunna G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Þjóðin er alltaf klofin Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Auðlindirnar eru okkar, hvort sem við erum í EES eða ESB Lárus M. K. Ólafsson skrifar Skoðun Bændur á bremsunni Gunnar Hólmsteinn Ársælsson skrifar Sjá meira
Kveikur sýndi í gær myndefni frá íslenskum minkabúum sem sýnir ömurlegan veruleika loðdýraræktar. Tilvera minka í loðdýraeldi er sú dapurlegasta sem hugsast getur. Frá fæðingu til dauðadags dvelur minkurinn í þröngu vírnetsbúri. Eina afþreying sem er í boði er ráfa í tilgangslausa hringi á þessu takmarkaða svæði. Fætur hans fá aldrei að hvíla á öðru undirlagi en mjóum vírunum. Það er minkum eðlislægt að hlaupa, leika, grafa, synda og kanna umhverfi sitt. Þegar dýr fá ekki tækifæri til að sýna sitt eðlilega atferli þá er útkoman er þá þessi: Streita, vanlíðan, sjálfskaðahegðun sem brýst út í nagi, að éta og naga eigin líkama, skott eða útlimi, síendurteknar hringferðir um búrið, leiði og taugaveiklun. Loðdýraeldi hefur árum saman hefur þurft á opinberum stuðningi að halda til að halda sér á floti. Iðnaður sem veldur mengun, fnyk og endurteknum usla fyrir nágranna. Á síðasta minkabúi landsins hafa eftirlitsaðilar ítrekað gert athugasemdir við reksturinn og ítrekuð brot á lögum um velferð dýra og reglugerð um velferð minka átt sér stað. Þar hefur meðal annars verið bent á: að ekki sé til áreiðanleg skrá yfir fjölda dýra að þjálfun starfsfólks sé ekki skráð að hæfnisskírteini til neyðaraflífunar vanti að dýr fái ekki fóðrun samkvæmt reglum að minkar sleppi ítrekað að dýr hafi merki um sjálfsskaða og alvarleg sár að veik dýr fái ekki viðeigandi meðhöndlun, meira að segja tilvik þar sem beinendi stóð út úr opnu sári að umhverfisauðgun vanti Matvælastofnun hefur metið búið í versta áhættuflokki og meira að segja rætt um lokun þess vegna ástandsins. Á sama tíma hefur þetta bú svokallaða WelFur vottun sem á að votta góða meðferð dýranna. Íslensk stjórnvöld verja opinberu fé í að borga fyrir veiðar á mink til að sporna við fjölgun hans enda skilgreindur sem framandi ágeng tegund í íslenskri náttúru. Á sama tíma er fjöldaframleiðsla á mink að eiga sér sem stað á búi þar sem hann ítrekað sleppur út í umhverfið. Þetta gengur einfaldlega ekki upp. Sífellt stækkar hópur þeirra landa sem hafa bannað loðdýrarækt á grundvelli dýravelferðar og náttúruverndar. Nú síðast var það Pólland, en landið er næst stærsti framleiðandi loðskinna á eftir Kína. Ísland á auðvitað að slást í hópinn. Það væri mikilvægt fyrir íslenska náttúru og þúsundir dýra sem enn þjást á síðasta loðdýrabúi landsins. Við einfaldlega vitum betur, svona meðferð á dýrum á ekki að líðast. Klárum málið og hvetjum íslensk stjórnvöld til að loka þessum ljóta kafla. Samtök um dýravelferð hafa því hrint af stað herferð til hvatningar um endanlegt bann við loðdýraeldi á Íslandi. Vinir okkar hjáHumane World for Animals styðja herferðina og leggja sitt af mörkum til að vekja athygli á málinu á alþjóðavettvangi. Verum bara í okkar eigin skinni! Undirskriftalista má nálgast hér Höfundur er læknir og formaður Samtaka um dýravelferð.
Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun
Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun
Skoðun Getur bætt efnahagsumhverfið skilað íslenskri fjölskyldu 5–8 milljóna á ári? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir skrifar
Skoðun Á meðan þjóðin ræðir ESB er heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga lagt niður Sigrún Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal skrifar
Lygar um þjóðaratkvæðagreiðsluna 29. ágúst og aðildarviðræður við Evrópusambandið Kristín Vala Ragnarsdóttir Skoðun
Stríðsglæpamenn á Íslandi Sigurlaug Knudsen,Margrét Kristín Blöndal,Katrín Harðardóttir,Elsa María Blöndal Skoðun
Kostnaður og ávinningur af ESB-aðild – um 15-faldur miðað við brúttóframlag og 30-faldur miðað við nettóframlag Baldur Pétursson Skoðun