Verum vakandi í um­ferðinni í sumar

Bylgjan, Vísir, Stöð 2, Samgöngustofa, Steypustöðin, Hopp, F.Í.B., Hreyfill, Bifhjólasamtök lýðveldisins og Bílaleiga Akureyrar standa fyrir Umferðarátaki 2024 sem er 10 vikna umferðarátak í sumar.

„Það sem af er á þessu ári hafa tíu manns látist sem er meira en á heilu ári síðustu fimm ár,“ segir Gunnar Geir Gunnarsson, deildarstjóri öryggis- og fræðsludeildar Samgöngustofu. „Þetta er ekki sú þróun sem við viljum sjá og því brýnt að fara í samstillt átak fyrir sumarið til að sporna við þessari þróun.“

Á árunum 2015-2018 létust 16-18 manns á ári í umferðinni. Næstu ár, 2019-2023 létust 6-9 manns á ári. En skyldi vera einhver sérstök ástæða fyrir þessari fjölgun banaslysa í ár? 

„Við vitum að mikil breyting hefur átt sér stað á umferðinni síðustu kannski fimmtán árin og helstu áskoranir okkar í dag eru þættir sem voru ekki til síðustu aldamót,“ segir Gunnar.

Fyrst nefnir hann farsímana sem eru að valda 12-25% slysa í dag og virðist ekkert lát vera þar á enda er Samgöngustofa núna að standa fyrir herferð gegn slíkri notkun. „Síðan komu ferðamennirnir sem voru óvanir séríslenskum aðstæðum sem eru margar. Við gerum þó meira en flestar þjóðir í að upplýsa þá um sérstöðu íslenskra vega og umferðar enda er sérstaða Íslands líklega meiri en víðast. Svo urðu hjólreiðar mun vinsælli en áður og sjáum við mörg slys á hjólreiðafólki og núna síðast svo auðvitað rafhlaupahjólin en um fjórðungur alvarlega slasaðra árið 2022 var á rafhlaupahjólum.“

Á síðasta ári fjölgaði slösuðum í bifreið en í fyrsta sinn í langan tíma fækkaði slösuðum gangandi og hjólandi. „Við höfum verið að fjalla ansi mikið um gangandi, hjólandi og rafhlaupahjól í forvarnastarfi okkar síðustu ár en núna er komið tilefni til að fjalla um ökumenn bifreiða. Nú erum við með herferð varðandi farsímanotkun sem við munum örugglega halda á lofti næstu árin en að auki munum við væntanlega á næsta ári fjalla um svefn undir stýri en alvarleg slys af völdum svefns og þreytu eru orðin meira áberandi á síðustu árum.“

Gunnar hvetur ökumenn til að hafa nokkra mikilvæga þætt í huga fyrir umferðina í sumar.

• Munum að spenna beltin. Við höfum allt of oft séð slys þar sem fólk fær kannski mar eftir beltið en fólkið sem var ekki í belti kastaðist út og slasaðist alvarlega eða jafnvel lést.
• Þegar við ökum út á land á farþegi í framsæti að vera aðstoðarbílstjóri. Hann á að sjá um tónlist, loftræstingu, börnin í aftursætinu og síðast en ekki síst að sjá um síma bílstjórans, svara í hann, lesa skilaboð og svara þeim.
• Akið í samræmi við aðstæður og hámarkshraða. Hámarkshraðinn á við um bestu aðstæður en ef við erum sjálf ekki í góðu ástandi eða vegurinn ekki í góðu ástandi eða veðrið vont þá þurfum við að stilla hraðann eftir því.
• Hafið farsímann á akstursstillingu svo að við fáum ekki tilkynningar eða hringingu þegar við keyrum.