Ekki hægt að draga á­lyktanir um hver varð manninum „líklegast“ að bana

Í málinu var maðurinn ákærður fyrir sérstaklega hættulega líkamsárás sem varð til þess að, Litái á fertugsaldri, hlaut bana af. Umrædd árás mun hafa átt sér stað í sumarhúsi í Kiðjabergi í Grímsnes- og Grafningshreppi á laugardagsmorgni þann 20. apríl í fyrra.

Honum var gefið að sök að beita manninn margþættu ofbeldi sem beindist að höfði, hálsi og líkama hans. Fyrir vikið hafi hinn hlotið margþætta áverka, en hann er talinn hafa látist vegna heilaáverka.

Eina beina ofbeldislýsingin sem finna má í ákærunni var sú að hinn grunaði var sagður hafa slegið hinn tvívegis meðan hann sat í stól sem varð til þess að hann féll til jarðar. Sú lýsing var frá sjálfum árásarmanninum sem neitaði sök. Hann viðurkenndi þó að hafa gert einmitt það, veitt honum löðrunga, en ekkert meira.

Margt á huldu

Í dómi Héraðsdóms Suðurlands, sem nú hefur verið birtur, er bent á að þegar atvik málsins hafi átt sér stað hafi þrír menn verið í sumarhúsinu. Árásarmaðurinn, hinn látni og þriðji maðurinn. Allir voru þeir litáískir karlmenn sem voru að vinna að sumarhúsi í næsta nágrenni og bjuggu í umræddum bústað á meðan.

Kvöldið áður hafi þeir eftir vinnu eldað sér kvöldmat saman og drukkið áfengi. Snemma morguninn eftir hafi einn þeirra, sá sem lést, kvartað undan verki vegna þess að hann hafði dottið niður stiga. Hann hringdi símtöl vegna þess.

Atvikalýsingin sem dómurinn virðist byggja á er á þessum grunni. Það sem er talið hafa gerst þar á eftir er ekki eins ljóst.

Bent er á að réttarlæknir sagði fyrir dómi að áverkar hins látna hafi ekki verið til komnir vegna þess að hann hlaut tvo löðrunga eða féll úr stól, og heldur ekki vegna falls úr stiga. Eitthvað annað meira útskýrði áverkanna, líklega högg og spörk annars manns.

Hvorugur algjörlega trúverðugur

Framburður árásarmannsins þótti ekki stöðugur eða trúverðugur í öllum atriðum. Þá þótti framburður þriðja mannsins stöðugur í meginatriðum en sumar skýringar hans þóttu ekki sérlega trúverðugar.

Í dómnum segir þó að ekki liggi fyrir bein sönnun um að árás árásarmannsins hafi verið grófari og ofsafengnari en hann viðurkenndi sjálfur. Þá sé ósamræmið í framburði hans ekki þess eðlis að það veiti sönnun um að hann hafi valdið dauða hins mannsins.

„Líklegt eða líklegast“ ekki nóg

Það er niðurstaða dómsins að ef árásarmaðurinn yrði sakfelldur fyrir stórfellda líkamsárás sem hefði orðið öðrum manni að aldurtila, líkt og hann var ákærður fyrir, myndi það byggja á ályktun um að „líklega eða líklegast“ hefði það verið að árásarmaðurinn en ekki einhver annar sem hefði veitt hinum látna þung högg eða spörk sem hefðu leitt til dauða hans.

Jafnframt þyrfti þá að álykta hvar það hefði gerst, hvernig og hvenær um umræddan morgun.

„Miðað við sönnunarfærslu, skýrslu réttarlækna og framburðar annars þeirra, orsakir andlátsins og hvernig verknaðarlýsingu ákæru er háttað yrði sakfelling samkvæmt því á grundvelli ákærunnar ekki að mati dómsins hafin yfir skynsamlegan vafa,“ segir í dómnum.

Maðurinn var hins vegar skafeldur fyrir minni háttar líkamsárás. Hæfileg refsing fyrir það er að mati dómsins tveggja ára skilorðsbundið fangelsi, en litið var til þess að maðurinn hafði ekki áður gerst sekur um brot hér á landi, og vegna þess að hann játaði.