Álversdeilan: „Fyrirtækinu er meinað að búa við íslenskan veruleika“

Samninganefnd ISAL segir tilboð sem starfsmönnum álversins í Straumsvík hefur verið boðið hærra en fjárhagslegur veruleiki réttlæti að fyrirtækið bjóði, í ljósi hríðlækkandi álverðs á mörkuðum. Kjaradeilan hafi þegar valdið álverinu töluverðu tjóni, stofnað sölusamningum fyrirtækisins í tvísýnu og valdið óvissu meðal starfsmanna.

Tilboðinu ekki tekið og því fallið frá auknum kjarabótum

Í tilkynningu frá samninganefnd ISAL segir að fyrirtækið hafi talið rétt að tímasetja tilboðið til áramóta. Gildistíminn hafi síðan verið framlengdur til 6. janúar, en upp úr viðræðunum slitnaði á fimmta tímanum í morgun.  „Jafnframt var því lýst yfir að yrði tilboðinu ekki tekið myndi ISAL falla frá því að bjóða meiri kjarabætur en hópar á sambærilegum launum sömdu um á almennum vinnumarkaði. Myndi nýtt tilboð endurspegla betur þann fjárhagslega veruleika sem ISAL stendur frammi fyrir,“ segir í tilkynningunni.

Tilefni þess sem tilkynningin er send út er meðal annars orð Guðmundar Ragnarssonar, formanns Félags vélstjóra- og málmtæknimanna, sem sagði í samtali við Vísi í morgun að stærsti vandi starfsmanna sé sá að verið sé að semja við alþjóðlegan auðhring sem ekki sé tengdur við íslenskan raunveruleika. Ekki sé um hefðbundar samningaviðræður við íslenska stjórnendur eða Samtök atvinnulífsins að ræða. Samninganefndin segir öfugt farið.

Verkalýðsfélögin ekki reiðubúin að ræða efnislegt orðaval verktöku

„Fyrirtækið fer fram á að nálgast þau skilyrði sem almennt gilda á íslenskum vinnumarkaði. Deilan strandar á því að fyrirtækinu er meinað að búa við íslenskan veruleika.“

Deilurnar hafa fyrst og fremst snúist um kröfu stjórnenda álversins sem fara fram á aukna heimild til verktöku, en sérstakt ákvæði hefur verið í kjarasamningum þeirra frá 1972 sem bannar fyrirtækinu að ráða verktaka, nema samið hafi verið um undanþágur.  Samninganefndin segir ISAL ekki sitja við sama borð og önnur fyrirtæki í þeim efnum.  Þessar áratugagömlu sérreglur eigi sér enga hliðstæðu á Íslandi – en að ISAL hafi ekki farið fram á að fella sérreglurnar úr gildi, heldur einungis að þær verði rýmkaðar. „Þótt viðræður hafi staðið í rúmt ár var það ekki fyrr en í gær samninganefnd verkalýðsfélaganna var reiðubúin að ræða efnislega orðalag verktakaákvæðisins.“

24 prósenta launahækkun

Þá segir jafnframt að báðir aðilar hafi gefið nokkuð eftir á samningafundinum en að á endanum hafi það ekki dugað til. Málið hafi strandað á kröfu verkalýðsfélaganna um að verktakar og þjónustufyrirtæki verði áfram látin greiða laun samkvæmt kjarasamningi ISAL þegar unnið sé í Straumsvík. Slíkt fyrirkomulag sé ekki venja á íslenskum vinnumarkaði.

Í tilkynningunni segir að í tilboðinu hafi verið fallist á þrjú stór mál sem ljóst hafi verið, frá fundum stjórnenda með starfsfólki fyrr í vetur, að mikil áhærasla yrði lögð á að ná fram. Það er að fylgt verði mögulegri endurskoðun kjarasamninga á almennum vinnumarkaði. Eingreiðsla til starfsmanna þrátt fyrir að gripið hafi verið til yfirvinnubanns og skýrara orðalag um breytingar á verktakayfirlýsingu.

Boðin var allt að 24 prósenta launahækkun á næstu þremur árum og allt að 8 prósent til viðbótar í bónusum. Þá var fallist á að fylgja endurskoðun samninga á almennum vinnumarkaði, að því er segir í tilkynningunni.