Inga vill skóla með að­greiningu

„Skóli án aðgreiningar er ekki eitthvað sem hugnast mér í dag. Það var fallegt, það var falleg hugsjón þegar það var sérstaklega verið að líta til fatlaðra og jaðarsettra barna sem höfðu ekki fengið að sitja í almennum bekkjum. Þetta er í mínum huga barn síns tíma. Aðstæðurnar gjörólíkar,“ segir Inga Sæland.

Hún tekur við embætti mennta- og barnamálaráðherra á ríkisráðsfundi sem fer fram seinna í dag. Hún tekur við af Guðmundi Inga Kristinssyni sem sagði af embætti vegna veikinda.

Hún ræddi embættistökuna og hennar helstu áherslumál í Sprengisandi í morgun. Hún vill innleiða álíkt kerfi og hún kom á í félags- og húsnæðismálaráðuneytinu þar sem áherslan er á fá mál í senn og þau unnin í spretthópum.

„Ég sé fyrir mér samtal, ég sé fyrir mér vinnuhópa þar sem allir koma að og við deilum heilum eins og við mögulega getum. Hver og einn setur sitt á borðið, þar sem við getum náð einhverjum samnefnara eins og við gerðum til dæmis í sambandi við húsnæðispakkann með öllum hagaðilum sem þar voru með okkur í vinnustofu,“ segir Inga.

„Fyrst og síðast þá vil ég taka utan um börnin sem eru ekki talandi íslenska tungu og gefa þeim kost á að læra íslensku algjörlega. Í hálft ár, í heilt ár inni í skólanum sínum, svo lengi sem þurfa þykir, þar til þau eru komin með vellíðan til að stíga inn í bekkinn með öllum hinum.“

Ekki kennurum að kenna

Inga telur að menntakerfið hafi brugðist, ekki einungis nemendum heldur einnig kennarastéttinni. Hún bendir á að árið 2016 hafi um 21 til 24 prósent drengja verið nánast ólæsir að lokinni grunnskólagöngu en í dag sé hlutfallið 46 til 47 prósent.

„Ég vil segja strax að ég er hreinlega frekar að rétta fram hendurnar og biðja sveitarfélögin okkar og kennarasamfélagið og alla að aðstoða við að breyta kerfi sem hefur brugðist algjörlega hvað þetta varðar,“ segir hún.

Inga segist hafa orðið vör við gagnrýni kennara og segir það misskilning að hún hafi gefið í skyn að versnandi lesskilningur sé kennurum að kenna.

„Þetta er bara alrangt. Aldrei. Það er kerfið sem hefur brugðist. Kerfið hefur líka brugðist kennurunum okkar, margir kennarar eru að bugast.“

Það sé til að mynda vegna þess að töluverður fjöldi barna tali ekki íslensku.

„Við verðum líka að átta okkur á því að við getum ekki haldið áfram að búa svo stórum skólum og með mjög þunga nemendur að því leyti að við erum að fá hundruð ungra barna inn í menntakerfið okkar hér sem að eru ekki talandi íslenska tungu. Þau eru bara inni í almennum bekk með öðrum börnum og kennararnir eru hreinlega að bugast margir hverjir undan álagi þegar þeir koma heim eftir erfiðan og strangan vinnudag. Allir vilja gera sitt besta og þarna vil ég virkilega eiga samtal.“

Horfir til Finnlands

Inga segist vilja horfa til Finnlands, sem hafi tekið skarpa beygju fyrir þó nokkrum árum þegar afar slæm staða var í menntakerfinu ytra. Leitað hafi verið til helstu sérfræðinga.

„Þar er meira horft á barnið sem einstakling heldur en sem heild í einhverju boxi þar sem allir eiga nánast að vera eins. Þar er lögð sérstök áhersla á gleði og hjálp við barnið strax til þess að læra að lesa og finna sig öruggan í bekknum sínum. Það er meiri leikur, útivera og lestur,“ segir hún.

„Þar er ekki verið að bæta á barnið landafræði, sögu og öðrum tungumálum þegar það er ekki læst og annað slíkt. Þetta hefur verið mikið og stórt samstarfsverkefni við foreldra og finnska samfélagið.“

Henni líst einnig afar vel á verkefnið Kveikjum neistann en unnið er eftir leiðbeiningum þess meðal annars í Lindaskóla og í Vestmannaeyjum.

Risastórt og krefjandi embætti

Inga tekur fram að ekki sé vaninn að stjórnarformenn stjórnarflokka taki að sér embætti mennta- og barnamálaráðherra en sammælst hafi verið um mikilvægi þess að leggja aukna áherslu á málefni ráðuneytisins.

„Þess vegna, má segja að þegar Guðmundur Ingi stígur til hliðar vegna veikinda, að þá var ákveðið, og eins og ég segi með ákveðnum söknuði auðvitað í það dásamlega ráðuneyti sem ég var að vinna í, þá veit ég að við mér tekur annað.“

Ráðuneytið sé risastórt og krefjandi en hún taki samt sem áður við þeim verkefnum með tilhlökkun. Samt sem áður fylgi því ákveðin sorg að yfirgefa félags- og húsnæðismálaráðuneytið þar sem hún hefur starfað frá síðustu kosningum.