Eld­gosið sem lýsti upp nætur­himinninn og lamaði Evrópu

„Ég ákvað einu sinni sem oftar að renna austur eftir vaktina og sjá hvað væri að gerast í gosinu. Þegar það fór að dimma þá fór að bera á eldingunum og úr varð myndrænasta kvöldið í Eyjafjalla og Fimmvörðuhálsgosunum. Það var soldið happdrætti að ná myndum af eldingunum enda birtast þær ekki allveg eftir pöntun,“ rifjar Vilhelm upp.

Gosið hófst 20. mars með kvikurennsli á Fimmvörðuhálsi, austan við jökulinn. Það gos var tiltölulega lítið og olli takmörkuðum raski. Að morgni 14. apríl breyttist staðan hins vegar verulega þegar sprengigos hófst undir jökli Eyjafjallajökuls. Kvikan komst í snertingu við jökulís, sem leiddi til mikillar öskumyndunar og öflugrar gosvirkni.

 Gosmökkurinn náði allt að átta til tíu kílómetra hæð og fíngerð aska barst hratt með vindum til Evrópu.

Afleiðingarnar létu ekki á sér standa. Vegna hættu fyrir flugvélar var stórum hluta evrópska loftrýmisins lokað tímabundið. Tugþúsundir fluga féllu niður og milljónir farþega urðu strandaglópar víða um álfuna. 

Á Íslandi sjálfu varð askufall á Suðurlandi, einkum í nágrenni gossins. Búfé þurfti að flytja, landbúnaður raskaðist og íbúar bjuggu við óvissu um heilsufarsleg áhrif öskufallsins. 

Samhliða þessu fylgdist almenningur náið með framvindunni, bæði vegna sjónræns umfangs gossins og þeirra fordæmalausu afleiðinga sem það hafði utan landsteinanna.

Gosinu lauk formlega 22. maí 2010 eftir nær tveggja mánaða virkni. 

Eyjafjallajökull varð í kjölfarið táknrænn fyrir það hvernig tiltölulega lítið eldfjall getur haft veruleg áhrif á hnattrænt samfélag.