Áskorun

50+: Fólk upp­lifir sig yngra en áður – og þróunin heldur á­fram

Rakel Sveinsdóttir skrifar
Mögulega er spurningin ekki: Á hvaða aldri eru þessi hjón? Heldur á hvaða aldri eru þau að upplifa sig vera? Því sú þróun virðist halda áfram að fólk upplifir sig að jafnaði yngra en kynslóðin á undan.
Mögulega er spurningin ekki: Á hvaða aldri eru þessi hjón? Heldur á hvaða aldri eru þau að upplifa sig vera? Því sú þróun virðist halda áfram að fólk upplifir sig að jafnaði yngra en kynslóðin á undan. Vísir/Getty

Stundum rifjum við upp í gríni þegar foreldrar okkar voru rúmlega þrítugir eða fertugir og okkur fannst þau svo svaka fullorðin. Eða hversu amma og afi voru orðin gömul – jafnvel eldgömul – en þó bara á sjötugsaldri.

Í dag tölum við um fólk á þessum aldri sem ungt fólk eða fólk á besta aldri. Að vera miðaldra er jafnvel hálfskringilegt viðmið hjá sumum, sem upplifa sig bara alls ekkert miðaldra þótt árin séu farin að telja 50+.

Enda ekki nema von. Því í danskri rannsókn sem gerð var árið 2006 sýndu niðurstöður að fólk eftir fertugt upplifir sig að jafnaði 20% yngra en það er í raun. Sem dæmi gæti þetta þýtt að 56 ára lesandi upplifir sig eins og 45 ára.

Enn stærri og víðfeðmari rannsókn var síðan gerð á 24 ára tímabili í Þýskalandi. Þátttakendur í henni voru um 15 þúsund manns.

Niðurstöður þessarar rannsóknar sýna tvennt:

Fólk upplifir sig yngra en áður – 

sem eru svo sem ekki nýjar fréttir...en:  

Þessi þróun er að halda áfram og það er mjög athyglisvert.

Umfjöllun um rannsóknina má lesa í vísindaritinu Psychological Science. Þar segir að rannsóknin hafi náð til fólks á aldrinum 40–85 ára og að hver ný kynslóð sé að jafnaði að upplifa sig 2% yngri fyrir hver tíu ár sem hún er fædd síðar.

Með öðrum orðum: 70 ára einstaklingur í dag gæti upplifað sig merkjanlega yngri en 70 ára einstaklingur gerði fyrir nokkrum áratugum.

Rannsakendur kalla þetta fyrirbæri subjective rejuvenation eða „huglæga endurnýjun“ – að upplifun fólks af eigin aldri sé að yngjast með hverri nýrri kynslóð.

Fyrri rannsóknir hafa sýnt að meirihluti fólks á miðjum aldri og eldri segir að sér finnist það yngra en raunverulegur aldur gefur til kynna. Þetta á jafnvel við um mjög aldrað fólk.

Þessi upplifun virðist ekki vera bara huglæg tilfinning. Rannsóknir benda til að fólk sem upplifir sig yngra búi að jafnaði við:

  • betri líkamlega heilsu
  • betri vitræna getu
  • meiri lífsánægju
  • meiri seiglu gagnvart streitu
  • og jafnvel minni líkur á ótímabærum dauða.

Rannsakendur benda þó einnig á aðra hlið málsins. En það er það viðhorf að fólk sem vill upplifa sig yngra geti líka skýrst af neikvæðu viðhorfi til ellinnar. Að upplifa sig yngri getur því að hluta verið leið til að fjarlægja sig frá staðalmyndum um elli.

Heilt yfir er það þó staðreynd að það sem þótti eitt sinn að vera gamall þykir það ekki lengur. Þannig fjölgar í hópi þeirra sem eru heilsuhraustir, vinna lengur en til 67 ára, ferðast um heiminn, stunda líkamsrækt og hefja jafnvel nýjan feril eða ný sambönd.

50+

Tengdar fréttir

50+: Erfiða tengdamamman og sonurinn á milli

Brandarar um tengdó virðast vera alþjóðlegt fyrirbæri. Sögurnar eru óteljandi. Oft spaugilegar. Sumar skelfilegar. Aðrar dramatískar eða tilfinningalega erfiðar.

Sambúðarslit: Hægt að rukka fyrrverandi maka um skattaskuldir hins aðilans í mörg ár

„Skatturinn hefur leyfi til að fara sex ár aftur í tímann vegna ógreiddra skatta- og gjalda sem þýðir að ef sambúðarfólk hefur verið samskattað getur skatturinn rukkað fyrrverandi um ógreidda skatta og gjöld hins aðilans, þótt liðin séu allt að sex ár frá því að sambúð var slitið,“ segir Pétur Steinn Guðmundsson, lögmaður hjá Deloitte Legal og sérfræðingur í skattamálum.

50+: Það má segja Nei við barnapössun

Vissuð þið að það er til eitthvað sem kallast ömmu- og afakulnun? (e. grandparents burnout) Og að á netinu er heilmikið til af efni, skrifað bæði vestanhafs og austan, um það hvers vegna það sé í góðu lagi fyrir ömmur og afa að segja stundum Nei við barnapössun.

Draumalíf: „Fæstir þora úr búbblunni sinni“

„Ég veit ekki einu sinni hvenær ég á að hafa tíma til að búta til kjötsúpuna sem er víst algjört möst fyrir fjölskylduna áður en ég fer,“ segir Stefán Haukur Erlingsson og skellihlær.






Fleiri fréttir

Sjá meira


×


Tarot dagsins

Dragðu spil og sjáðu hvaða spádóm það geymir.