Ráðgjafar Trump-framboðsins beita mútum og vændiskonum gegn stjórnmálamönnum

Forsvarsmenn breska greiningarfyrirtækisins Cambridge Analytica segjast beita sér í kosningum um allan heim og þeir gætu leitt stjórnmálamenn í gildrur með mútum og úkraínskum vændiskonum. Þetta heyrast þeir segja í leynilegum upptökum fréttamanna bresku sjónvarpsstöðvarinnar Channel 4.

Alexander Nix, forstjóri Cambridge Analytica, segir á upptökunum að fyrirtækið reki leynilegar herferðir í kosningum um víða veröld. Það geri fyrirtækið í gegnum net skúffufyrirtækja eða í gegnum undirverktaka.

Cambridge Analytica vann meðal annars fyrir forsetaframboð Donalds Trump Bandaríkjaforseta árið 2016 og hafa forsvarsmenn þess stært sig af því að hafa hjálpað til við að tryggja honum sigur. Stephen Bannon, fyrrverandi kosningastjóri Trump og síðar aðalráðgjafi hans í Hvíta húsinu var meðal annars varaforseti Cambridge Analytica um tíma.

Þegar Nix ræddi um hvernig fyrirtækið græfi upp upplýsingar um pólitíska andstæðinga sagði hann að það gæti „sent nokkrar stelpur heim til frambjóðandans“. Samkvæmt reynslu hans virkuðu úkraínskar stúlkur vel því þær séu „afar fallegar“.

„Við bjóðum frambjóðandanum háar fjárhæðir til að fjármagna framboðið í skiptum fyrir land til dæmis, við látum taka allt upp, við máum yfir andlitið á náunganum okkar og við birtum það á internetinu,“ heyrist Nix segja á einni upptökunni.

Í frétt Channel 4 kemur fram að upptökurnar hafi verið gerðar á hótelum í London yfir fjögurra mánaða skeið, frá nóvember og fram í janúar. Fréttamaður stöðvarinnar þóttist vera útsendari auðugs umbjóðanda sem vildi tryggja kjör frambjóðanda á Sri Lanka.

"Send some girls around to the candidates house”

EXCLUSIVE: This is how Cambridge Analytica bosses reacted when our reporter brought up the subject of digging dirt on political opponents. #CambridgeAnalyticaUncovered pic.twitter.com/5HTOw9XPgn

— Channel 4 News (@Channel4News) March 19, 2018

Forstjórinn á haustráðstefnu Advania

Cambridge Analytica vakti heimsathygli fyrr þátt sinn í framboði Trump í forsetakosningunum í Bandaríkjunum árið 2016. Fyrirtækið var þá talið frumkvöðull í gagnagreiningu sem miðaði að því að sérsníða auglýsingar og kosningaáróður að notendum samfélagsmiðla til að hafa áhrif á hegðun þeirra.

Nix var meðal annars eitt aðalnúmerið á haustráðstefnu Advania í Hörpu í september. Í dagskrá ráðstefnunnar á vefsíðu Advania var erindi Nix kynnt með þeim orðum að hann myndi ræða „hvernig atferlisfræði, greining á gagnagnótt og bein markaðssetning hefur gert fyrirtækjum kleift að ná betra sambandi við viðskiptavini sína og jafnvel breytt hegðan þeirra“.

Fyrir helgi var greint frá því að Cambride Analytica hefði hagnýtt sér illa fengnar persónuupplýsingar um fimmtíu milljónir bandarískra Facebook-notenda. Facebook lokaði á snjallforritin sem söfnuðu gögnunum á föstudag, rétt áður en The Guardian og New York Times greindu frá málinu.

Sjá einnig:Greiningarfyrirtæki tengt Trump hnuplaði gögnum um milljónir

Nix hefur í kjölfarið verið sakaður um að hafa logið að breskri þingnefnd þegar hann bar vitni fyrir henni um falsfréttir í síðasta mánuði. Þar neitaði hann því að fyrirtækið notaði persónuupplýsingar af Facebook. Hann hefur hafnað öllum ásökunum á hendur sér.

Villa á sér heimildir í erlendum ríkjum

Í upptökum Channel 4 heyrist Nix segja fréttamanninum að hann hlakki til að eiga í „löngu og leynilegu sambandi“ við hann. Lýsti hann því hvernig fyrirtækið notaði fölsuð skilríki og vefsíður þegar viðskiptavinir þess vilja ekki það spyrjist út að þeir vinni með erlendu fyrirtæki.

Þannig bregði starfsmenn Cambridge Analytica sér til dæmis í líki háskólanema sem þykist vinna að rannsóknarverkefnum eða jafnvel ferðamanna til að villa á sér heimildir.

Yfirupplýsingastjóra fyrirtækisins, Mark Turnbull, bregður einnig fyrir á upptökunum. Hann lýsir því meðal annars hvernig fyrirtækið dæli út upplýsingum á samfélagsmiðla og á netið án þess að mikið beri á því.

„Þetta verður að gerast án þess að nokkur hugsi „þetta er áróður“ vegna þess að um leið og þú hugsar „þetta er áróður“ þá er næsta spurning „hver dreifir honum?“,“ heyrist Turnbull segja.

Í yfirlýsingu vegna umfjöllunar Channel 4 hafnar Cambridge Analytica því að fyrirtækið eða samstarfsaðilar þess leiði menn í gildrur eða múti þeim. Þá noti það ekki falskar upplýsingar undir neinum kringumstæðum. Starfsemi þess sé alvanaleg og lögleg.

Keyptu illa fengnar persónuupplýsingar

Í umfjöllun The Guardian og New York Times um helgina lýsti fyrrverandi starfsmaður Cambridge Analytica hvernig fyrirtækið hefði keypt upplýsingar um Facebook-reikninga af eiganda snjallforrits. Gögnin voru hins vegar fengin án leyfis og án vitneskju notenda. Forritið safnaði ekki aðeins upplýsingum um notendur snjallforritsins heldur einnig Facebook-vina þeirra sem höfðu aldrei sótt forritið sjálfir. Eiganda forritsins var ekki heimilt að selja upplýsingarnar eða nota þær í öðrum tilgangi.

Facebook vissi af ólögmætri notkun á persónuupplýsingum notendanna frá árinu 2015 en aðhafðist ekkert fyrr en fjölmiðlarnir voru við það að birta umfjöllun um málið fyrir helgi.

Uppljóstrari The Guardian segir að í sumum tilfellum hafi eigandi snjallforritsins komist yfir einkaskilaboð notenda Facebook. Vinir þeirra sem voru með snjallforritið hafi ekki haft nokkra leið til að vita að verið væri að safna upplýsingum um þá.

Stjórnendur Facebook hafa verið gagnrýndir harðlega fyrir viðbrögð sín við málinu. Þingmenn beggja vegna Atlantsála krefjast þess nú að Mark Zuckerberg, stofnandi Facebook, beri sjálfur vitni í bandaríska og breska þinginu.

New York Times segir að forsvarsmenn Cambridge Analytica hafi átt í viðræðum við rússneska fjárfesta þvert á fullyrðingar Nix við bresku þingnefndina í febrúar. Þannig hafi stjórnendur rússneska olíufyrirtækisins Lukoil sýnt áhuga á hvernig fyrirtækið notaði gögn til að ná til bandarískra kjósenda.

Sakamálarannsókn stendur yfir í Bandaríkjunum á afskiptum Rússa af forsetakosningunum árið 2016 og hvort að framboð Trump hafi átt í samráði við Rússa. Trump hefur sjálfur ítrekað neitað því að nokkuð samráð hafi átt sér stað og lýst rannsókninni sem „nornaveiðum“.

Þrettán Rússar hafa meðal annars verið ákærðir í tengslum við rannsóknina. Þeir eru sakaðir um að hafa dreift áróðir í gegnum samfélagsmiðla í kosningabaráttunni.